II SA/Go 140/18

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2018-05-09

Skład orzekający: Sławomir Pauter, Grażyna Staniszewska, Jacek Jaśkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organizacja społeczna, powołując się na cele statutowe, ma legitymację do wniesienia odwołania od decyzji o pozwoleniu na budowę, jeśli postępowanie to nie wymagało ponownej oceny oddziaływania na środowisko?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo stwierdził niedopuszczalność odwołania wniesionego przez organizację społeczną, ponieważ postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę nie wymagało ponownej oceny oddziaływania na środowisko, a organizacja nie wykazała indywidualnego interesu prawnego. W konsekwencji, organizacja nie posiadała legitymacji procesowej do wniesienia odwołania.
Stan faktyczny
Starosta wydał decyzję o pozwoleniu na budowę elektrowni wiatrowej. Stowarzyszenie, powołując się na cele statutowe i naruszenia przepisów ochrony środowiska oraz Prawa budowlanego, wniosło odwołanie. Wojewoda stwierdził niedopuszczalność odwołania, uznając, że Stowarzyszenie nie posiada legitymacji procesowej, gdyż postępowanie nie wymagało ponownej oceny oddziaływania na środowisko. Stowarzyszenie wniosło skargę do WSA, zarzucając naruszenie art. 28 Prawa budowlanego oraz art. 88 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku. Sąd oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Pauter Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Staniszewska Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Agata Przybyła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 maja 2018 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia [...] na postanowienie Wojewody z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania oddala skargę. 1. Decyzją Nr [...] z dnia [...].10.2017 r., znak: [...] Starosta zatwierdził projekt budowlany i udzielił F Sp. z o.o. pozwolenia na budowę elektrowni wiatrowej o mocy do 3000 kW, wraz z powierzchnią utwardzoną w miejscowości [...] na działce nr [...], jednostka ewidencyjna [...]. Od decyzji odwołało się Stowarzyszenie [...] powołując się na swoją działalność statutową. W treści odwołania wskazano na wydanie decyzji z naruszeniem przepisów ochrony środowiska w związku z wybiórczym traktowaniem postanowień decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wydanej przez Wójta Gminy. W ocenie wnoszącego odwołanie Stowarzyszenia wydanie ww. decyzji nastąpiło również z naruszeniem przepisów ustawy Prawo budowlane. Postanowieniem z dnia [...].12.2017 r. nr [...] Wojewoda, na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r., poz. 1257), stwierdził niedopuszczalność odwołania. Analizując zgromadzony w przedmiotowej sprawie materiał dowodowy Wojewoda ustalił, że wnoszący odwołanie nie posiada legitymacji do dokonania tej czynności, bowiem o statusie stron postępowania w sprawie pozwolenia na budowę decydują dwa wyróżniki, tytuł prawny do nieruchomości oraz wpływ planowanej inwestycji na prawnie chronione uprawnienie lub interes prawny podmiotu posiadającego ten tytuł. Organizacja społeczna może być stroną postępowania w sprawie pozwolenia na budowę, pod warunkiem spełnienia przez nią przesłanek art. 28 ust. 2 lub ust. 4 art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r. poz. 1332 z późn. zm.). Wnoszące odwołanie Stowarzyszenie [...] nie powołało się na przysługujący jej indywidualny interes prawny w przedmiotowej sprawie, Stowarzyszenie, w ocenie organu wskazało, że do udziału w postępowaniu uprawniają je cele statutowe. Zgodnie z art. 28 ust. 4 Prawa budowlanego przepisów ust. 2 i 3 nie stosuje się w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę wymagającym udziału społeczeństwa zgodnie z przepisami ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. W niniejszej sprawie w decyzji z dnia [...].04.2012r., znak: [...] o środowiskowych uwarunkowaniach Wójt Gminy nie nałożył obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko w ramach postępowania w sprawie pozwolenia na budowę przedmiotowej elektrowni wiatrowej. Także inwestor składając wniosek o wydanie pozwolenia na budowę nie wystąpił o przeprowadzenie takiej oceny. W tych okolicznościach nie było możliwości przeprowadzenia ponownej oceny oddziaływania przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko w trakcie postępowania w sprawie pozwolenia na budowę. Organ administracji architektoniczno-budowlanej w sprawie pozwolenia na budowę przedsięwzięcia innego niż przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko, które nie jest bezpośrednio związane z ochroną obszaru Natura 2000 lub nie wynika z tej ochrony, jest obowiązany do rozważenia, przed wydaniem tej decyzji, czy przedsięwzięcie może potencjalnie znacząco oddziaływać na obszar Natura 2000 - art. 96 ust. 1 i 2 ustawy o ochronie środowiska. Jak ustalono na podstawie charakterystyki przedsięwzięcia stanowiącej integralną część decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach z dnia [...] kwietnia 2012 r., nr [...] przedmiotowe przedsięwzięcie nie będzie realizowane w obszarze Natura 2000 i nie będzie na ten obszar oddziaływać. Wobec czego również z tego względu nie ma potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na obszar Natura 2000. W związku z tym w sprawie nie znajduje zastosowania art. 28 ust. 4 Prawa budowlanego. Zdaniem Wojewody powyższe oznacza, że w świetle art. 28 ust. 3 Prawa budowlanego odwołujące się Stowarzyszenie nie posiada legitymacji procesowej do wniesienia odwołania, a organ odwoławczy obowiązany był do stwierdzenia, w trybie art. 134 Kpa, o niedopuszczalności odwołania. 2. Skargę na powyższe postanowienie złożyło Stowarzyszenie [...], które zarzuciło naruszenie: – art. 28 ustawy Prawo budowlane poprzez wybiórczą i niekonsekwentną wykładnię powyższego artykułu polegającą na pozbawieniu Stowarzyszenia [...] należnych mu praw strony w przedmiotowym postępowaniu uprawniających m.in. do złożenia odwołania od decyzji o pozwoleniu na budowę wydaną w wyniku przeprowadzenia tego postępowania oraz – art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (tekst jedn. Dz. U. 2017 poz. 1405) odbierając Stowarzyszeniu [...] prawa udziału w przedmiotowym postępowaniu na prawach strony poprzez zaniechanie ponownego przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla przedmiotowej inwestycji. Mając na względzie wskazane zarzuty, strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia. 3. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko w sprawie. W odpowiedzi na skargę uczestniczący w postępowaniu inwestor F spółka z o.o. wniosła o jej oddalenie popierając stanowisko organu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 4. Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie natomiast z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.; dalej p.p.s.a.) wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych decyzji administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, przy czym sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). 5. Zgodnie z art. 134 k.p.a. organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. W postępowaniu wstępnym organ odwoławczy podejmuje czynności mające na celu ustalenie czy odwołanie jest dopuszczalne oraz czy zostało wniesione w przewidzianym prawem terminie. W sytuacji braku spełnienia powyższych wymogów, w art. 134 k.p.a. wskazano dwie możliwe formy zakończenia postępowania przez organ odwoławczy, a mianowicie - podjęcie postanowienia w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania lub postanowienia w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Niedopuszczalność odwołania może wynikać przy tym tak z przyczyn podmiotowych jak i przedmiotowych. Niedopuszczalność odwołania z przyczyn podmiotowych obejmuje sytuacje wniesienia odwołania przez osobę niemającą legitymacji do wniesienia tego środka zaskarżenia albo wniesienia odwołania przez stronę niemającą zdolności do czynności prawnych. 6. Stosownie do art. 127 § 1 k.p.a. prawo do wniesienia odwołania przysługuje wyłącznie stronie postępowania, którą w postępowaniu w przedmiocie wydania pozwolenia na budowę należy ustalać uwzględniając brzmienie art. 28 ust. 3 i 4 ustawy - Prawo budowlane. Stowarzyszenie nie jest podmiotem wymienionym w ust. 3 art. 28 prawa budowalnego. Natomiast art. 28 ust. 4 prawa budowlanego stanowi, że w postępowaniu w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę wymagającym udziału społeczeństwa zgodnie z przepisami ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku znajdują zastosowanie postanowienia art. 44 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Zgodnie z ust. 1 i 2 powyższego przepisu "organizacje ekologiczne, które powołując się na swoje cele statutowe, zgłoszą chęć uczestniczenia w określonym postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa, uczestniczą w nim na prawach strony. [...] Organizacji ekologicznej służy prawo wniesienia odwołania od decyzji wydanej w postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa, jeżeli jest to uzasadnione celami statutowymi tej organizacji, także w przypadku, gdy nie brała ona udziału w określonym postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa prowadzonym przez organ pierwszej instancji; wniesienie odwołania jest równoznaczne ze zgłoszeniem chęci uczestniczenia w takim postępowaniu. W postępowaniu odwoławczym organizacja uczestniczy na prawach strony". Z powyższego zatem wynika, że dopuszczenie organizacji społecznej do udziału w postępowaniu w przedmiocie udzielenia pozwolenia na budowę podyktowane jest koniecznością udziału w nim społeczeństwa. Zgodnie z art. 88 ust. 1 i art. 90 ust. 2 pkt 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku - w postępowaniu w sprawie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę udział społeczeństwa jest wymagany wyłącznie w przypadku ponownego przeprowadzania oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, która jest dokonywana w ściśle określonych przypadkach, natomiast stosownie do art. 61 ust. 1 pkt 2 i art. 88 ust. 1 pkt 1 i 2 cyt. ustawy, ponowną ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko w ramach postępowania w sprawie wydania pozwolenia na budowę przeprowadza się, jeżeli konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko została stwierdzona przez organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach bądź na wniosek podmiotu planującego podjęcie realizacji przedsięwzięcia, złożony do organu właściwego do wydania decyzji lub jeżeli organ właściwy do wydania decyzji stwierdzi, że we wniosku o wydanie decyzji zostały dokonane zmiany w stosunku do wymagań określonych w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. 7. W niniejszej sprawie wyżej rozważone przesłanki, związane z zastosowaniem art. 28 ust. 4 prawa budowlanego i powiązanych z nim przepisów ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku nie zachodzą. W decyzji środowiskowej właściwy organ nie stwierdził konieczności przeprowadzania ponownej oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Również inwestor nie złożył wniosku o dokonanie takiej ponownej oceny. Co najistotniejsze, w odniesieniu do zarzutów skarżącego stowarzyszenia we wniosku nie zostały dokonane zmiany istotne z punktu widzenia wymogów zawartych w decyzji środowiskowej. Inwestor może bowiem uzyskać zatwierdzenie projektu budowlanego i pozwolenie na budowę wybranych obiektów lub zespołów obiektów pod warunkiem przedstawienia projektu zagospodarowania działki lub terenu dla całego zamierzenia budowlanego. Oznacza to, że wydanie pozwolenia na budowę w takiej sytuacji stanowi jednocześnie zatwierdzenie przedstawionego projektu zagospodarowania działki lub takiego terenu (por. wyrokiNSA z dnia 21 października 2014 r., II OSK 874/13 i 3 lutego 2017 r., II OSK 1553/15,CBOSA). Nie ma zatem przeszkód prawnych by decyzja o pozwoleniu na budowę dotyczyła części przedsięwzięcia, dla którego została wydana decyzja środowiskowa. W sprawie przedmiotem decyzji budowlanej jest tylko część elektrowni wiatrowych, składających się na przedsięwzięcie objęte decyzją środowiskową, przy czym ich maksymalne parametry nie przekraczają parametrów określonych dla całego przedsięwzięcia. W takiej sytuacji zarzut zawarty w skardze nie jest zasadny. Organ ustalił również, że inwestycja nie będzie realizowana w obszarze Natura 2000 i nie będzie na ten obszar oddziaływać. Wobec czego również z tego względu nie ma potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na obszar Natura 2000. 8. Konkludując, uznać należy, iż w rozpoznawanej sprawie nie doszło do naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, czy też innego naruszenia przepisów postępowania mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a tylko takie uchybienia uprawniają sąd administracyjny do wyeliminowania z obrotu prawnego wadliwego aktu administracyjnego. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło