II SA/Go 1022/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski po rozpoznaniu w dniu 4 lutego 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M.Ż. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., znak [...] w przedmiocie samowolnej przebudowy instalacji centralnego ogrzewania postanawia: odrzucić skargę. M.Ż. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2015 r., znak [...] w przedmiocie samowolnej przebudowy instalacji centralnego ogrzewania w piwnicy budynku mieszkalnego położonego na terenie działki nr [...]. W odpowiedzi na skargę organ poinformował, że działając w trybie autokontroli uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzją ją poprzedzającą i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji. W konsekwencji organ wniósł o umorzenie postępowania. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 17 grudnia 2015 r. wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 500 zł - stosownie do § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.). W zarządzeniu tym wskazano, iż wpłaty należy dokonać w kasie Sądu lub na podany rachunek bankowy - w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia, pod rygorem odrzucenia skargi. Ponadto na podstawie zarządzenia z tej samej daty skarżący wezwany został do uzupełnienia braku formalnego skargi, poprzez nadesłanie 7 egzemplarzy jej odpisu, poświadczonych za zgodność z oryginałem lub własnoręcznie podpisanych, celem doręczenia uczestnikom postępowania. Na wykonanie powyższego Sąd zakreślił skarżącemu również 7-dniowy termin od daty doręczenia wezwania, informując jednocześnie, iż nieusunięcie ww. braku formalnego skargi we wskazanym terminie spowoduje jej odrzucenie. Odpis zarządzenia z dnia 17 grudnia 2015 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu oraz wezwanie o uzupełnienie braku formalnego skargi zostały doręczono skarżącemu – w trybie doręczenia zastępczego - w dniu 5 stycznia 2016 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru - k. 13 akt sprawy). Pomimo upływu zakreślonego przez Sąd terminu skarżący nie uiścił wymaganego wpisu, ani nie usunął braku formalnego skargi. W dniu 26 stycznia 2016 r. ustalono w organie, że decyzja wydana w trybie autokontroli jest już prawomocna. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skargę należało odrzucić. Postępowanie sądowoadministracyjne zainicjowane może być i toczyć się wyłącznie na podstawie skutecznie wniesionej skargi. Stosownie do treści art. 57 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej jako "p.p.s.a.", skarga ta powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, a ponadto w związku z art. 47 § 1 p.p.s.a. do skargi należy dołączyć jej odpisy w celu doręczenia pozostałym stronom. Zgodnie z treścią art. 32 p.p.s.a. stronami w postępowaniu sądowoadministracyjnym są skarżący oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Przepis art. 33 p.p.s.a. stanowi natomiast, że uczestnikiem postępowania na prawach strony jest osoba, która brała udział w postępowaniu administracyjnym, a nie wniosła skargi, jeżeli wynik sprawy dotyczy jej interesu prawnego. Mając na względzie powyższe przepisy Sąd przyjął na podstawie akt, że stronami w postępowaniu sądowym w niniejszej sprawie, oprócz skarżącego oraz Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego są także M.Ż., A.Ż., A.Ż., J.Ż.-F., A.Ż., K.L., L.L.. Z uwagi na ustalenie, iż skarżący nie przedłożył dodatkowych odpisów swojej skargi z dnia [...] listopada 2015 r., Sąd wezwał stronę do usunięcia braku formalnego złożonej skargi poprzez nadesłanie dodatkowych 7 odpisów skargi, celem doręczenia uczestnikom postępowania. W toku czynności wstępnych stwierdzono również brak należnego wpisu, który na podstawie art. 230 p.p.s.a. pobierany jest od pism wszczynających postępowanie przed sądami administracyjnymi. Wysokość wpisu należnego od złożonej przez skarżącego skargi została ustalona przez Sąd w oparciu o dyspozycję § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.), zgodnie z którym wpis stały w sprawach skarg, nieobjętych wpisem stosunkowym, z zakresu budownictwa i architektury wynosi - 500 zł. Z uwagi na treść art. 220 § 1 p.p.s.a, w myśl którego sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie została uiszczona należna opłata, wezwano skarżącego do uiszczenia ustalonego jak powyżej wpisu od skargi. W tym miejscu wskazać należy, że zgodnie z brzmieniem art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Ponadto Sąd odrzuca skargę, gdy w wyznaczonym terminie nie uiszczono należnego wpisu, o czym stanowi ustawodawca w art. 220 § 3 p.p.s.a. Skarżący, pomimo prawidłowego pouczenia o wyżej wskazanych konsekwencjach, nie zastosował się do wezwań Sądu. Oba wezwania – do usunięcia braku formalnego skargi oraz do uiszczenia wpisu sądowego – zostały odebrane przez dorosłego domownika skarżącego A.Ż. – w dniu 5 stycznia 2016 r. Wobec powyższego, w świetle art. 72 § 1 p.p.s.a., według którego jeżeli doręczający nie zastanie adresata w mieszkaniu, może doręczyć pismo dorosłemu domownikowi, a gdyby go nie było - administracji domu lub dozorcy, jeżeli osoby te nie mają sprzecznych interesów w sprawie i podjęły się oddania mu pisma, doręczenie w dniu 5 stycznia 2016 r. przesyłki zawierającej wezwania należy uznać za skuteczne. Zatem ostatnim dniem, w którym skarżący powinien wywiązać się z nałożonych obowiązków był dzień 12 stycznia 2016 r. Z dokonanych przez Sąd ustaleń wynika, że pomimo upływu zakreślonego 7-dniowego terminu, skarżący nie uiścili należnego wpisu, ani nie nadesłali brakujących odpisów skargi. Należy jednocześnie wskazać, iż art. 220 § 3 p.p.s.a. stanowi lex specialis w stosunku do art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w zakresie, w jakim sąd orzeka o odrzuceniu skargi z powodu nieuiszczenia wpisu. Jeżeli postanowienie sądu obejmuje również inne braki formalne skargi, podstawę prawną postanowienia odrzucającego skargę stanowią oba przywołane wyżej przepisy (B. Dauter, Zarys metodyki pracy sędziego, Warszawa 2008, s. 418). Odnosząc się zaś do wniosku organu o umorzenie postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., należy zauważyć, że merytoryczne rozpatrzenie takiego wniosku dopuszczalne jest tylko wówczas, gdy skarga nie zawiera braków, uniemożliwiających nadanie jej dalszego biegu. Jeżeli skarga zawiera takie braki, to sąd skargę odrzuca. W tych okolicznościach badanie wniosku o umorzenie postępowania sądowego na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. może mieć miejsce tylko wtedy, gdy skarga została wniesiona skutecznie. W realiach rozpoznawanej sprawy skarga obarczona jest wadą w postaci braku wymaganego prawem wpisu sądowego oraz braku wymaganych odpisów skargi, co uniemożliwia jej nadanie dalszego biegu. Z tych względów należało orzec jak w sentencji, zgodnie z art. 220 § 3 p.p.s.a. oraz art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a.