II SA/Go 141/15

Dnia 14 lipca 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Pauter po rozpoznaniu w dniu 14 lipca 2015 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi C.P. z dnia [...] roku na skutek skargi kasacyjnej wniesionej przez skarżącego p o s t a n a w i a : odrzucić skargę kasacyjną. Postanowieniem z dnia 29 kwietnia 2015 r., sygn. akt II SA/Go 141/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. odrzucił skargę C.P. z dnia [...] grudnia 2014 r., z uwagi na nieuzupełnienie jej braków formalnych – nie wskazanie aktu bądź czynności z zakresu administracji publicznej stanowiących przedmiot zaskarżenia. Odpis postanowienia z uzasadnieniem został doręczony skarżącemu ze stosownym pouczeniem o terminie i sposobie wniesienia skargi kasacyjnej w dniu 6 maja 2015 r. Postanowieniem z dnia 28 maja 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. odrzucił skargę kasacyjną C.P. wniesioną w dniu 19 maja 2015 r. od powyższego orzeczenia, z uwagi na niedochowanie obligatoryjnego wymogu sporządzenia jej przez adwokata lub radcę prawnego. Dnia 10 czerwca 2015 r. C.P. złożył kolejne skierowane do Naczelnego Sądu Administracyjnego pismo, w którym zakwestionował zasadność i zgodność z prawem wydanego postanowienia z dnia 29 kwietnia 2015 r. o odrzuceniu skargi. Zawarł w nim te same zarzuty i twierdzenia, co w sporządzonej samodzielnie przez siebie skardze kasacyjnej z dnia [...] maja 2015 r. Zarządzeniem z dnia 16 czerwca 2015 r. skarżący został wezwany do podania czy pismo z [...] czerwca 2015 r. stanowi zażalenie na postanowienie z 28 maja 2015 r. o odrzuceniu skargi kasacyjnej – w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem przyjęcia, że pismo z [...] czerwca 2015 r. nie stanowi zażalenia na powyższe postanowienie. Nadto skarżący otrzymał obszerną i wyczerpującą pisemną informację o przyczynach odrzucenia jego skargi w niniejszej sprawie, oraz o przepisach ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w tym o zakresie właściwości wojewódzkich sądów administracyjnych. W odpowiedzi na wezwanie skarżący kolejny raz złożył do akt w dniu 29 czerwca 2015 r. pismo, w którym zakwestionował zasadność i zgodność z prawem postanowienia z dnia 29 kwietnia 2015 r. o odrzuceniu skargi oraz zawarł te same zarzuty i twierdzenia, co w pismach wcześniejszych. Równolegle z wnoszeniem powyższych pism skierowanych do NSA za pośrednictwem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. skarżący wysyłał pisma o tożsamej treści bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego, który każdorazowo przekazywał je sądowi pierwszej instancji celem stosownego załatwienia. Pismo C.P. z [...] czerwca 2015 r. uzupełnione kolejnym pismem z [...] czerwca 2015 r., z uwagi na fakt zakwestionowania w nim postanowienia z dnia 29 kwietnia 2015 r. o odrzuceniu skargi, zostało zakwalifikowane jako kolejna skarga kasacyjna od orzeczenia kończącego postępowanie w niniejszej sprawie, sporządzona samodzielnie przez skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje Skargę kasacyjną należało odrzucić. Zgodnie z art. 175 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270) dalej w skrócie p.p.s.a., skarga kasacyjna powinna być sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego, z zastrzeżeniem § 2 i 3. Stosownie do § 2 tego artykułu przepisu § 1 nie stosuje się, jeżeli skargę kasacyjną sporządza sędzia, prokurator, notariusz, radca Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa albo profesor lub doktor habilitowany nauk prawnych, będący stroną, jej przedstawicielem lub pełnomocnikiem albo jeżeli skargę kasacyjną wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. Skarga kasacyjna może być także sporządzona przez doradcę podatkowego – w sprawach obowiązków podatkowych, oraz rzecznika patentowego – w sprawach własności przemysłowej (art. 175 § 3 p.p.s.a.). Podmiotami uprawnionymi do sporządzenia skargi kasacyjnej są jedynie osoby wymienione w powyższym przepisie. Przymus adwokacko-radcowski wprowadzony wskazanym przepisem wyłącza możliwość sporządzenia skargi kasacyjnej samodzielnie przez stronę. Przymus ten sprowadza się zatem do obowiązku sporządzenia skargi kasacyjnej przez jedną z osób wymienionych w art. 175 p.p.s.a. pod rygorem jej odrzucenia. Pod pojęciem sporządzenia skargi, należy przy tym rozumieć jej napisanie i podpisanie, z wymienieniem podmiotu, który skargę sporządził. Zgodnie z art. 178 p.p.s.a. wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę kasacyjną, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Przyczyny niedopuszczalności skargi kasacyjnej mogą mieć charakter podmiotowy i przedmiotowy. Wśród przyczyn podmiotowych wskazać można m. in. niesporządzenie skargi kasacyjnej przez jedną z osób enumeratywnie wskazanych w art. 175 p.p.s.a. Sporządzenie skargi kasacyjnej przez osobę nie wymienioną w tym przepisie jest brakiem nieusuwalnym, braku tego nie można usunąć w drodze jego uzupełnienia na wezwanie sądu w trybie art. 49 p.p.s.a. W oparciu o przepis art. 49 p.p.s.a. sąd może jedynie wezwać do usunięcia braków formalnych, o których mowa w art. 46 i 47 p.p.s.a. W odniesieniu do braków skargi kasacyjnej określonych w przepisach art. 175 i art. 176 p.p.s.a., wojewódzki sąd administracyjny odrzuca skargę kasacyjną, nie wzywając do ich usunięcia. Pogląd ten został zaaprobowany w orzecznictwie sądowym gdzie stwierdzono, iż sporządzenie skargi kasacyjnej przez stronę z naruszeniem przewidzianego w art. 175 § 1 p.p.s.a. przymusu adwokacko-radcowskiego obarczone jest brakiem, który nie podlega uzupełnieniu w trybie określonym w art. 49 p.p.s.a. i skutkuje na podstawie art. 178 p.p.s.a. odrzuceniem skargi kasacyjnej (postanowienie NSA z dnia 28 stycznia 2004 r., FSK 3/04, M. Prawn 2004/5/202, B. Gruszczyński, w: B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Zakamycze 2005, s. 421). W niniejszej sprawie skarżący nie posiadając kwalifikacji, o których mowa w art. 175 p.p.s.a., sporządził samodzielnie kolejną skargę kasacyjną od orzeczenia kończącego postępowanie w niniejszej sprawie, pomimo iż jak dotąd kilkakrotnie otrzymał wyczerpującą pisemną informację na temat przymusu adwokacko-radcowskiego w zakresie sporządzenia skargi kasacyjnej. Tym samym została ona sporządzona z naruszeniem wskazanego przepisu, przez co nie można jej było nadać dalszego biegu. W konsekwencji skargę kasacyjną jako niedopuszczalną należało odrzucić na podstawie art. 178 p.p.s.a.