II SA/Go 1039/15

PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2016-02-11

Skład orzekający: Starszy referendarz sądowy Jarosław Piątek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba odbywająca karę pozbawienia wolności, nieposiadająca dochodu i posiadająca zadłużenie objęte postępowaniem egzekucyjnym, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym został uwzględniony, ponieważ sytuacja materialna wnioskodawcy, polegająca na odbywaniu kary pozbawienia wolności, braku zatrudnienia, dochodu i oszczędności, a także posiadaniu zadłużenia objętego postępowaniem egzekucyjnym, uzasadnia zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 PPSA. Zapewnia to realizację konstytucyjnego prawa do sądu.
Stan faktyczny
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. wpłynął wniosek T.K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Skarżący podał, że od kwietnia 2015 r. odbywa karę pozbawienia wolności, nie jest zatrudniony, nie posiada dochodu, a także ma zadłużenie z tytułu kredytu objęte postępowaniem egzekucyjnym. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
1. Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od ponoszenia kosztów sądowych. 2. Ustanowiono radcę prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. – Jarosław Piątek po rozpoznaniu w dniu 11 lutego 2016 r. w Gorzowie Wlkp. na posiedzeniu niejawnym wniosku T.K. o udzielenie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania p o s t a n a w i a : 1. przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od ponoszenia kosztów sądowych, 2. ustanowić radcę prawnego. Dnia 8 lutego 2016 r. wpłynął do tut. Sądu wniosek T.K. o przyznanie prawa pomocy założony na urzędowym formularzu PPF w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że od kwietnia 2015 r. odbywa karę pozbawienia wolności. Skarżący oświadczył, że nie jest zatrudniony i nie posiada dochodu. Nadto oświadczył, że posiada zadłużenie z tytułu kredytu (1.600 zł), które jest objęte postępowaniem egzekucyjnym. Wniosek jest uzasadniony. Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst. jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej zwanej p.p.s.a.), prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. W myśl art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym przysługuje osobie fizycznej wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika podatkowego (art. 245 § 2 p.p.s.a.). Instytucja pomocy prawnej jest wyjątkiem od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez same strony. Celem przyznania prawa pomocy jest zapewnienie realizacji konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które ze względu na brak odpowiednich środków nie są w stanie ponieść, miedzy innymi kosztów sądowych (wpisu) czy kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika. Zasadą jest, iż prawo pomocy obejmuje osoby nie osiągające żadnych dochodów lub osiągające dochód wybitnie niski, który nie pozwala na uiszczenie kosztów postępowania sądowego, nawet przy poczynionych oszczędnościach w wydatkach koniecznych. W literaturze wskazuje się, że prawo pomocy ma służyć najuboższym, to jest podmiotom, dla których konieczność ponoszenia kosztów związanych z postępowaniem sądowym oznaczałaby faktyczne ograniczenie lub pozbawienie prawa do sądu (zob. H.Knysiak-Molczyk, Przesłanki przyznania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, Przegląd Prawa Publicznego 2007, nr 4, s. 36-39). Wpis od skargi w przedmiotowej sprawie wynosi 100 zł (§ 2 ust. 3 pkt 7 Rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.). Analiza sytuacji materialnej T.K. prowadzi do wniosku, że została spełniona ustawowa przesłanka o której mowa w art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Zważyć bowiem trzeba, że skarżący odbywa karę pozbawienia wolności. T.K. nie jest zatrudniony w zakładzie karnym i nie posiada oszczędności. Nadto skarżący posiada zadłużenie z tytułu kredytu (1.600 zł), które jest objęte postępowaniem egzekucyjnym. W sprawie nie występują racjonalne przesłanki mogące podważyć wiarygodność oświadczenia skarżącego odnośnie jego trudnej sytuacji majątkowej. Biorąc pod uwagę ww. okoliczności uznano, iż uzasadnione jest przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, bowiem sytuacja finansowa nie pozwala mu na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Należy zatem stwierdzić, że wniosek T.K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego zawiera usprawiedliwione podstawy i dlatego na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. został uwzględniony. Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło