II SA/Go 103/10
PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2010-05-12
Skład orzekający: Jarosław Piątek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych może zostać uwzględniony, jeśli strona jest z mocy ustawy zwolniona z tych kosztów, a czy wniosek o ustanowienie adwokata może zostać uwzględniony w sytuacji, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie może zostać uwzględniony, jeśli strona jest z mocy ustawy zwolniona z tych kosztów. Natomiast wniosek o ustanowienie adwokata może zostać uwzględniony, jeśli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny, co wynika z jej trudnej sytuacji majątkowej i rodzinnej.Stan faktyczny
Skarżąca G.D. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Wcześniej Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. oddalił jej skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku stałego. Skarżąca uzasadniła wniosek trudną sytuacją materialną i rodzinną, wskazując na utrzymanie czwórki dzieci i niepracującego męża.Rozstrzygnięcie
1. odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. ustanowić adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. - Jarosław Piątek po rozpoznaniu w dniu 12 maja 2010 r. w Gorzowie Wlkp. na posiedzeniu niejawnym wniosku G.D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku stałego postanawia: 1. odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. ustanowić adwokata.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. wyrokiem z dnia 31 marca 2010 r. oddalił skargę G.D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku stałego.
6 maja 2010 r. do sądu wpłynął wniosek skarżącej o przyznania prawa pomocy złożony na urzędowym formularzu PPF w zakresie zwolnienia od koszów sądowych oraz ustanowienia adwokata.
W uzasadnieniu wniosku G.D. wskazała, że posiada na utrzymaniu czwórkę dzieci oraz chorego męża, który nie poosiada renty. Skarżąca podała, że utrzymuje się z doraźnych zapomóg.
Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 ze zm. - dalej zwanej p.p.s.a.), prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania.
Wniosek o udzielenie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie mógł zostać uwzględniony, już z tej tylko przyczyny, że G.D. z mocy ustawy jest zwolniona od obowiązku uiszczenia tychże kosztów (art. 239 pkt 1 a p.p.s.a.). Dlatego też wniosek skarżącej w tym zakresie nie mógł zostać uwzględniony.
Uzasadniony jest natomiast wniosek G.D. o ustanowienie pełnomocnika.
Zgodnie z art. 262 p.p.s.a., przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczania kosztów sądowych.
W myśl art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie fizycznej wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub
obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 p.p.s.a.)-
Zasadą jest, iż prawo pomocy obejmuje osoby nie osiągające żadnych dochodów lub osiągające dochód wybitnie niski, który nie pozwala na uiszczenie kosztów postępowania sądowego, nawet przy poczynionych oszczędnościach w wydatkach koniecznych. W literaturze wskazuje się, że prawo pomocy ma służyć najuboższym, to jest podmiotom, dla których konieczność ponoszenia kosztów związanych z postępowaniem sądowym oznaczałaby faktyczne ograniczenie lub pozbawienie prawa do sądu (zob. H.Knysiak-Molczyk, Przesłanki przyznania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, Przegląd Prawa Publicznego 2007, nr 4, s. 36-39).
W świetle przedstawionych przez G.D. faktów należy uznać, że skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów związanych z ustanowieniem zawodowego pełnomocnika, bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny.
Zważyć bowiem trzeba, że skarżąca jest osobą o lekkim stopniu niepełnosprawności, posiadającą na utrzymaniu czwórkę dzieci. Jedynym dochodem rodziny skarżącej są wyłącznie świadczenia rodzinne na dzieci w wysokości 560-650 zł. Z treści formularza PPF wynika, że skarżąca nie posiada wartościowych rzeczy ruchomych ani oszczędności. W sprawie nie występują racjonalne przesłanki mogące podważyć wiarygodność oświadczenia skarżącej odnośnie jej sytuacji majątkowej. Uzasadniona jest zatem teza, że G.D. nie jest w stanie ponieść kosztów związanych z ustanowieniem zawodowego pełnomocnika.
Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło