II SA/Go 12/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Pauter po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 27 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi D.B. na pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wezwania organu I instancji do złożenia wyjaśnień postanawia: odrzucić skargę. W dniu 7 stycznia 2014 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. wpłynęła skarga D.B. na pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...] w przedmiocie wezwania organu I instancji do złożenia wyjaśnień. Pismem tym Kolegium wezwało Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej do udzielenia wyjaśnień oraz ustosunkowania się do podania strony, którym zakwestionowała terminowość załatwiania przez ten organ składanych przez nią podań. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o odrzucenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlegała odrzuceniu. Badanie merytorycznej zasadności skargi poprzedza analiza jej dopuszczalności. W tym zakresie Sąd bada przede wszystkim dopuszczalność skargi, to znaczy czy skarga dotyczy przedmiotu objętego właściwością sądu administracyjnego. Właściwość sądu określa przepis art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), który stanowi, iż sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, która sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Nadto granice kognicji rzeczowej wojewódzkich sądów administracyjnych sprecyzowane zostały w przepisach art. art. 3 § 2 i 3 oraz art. 4 i art. 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ), zwanej dalej w skrócie ppsa, jak również wynikają ze szczególnych przepisów zawartych w innych aktach prawnych. Zgodnie z art. 3 § 2 ppsa, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4. W myśl § 3 cyt. przepisu sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia wezwania organu I instancji do złożenia wyjaśnień, którego dotyczy skarga, skierowane jest do organu I instancji. Kolegium wezwało ten organ do udzielenia wyjaśnień w sprawie skargi strony na jego nieterminowe działanie. Zatem rozważając, czy zaskarżone przez D.B. pismo z dnia wezwania organu I instancji do złożenia wyjaśnień Samorządowego Kolegium Odwoławczego jest aktem lub czynnością o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 1 – 8 ppsa, stwierdzić należy, iż pismo to choć jest czynnością materialno- techniczną, nie podlega zaskarżeniu do wojewódzkiego sądu administracyjnego. W orzecznictwie i literaturze przedmiotu przyjmuje się, że stosowanie tego przepisu może mieć miejsce, gdy spełnione są następujące przesłanki: 1) akt lub czynność nie mają charakteru decyzji lub postanowienia, 2) są podejmowane w sprawach indywidualnych, skierowane do konkretnego podmiotu, 3) mają charakter publicznoprawny oraz 4) dotyczą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, LexisNexis, Warszawa 2008, s. 31-32; T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, A. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2009, s. 29- 31). Ostatnia przesłanka oznacza, że musi istnieć ścisły i bezpośredni związek między działaniem lub zaniechaniem określonego działania organu administracji a możliwością realizacji uprawnienia (obowiązku) wynikającego z przepisu prawa przez podmiot niepowiązany organizacyjnie z organem wydającym dany akt lub podejmującym daną czynność (J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2008, s.32). Tymczasem zaskarżone pismo, nie jest nawet skierowane do strony skarżącej, i stanowi jeden z etapów formalnych, zmierzających do zgromadzenia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze materiału dowodowego, służącego rozpatrzeniu jej podania. Nie ma ono zatem bezpośredniego związku ze sferą praw i obowiązków skarżącej, nie zawiera konkretyzacji w odniesieniu do skarżącej jakiegokolwiek uprawnienia lub obowiązku, co prowadzi do wniosku, że pismo to nie podlega zaskarżeniu do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Ponadto nie ulega wątpliwości, iż zaskarżone pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego nie może być uznane za decyzję administracyjną (art. 3 § 2 pkt 1 ppsa), czy też postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty (art. 3 § 2 pkt 2 ppsa) oraz postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie (art. 3 § 2 pkt 3). Oczywistym jest, że nie jest to również żaden z aktów, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4a do 7 ppsa. W świetle powyższych okoliczności należało uznać, że sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego, wobec czego w myśl art. 58 § 1 pkt 1 ppsa skarga podlega odrzuceniu.