II SA/Go 136/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Michał Ruszyński Sędziowie Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz (spr.) Asesor WSA Zbigniew Kruszewski Protokolant st. sekr. sąd. Monika Walentynowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa B S.A. na informację Zarządu Województwa z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie pozostawienia protestu bez rozpoznania I. stwierdza, że pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Zarząd Województwa, II. zasądza od Zarządu Województwa na rzecz Przedsiębiorstwa B S.A. kwotę 217 (dwieście siedemnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. 1. Pismem z dnia [...] stycznia 2017 r., nadanym w dniu 4 stycznia 2017 r., Przedsiębiorstwo "B" S.A. złożyła do Zarządu Województwa, pełniącego funkcję Instytucji Zarządzającej Regionalnym Programem Operacyjnym - 2020, protest w przedmiocie negatywnej oceny wniosku o dofinansowanie nr [...] w ramach projektu: "Wdrożenie do produkcji innowacyjnych wyrobów będących wynikiem prac B+R poprzez uruchomienie wytwórni mas bitumicznych jako podniesienie konkurencyjności firmy B S.A.". Zarząd Województwa, powołując się na przepis art. 59 ust.1 pkt 1 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 217 ze zm.) pismem z dnia [...] lutego 2017 r, pozostawił protest bez rozpatrzenia. Jak przyjął organ, na podstawie zwrotnego potwierdzenia odbioru, pismo z dnia [...] grudnia 2016 r., nr [...], informujące o uzyskaniu negatywnego wyniku podczas oceny merytorycznej wskazanego wniosku o dofinansowanie zostało odebrane przez spółkę w dniu 20 grudnia 2016 r. Zgodnie z art. 50 ustawy o zasadach realizacji programów do doręczeń i sposobu obliczania terminów stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 23 ze zm.; dalej k.p.a.). Zgodnie z art. 57 § 1 k.p.a.: "Jeżeli początkiem terminu określonego w dniach jest pewne zdarzenie, przy obliczaniu tego terminu nie uwzględnia się dnia, w którym zdarzenie nastąpiło. Upływ ostatniego z wyznaczonej liczby dni uważa się za koniec terminu." Zdarzeniem, które było początkiem terminu do złożenia uzupełnień było doręczenie pisma na wskazany we wniosku adres siedziby spółki.  Organ opierając się na dokumencie w postaci zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki ustalił, iż termin na wniesienie protestu upływał w dniu 3 stycznia 2017 r. Protest natomiast został nadany pocztą w dniu 4 stycznia 2017 r., a więc z przekroczeniem ustawowego terminu. Z tych względów na podstawie art. 59 ust.1 pkt 1 ustawy z o zasadach realizacji programów protest należało pozostawić bez rozpatrzenia. 2. Pismo z taką informacją zostało wysłane na adres siedziby spółki i odebrane w dniu 13 lutego 2017 r. W dniu 27 lutego 2017 r., z zachowaniem czternastodniowego terminu spółka złożyła bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. skargę na informację o pozostawieniu protestu bez rozpatrzenia domagając się "uznania wniesienia protestu spółki jako wniesionego w ustawowym terminie i nakazanie jego rozpoznania" lub "uwzględnienia protestu", zarzucając zaskarżonej informacji błąd w ustaleniach faktycznych polegający przyjęciu, że spółka wniosła protest po upływie ustawowego 14 dniowego terminu do jego wniesienia. W uzasadnieniu skargi wskazano, że protest został wniesiony w terminie. Na skutek omyłki listonosza dokument zwrotnego potwierdzenia odbioru tego listu został przez listonosza opatrzony omyłkowo datą (z niezaktualizowanego datownika) 20 grudnia 2016 r. zamiast 21 grudnia 2016 r. Okoliczność tę przeoczył pracownik spółki, który podpisał zwrotne potwierdzenie odbioru pisma organu. Rzeczywista data doręczenia korespondencji wynika jednak z innych dokumentów: wydruk ze strony (śledzenie przesyłek), karty doręczeń listów poleconych z dnia 21 grudnia 2016 r. potwierdzonej pieczęcią przez Pocztę Polską Urząd Pocztowy, oświadczenie z dnia [...] lutego 2017 r., koperta z prezentatą spółki potwierdzającą datę wpływu pisma – czyli 21 grudnia 2016 r. Zdaniem skarżącej dowody te w sposób wyczerpujący i nie budzący wątpliwości potwierdzają, że korespondencja o numer [...] zawierająca pismo Urzędu Marszałkowskiego z dnia [...] grudnia 2016 r. znak [...] została doręczona spółce 21 grudnia 2016 r. Protest natomiast został nadany pocztą w dniu 4 stycznia 2017 r., a więc z zachowaniem terminu. 3. W odpowiedzi na skargę z dnia [...] marca 2017 r. (k. 529-530) organ wniósł o jej uwzględnienie. Opisując przebieg sprawy oraz dowody przedstawione przez skarżącą wskazał, że wobec przedstawionych w skardze dowodów i wyjaśnień skarżącej, zgodnie z którymi doręczenie przesyłki nastąpiło w istocie 21 grudnia 2016 r., a nie jak stwierdził organ w wyniku omyłki listonosza w dniu 20 grudnia 2016 r., należy przyjąć, że termin na wniesienie protestu upływał w dniu 4 stycznia 2017 r., co oznacza, że protest został złożony w terminie. W piśmie z dnia [...] kwietnia 2017 r. (k. 536-537) organ wskazał, że przepisy ustawy o zasadach realizacji programów wyłączają możliwość dokonania autokontroli zaskarżonego pisma, wobec czego merytoryczne rozpatrzenie protestu uzależnione jest od uwzględnienia skargi przez sąd administracyjny. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 4. Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.; zwanej dalej p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Według § 3 sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Stosownie zaś do art. 61 ust. 1 ustawy z o zasadach realizacji programów w przypadku nieuwzględnienia protestu, wnioskodawca może wnieść skargę do sądu administracyjnego zgodnie z art. 3 § 3 p.p.s.a. W świetle art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 1066 ze zm.), sądy te sprawują wymiar sprawiedliwości, między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 ustawy ustrojowej). Do kryterium legalności odwołuje się ustawodawca również w art. 61 ust. 8 pkt 1 powołanej wyżej w części sprawozdawczej ustawy z o zasadach realizacji programów (u.z.r.p.), skoro w przepisie tym nakazał sądom uwzględnienie skargi, w wypadku stwierdzenia, że ocena konkretnego projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, z jednoczesnym przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję zarządzającą (lub – pośredniczącą). 5. Jak stanowi art. 1 ust. 1 u.z.r.p., ustawa ta określa zasady realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020, podmioty uczestniczące w realizacji tych programów i polityki oraz tryb współpracy między nimi. Zgodnie z przyjętymi w tej ustawie zasadami realizacji programów operacyjnych, wybór projektów do dofinansowania następuje w trybie konkursowym albo pozakonkursowym. Konkurs jest postępowaniem służącym wybraniu do dofinansowania projektów, które spełniły kryteria wyboru projektów i uzyskały największą liczbę punktów (art. 38 ust. 1, art. 39 ust. 2 u.z.r.p.). Wnioskodawcy, w przypadku negatywnej oceny jego projektu wybieranego w trybie konkursowym, przysługuje prawo wniesienia protestu w celu ponownego sprawdzenia złożonego wniosku w zakresie spełniania kryteriów wyboru projektów (art. 53 ust. 1 u.z.r.p.). Protest jest rozpatrywany przez właściwą instytucję zarządzającą, którą w przypadku regionalnego programu operacyjnego jest zarząd województwa (art. 9 ust. 1 pkt 2 u.z.r.p.) lub pośredniczącą, jeżeli została ustanowiona dla danego programu operacyjnego i instytucja zarządzająca powierzyła jej zadania w tym zakresie (art. 55 u.z.r.p.). W przypadku nieuwzględnienia protestu, negatywnej ponownej oceny projektu lub pozostawienia protestu bez rozpatrzenia, wnioskodawca może w tym zakresie wnieść skargę do sądu administracyjnego (art. 61 ust. 1 u.z.r.p.). 6. Przedmiotem skargi w niniejszym postępowaniu była informacja o pozostawieniu protestu bez rozpatrzenia. Podejmując to formalne rozstrzygnięcie organ opierał się na zapisach wynikających z pocztowego potwierdzenia doręczenia informacji o negatywnej ocenie projektu. Potwierdzenie to ma charakter dowodu z dokumentu, objętego domniemaniem prawdziwości tego co zostało w nich stwierdzone (art. 76 § 1 i 2 k.p.a.). Domniemanie to może być jednak obalone (art. 76 § 3 k.p.a.). Na podstawie dokumentów przedstawionych przez stronę skarżącą należy stwierdzić, że podana na potwierdzeniu data odbioru pisma z dnia [...] grudnia 2016 r. zawierającego informacje o negatywnej ocenie projektu została doręczona skarżącej w dniu 21 grudnia 2016 r., a nie 20 grudnia 2016 r., jak wskazuje na to datownik. Okoliczności te przyznaje również instytucja zarządzająca. W takiej sytuacji protest nadany w dniu 4 stycznia 2017 r. został wniesiony z zachowaniem terminu, o którym mowa w art. 54 ust. 1 u.z.r.p. i nie zachodziła w sprawie podstawa do pozostawienia protestu bez rozpatrzenia na podstawie art. 59 ust. 1 pkt 1 u.z.r.p. Odnosząc się do żądania skargi sformułowanego w punkcie 3 wskazać należy, że w niniejszym postępowaniu sąd nie był uprawniony do rozpoznania merytorycznego protestu. Pozostawienie protestu bez rozpatrzenia jest bowiem rozstrzygnięciem formalnym i tylko taki był zakres kontroli (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Ustrojowy model kontroli sądowej nie dopuszcza możliwości zastępowania przez sądy organów administracji (w tym również organów wykonujących szczególne zadania publiczne w ramach procedur specjalnych) - w kompetencjach tych organów. Rozstrzyganie przez sąd o meritum protestu, przy rozpoznawaniu środka wniesionego na rozstrzygnięcie formalne, naruszałoby ustawową kompetencję organu właściwego do rozpatrzenia protestu, określoną w art. 58 ust. 1 u.z.r.p. Rozstrzygnięcie merytoryczne wydane w ramach tego przepisu podlega jednak kontroli sądowej. To zatem niniejsze orzeczenie, co słusznie podkreśla organ w swoim piśmie z dnia [...] kwietnia 2017 r., otwiera drogę do merytorycznego rozpoznania protestu. Z tych względów uwzględniając skargę należało stwierdzić, że pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione i przekazać sprawę do rozpatrzenia przez właściwą instytucję (art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. b u.z.r.p.). O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 203, 205 § 1 i 209 p.p.s.a.