II SA/Go 116/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz po rozpoznaniu w dniu 14 czerwca 2018r. na posiedzeniu niejawnym wniosku N.H. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku oraz wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w sprawie ze sprzeciwu N.H. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gorzowie Wlkp. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu letniskowego postanawia 1. odmówić przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 18 kwietnia 2018 r. 2. odmówić sporządzenia uzasadnienia wyroku z dnia 18 kwietnia 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim wyrokiem z dnia 18 kwietnia 2018 r., sygn. akt II SA/Go 116/18 oddalił sprzeciw N.H. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2018 r., nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu letniskowego. W dniu 26 kwietnia 2018r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego przekazał wniosek pełnomocnika skarżącego o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku z dnia 18 kwietnia 2018r., który pełnomocnik wniósł za pośrednictwem organu. Pismem z dnia [...] maja 2018r. pełnomocnik skarżącego złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o uzasadnienie wyroku. W uzasadnieniu strona podała, że wniosek złożony został wyłącznie z ostrożności procesowej na wypadek, gdyby Sąd uznał, że wniosek o uzasadnienie wyroku z dnia 24 kwietnia 2018r. (powinno być 18 kwietnia 2018r.) złożony za pośrednictwem poczty i organu II instancji jest nieskuteczny. Zdaniem pełnomocnika wniosek o uzasadnienie został złożony w terminie. Na nagłówku pisma widniało oznaczenie, że pismo jest składane do sądu administracyjnego, a jego złożenie nie powinno być kwalifikowane jako niedochowanie należytej staranności. Wniosek o uzasadnienie został sporządzony w terminie do złożenia przewidzianym i oddany w placówce operatora wyznaczonego. W ocenie pełnomocnika czynności, których wymaga się od pełnomocnika zostały dokonane przy zachowaniu szczególnej staranności. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 141 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017, poz. 1369 z późn.zm.), zwanej dalej "p.p.s.a." w sprawach, w których skargę (sprzeciw) oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się na wniosek strony zgłoszony w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia wyroku. Nadto w myśl art. 142 § 2 p.p.s.a. jeżeli uzasadnienie wyroku sporządzone zostało na wniosek strony, odpis wyroku z uzasadnieniem doręcza się tylko tej stronie, która złożyła wniosek. W przedmiotowej sprawie pełnomocnik skarżącego złożył wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku za pośrednictwem organu, a więc przy ocenie terminowości złożenia tego wniosku brana jest pod uwagę data nadania (doręczenia osobistego) pisma przez organ do sądu. W niniejszej sprawie organ doręczył wniosek pełnomocnika w dniu 26 kwietnia 2018r., co każe przyjąć – biorąc pod uwagę datę wydania wyroku, tj. 18 kwietnia 2018r., że przedmiotowy wniosek został złożony z uchybieniem terminu, który upłynął z dniem 25 kwietnia 2018r. Zgodnie z przepisem art. 85 p.p.s.a., czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę lub jej pełnomocnika po upływie terminu jest bezskuteczna. Jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu (art. 86 § 1 p.p.s.a.). Należy wskazać, że instytucja przywrócenia uchybionego terminu ma na celu usunięcie ujemnych następstw procesowych wynikłych wskutek uchybienia terminu procesowego, gdy strona nie ponosi winy w uchybieniu. Przywrócenie uchybionego terminu prowadzi do stworzenia sytuacji, w której uchybiony termin dla dokonania określonej czynności w postępowaniu sądowym rozpoczyna swój bieg na nowo. Warunkiem skuteczności wniosku o przywrócenie uchybionego terminu są: brak winy w uchybieniu, powodowanie przez uchybienie terminu dla strony ujemnych skutków w zakresie postępowania sądowego, złożenie wniosku o przywrócenie terminu w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu oraz równoczesne ze złożeniem wniosku o przywrócenie terminu dokonanie uchybionej czynności procesowej. W piśmie z wnioskiem o przywrócenie terminu należy także uprawdopodobnić okoliczności na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 p.p.s.a). Odnosząc tę regulację do rozpatrywanej sprawy należy uznać, iż wniosek o przywrócenie terminu został wniesiony we wskazanym siedmiodniowym terminie. Przyjmując bowiem, że pismo, którym organ przekazał do Sądu wniosek o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku, przesłane do wiadomości pełnomocnikowi skarżącego, zostało przez niego odebrane w dniu 10 maja 2018r., to nadając wniosek o przywrócenie terminu 15 maja 2018r. (data stempla pocztowego) pełnomocnik zachował termin, o którym mowa w art. 87 p.p.s.a. Zaistniała sytuacja daje zatem możliwość dokonania merytorycznej oceny wniosku w świetle istnienia przesłanki braku winy w uchybieniu terminu. Brak winy po stronie podmiotu dokonującego czy zamierzającego dokonać określoną czynność procesową stanowi konieczną, a jednocześnie podstawową przesłankę przywrócenia terminu. Artykuł 86 § 1 p.p.s.a. nie określa, według jakich kryteriów należy oceniać zachowanie strony. Ocena braku winy została pozostawiona uznaniu sądu. Wskazać należy, że brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany przy uwzględnieniu obiektywnego miernika staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet lekkim niedbalstwem. Przywrócenie terminu ma bowiem charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, jeżeli strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Omówione kryteria ujmowane są jeszcze surowiej w odniesieniu do osób, które z racji wykonywanego zawodu występują jako pełnomocnicy stron (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 sierpnia 1999 r., sygn. akt I SA/Gd 745/98, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 lipca 2013 r., sygn. akt II GZ 355/13). Kryterium należytej staranności jest podwyższone z tej racji, że adwokat, radca prawny lub doradca podatkowy posiadają stosowne przygotowanie i znajomość procedur sądowoadministracyjnych zapewniające prawidłowe prowadzenie sprawy. Tym samym pełnomocnik czy to działając samodzielnie, czy to posługując się osobami trzecimi winien dołożyć należytej staranności przy podejmowaniu wszelkich działań na rzecz mocodawcy. Odnosząc powyższe uwagi ogólne do niniejszej sprawy, stwierdzić trzeba, iż pełnomocnik strony skarżącej nie uprawdopodobnił okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Za takie nie mogą być uznane okoliczności wskazane przez niego we wniosku. Zdaniem Sądu skierowanie przez pełnomocnika strony skarżącej, wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku za pośrednictwem organu nie stanowi okoliczności wyłączającej brak winy w uchybieniu terminu, gdyż wyniknęła ona z albo z niewiedzy albo zaniedbania i nie stanowi usprawiedliwionej przesłanki do przywrócenia terminu. Z tych powodów Sąd, na podstawie przepisu art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił jak w pkt 1 sentencji. W tej sytuacji wniosek N.H. z dnia [...] kwietnia 2018 r. nie mógł wywołać związanego z nim skutku procesowego i na podstawie przepisu art. 141 § 2 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało odmówić jego uwzględnienia o czym postanowiono w pkt 2.