II SA/Go 1013/15

PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2016-02-05

Skład orzekający: Jarosław Piątek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy studentka, która otrzymuje stypendium i prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z bezrobotną matką i dwiema siostrami otrzymującymi alimenty, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata?
Ratio decidendi
Wniosek studentki o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata został uwzględniony, ponieważ jej sytuacja materialna, uwzględniająca niskie dochody, wspólne gospodarstwo domowe z osobami bezrobotnymi i ponoszone standardowe koszty utrzymania, uzasadnia przyznanie pomocy zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 PPSA. Instytucja prawa pomocy ma na celu zapewnienie realizacji konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które nie są w stanie ponieść kosztów postępowania.
Stan faktyczny
Skarżąca J.K., studentka otrzymująca stypendium, złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wskazała, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z bezrobotną matką i dwiema siostrami, a łączny miesięczny dochód gospodarstwa domowego wynosi 1.500 zł. Przedstawiła również ponoszone wydatki, takie jak czynsz, energia, woda i leki, a także wyciąg z rachunku bankowego.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowiono adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. – Jarosław Piątek po rozpoznaniu w dniu 5 lutego 2016 r. w Gorzowie Wlkp. na posiedzeniu niejawnym wniosku J.K. o udzielenie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na decyzję z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie doprowadzenia do stanu poprzedniego pomieszczenia pokoju w lokalu mieszkalnym p o s t a n a w i a : 1. przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. ustanowić adwokata. Na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 16 grudnia 2015 r. J.K. została wezwana do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 500 zł. Dnia 5 stycznia 2015 r. wpłynął do Sądu wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy złożony na urzędowym formularzu PPF w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i adwokata. W uzasadnieniu wniosku J.K. podała, że jest studentką i otrzymuje stypendium w wysokości 900 zł. Skarżąca oświadczyła, że prowadzi gospodarstwo domem z matką, która jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku i dwiema siostrami. Łączny miesięczny dochód gospodarstwo domowego wynosi 1.500 zł. J.K. skarżąca przedstawiła również ponoszone wydatki: czynsz – 137 zł, energia elektryczna – 157 zł, woda – 72 zł, leki 200- 300 zł) oraz wyciąg z rachunku bankowego. Wniosek jest uzasadniony. Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej zwanej p.p.s.a.), prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. W myśl art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym przysługuje osobie fizycznej wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika podatkowego (art. 245 § 2 p.p.s.a.). Instytucja pomocy prawnej jest wyjątkiem od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez same strony. Celem przyznania prawa pomocy jest zapewnienie realizacji konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które ze względu na brak odpowiednich środków nie są w stanie ponieść, miedzy innymi kosztów sądowych (wpisu) czy kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika. Zasadą jest, iż prawo pomocy obejmuje osoby nie osiągające żadnych dochodów lub osiągające dochód wybitnie niski, który nie pozwala na uiszczenie kosztów postępowania sądowego, nawet przy poczynionych oszczędnościach w wydatkach koniecznych. W literaturze wskazuje się, że prawo pomocy ma służyć najuboższym, to jest podmiotom, dla których konieczność ponoszenia kosztów związanych z postępowaniem sądowym oznaczałaby faktyczne ograniczenie lub pozbawienie prawa do sądu (zob. H.Knysiak-Molczyk, Przesłanki przyznania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, Przegląd Prawa Publicznego 2007, nr 4, s. 36-39). Analiza sytuacji materialnej J.K. prowadzi do wniosku, że została spełniona przesłanka o której mowa w art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Z przedłożonych dokumentów wynika, że skarżąca jest studentką i otrzymuje stypendium socjalne w wysokości 960 zł (netto). Nie można również pominąć, że prowadzi ona wspólne gospodarstwo domowe z matką, która jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. Siostry skarżącej otrzymują alimenty w łącznej wysokości 600 zł. Z wyciągu z rachunku bankowego wynika, że J.K. nie dysponuje istotnymi zasobami pieniężnymi. W świetle zasad doświadczenie życiowe uzasadniony jest wniosek, że skarżąca ponosząca standardowe koszty utrzymania mieszkania, wyżywienia, zakupu leków czy książek może mieć problemy z poczynieniem jakichkolwiek oszczędności Należy zatem stwierdzić, że wniosek J.K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika zawiera usprawiedliwione podstawy i dlatego na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. został uwzględniony. Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło