II SA/Go 151/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Bohdanowicz po rozpoznaniu w dniu 10 marca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J.R. na pismo Rektora Uniwersytetu z dnia [...] r., znak: [...] w przedmiocie udzielenia informacji postanawia odrzucić skargę. Pismem z dnia [...] grudnia 2013 r. J.R. zwrócił się do Rektora Uniwersytetu w sprawie ,,wznowienia" przez niego studiów doktoranckich na Uniwersytecie. J.R. w w/w piśmie opisał wcześniejszą korespondencję e-mailową prowadzoną z Kierownikiem Studiów Doktoranckich w dyscyplinie historia odnośnie przyjęcia go na 7 semestr studiów doktoranckich z filozofii i bioetyki lub etyki na Wydziale Humanistycznym Uniwersytetu. Wskazał, iż Kierownik poinformowała go, iż regulamin studiów doktoranckich nie przewiduje takiej możliwości, gdyż strona nie studiowała na Uniwersytecie, lecz na Uniwersytecie, a w związku z tym może złożyć wniosek o przeniesienie pod warunkiem, że dostarczy dokumenty poświadczające zakończenie ukończenie trzeciego roku studiów doktoranckich na Uniwersytecie. Zgłaszając pod adresem Kierownika liczne zastrzeżenia strona dodała, iż Kierownik poinformowała go dodatkowo, iż w sprawie kontynuowania studiów doktoranckich w zakresie filozofii powinien zgłosić się do Kierownika Zakładu [...]. W odpowiedzi na powyższe pismo Rektor Uniwersytetu w piśmie z dnia [...] grudnia 2013 r. znak: [...] zawiadomił J.R., że wznowienie dotyczyć może tylko tych studiów doktoranckich w określonej dyscyplinie i prowadzonych przez określoną jednostkę organizacyjną uczelni, które zostały przerwane wskutek wykreślenia z listy doktorantów. W związku z powyższym Rektor poinformował stronę, iż skoro był doktorantem na studiach doktoranckich prowadzonych na Uniwersytecie to wznowienie ich może nastąpić we właściwej jednostce organizacyjnej tej właśnie uczelni, a nie Uniwersytetu, a po wznowieniu studiów na Uniwersytecie może ewentualnie wnieść o przeniesienie na studia doktoranckie na Uniwersytecie. Pismem z dnia [...] stycznia 2014 r. J.R. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. ze skargą na pismo Rektora Uniwersytetu z dnia [...] grudnia 2013 r. Skarżący domagał się w treści skargi nakazania organowi przyjęcia go w trybie pilnym na studia doktoranckie (IV rok), uznając stanowisko Rektora wyrażone w piśmie z dnia [...] grudnia 2013 r. za niezgodne z prawem i nieuzasadnione. Skarżący ponownie opisał szczegółowo przebieg korespondencji strony z Kierownikiem Studiów Doktoranckich w Wydziale [...] i Rektorem U. Zdaniem skarżącego winien zostać przyjęty na studia doktoranckie na Uniwersytecie. W odpowiedzi na skargę pełnomocnik organu wniósł o jej odrzucenie, wskazując na brak kognicji sądu administracyjnego w przedmiotowej sprawie z uwagi na niezaskarżalność pisma informacyjnego wskazanego w treści skargi. Pełnomocnik organu podkreślił, iż w sprawie skarżącego nie toczyło i nie toczy się żadne postępowanie związane z przyjęciem go na studia doktoranckie czy też ze wznowieniem przez niego studiów doktoranckich, a jedynie prowadził on korespondencję z pracownikiem Uniwersytetu, który udzielał stronie wyłącznie informacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlegała odrzuceniu jako niepodlegająca kognicji sądów administracyjnych, zamykając tym samym drogę do jej merytorycznego rozpoznania przez tutejszy Sąd. Podkreślić należy, iż granice właściwości rzeczowej wojewódzkich sądów administracyjnych sprecyzowane zostały w przepisach art. art. 3 § 2 i 3 oraz art. 4 i art. 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a, jak również wynikają ze szczególnych przepisów zawartych w innych aktach prawnych. W myśl art. 3 § 2 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. W myśl § 3 cyt. przepisu sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie skarżący uczynił pismo Rektora Uniwersytetu z dnia [...] grudnia 2013 r. informujące go, iż wznowienie studiów doktoranckich może nastąpić we właściwej jednostce organizacyjnej Uniwersytetu, a po wznowieniu studiów tam strona może ewentualnie wnieść o przeniesienie na studia doktoranckie na Uniwersytecie. Zauważyć należy, iż żądanie skarżącego sformułowane przez niego jako ,,wznowienie studiów doktoranckich", w istocie dotyczyło kwestii przyjęcia lub ewentualnego przeniesienia na powyższe studia. Podkreślić należy, iż kognicji sądów administracyjnych podlegają decyzje mające podstawę prawną w ustawie, w szczególności z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (t.j. z 2012 r. poz. 572, dalej zwanej w skrócie psw). I tak, w drodze decyzji administracyjnej organy uczelni mają obowiązek rozstrzygać np. w sprawach: przyjęcia na studia (art. 169 ust. 10 i 11), stypendiów (np. socjalnych, (art. 175 ust. 3), skreślenia z listy studentów (art. 190), czy stwierdzenia nieważności postępowania w sprawie nadania tytułu zawodowego (art. 193). Zagadnienie dotyczące studiów doktoranckich zostało uregulowane w rozdziale 3 Prawa o szkolnictwie wyższym. Zgodnie z przepisem art. 196 ust. 1 upsw do studiowania na studiach doktoranckich może być dopuszczona osoba, która posiada tytuł zawodowy magistra lub równorzędny. Z kolei ust.2 stanowi, że rekrutacja na bezpłatne studia doktoranckie odbywa się w drodze konkursu. Warunki i tryb rekrutacji na studia doktoranckie oraz ich formy określa w uczelni senat, a w jednostce naukowej - rada naukowa jednostki. Przepis art. 169 ust. 5 stosuje się odpowiednio. Uchwałę podaje się do publicznej wiadomości nie później niż do dnia 30 kwietnia roku kalendarzowego, w którym rozpoczyna się rok akademicki, którego uchwała dotyczy. Ust.3. stanowi , że rekrutację przeprowadzają komisje rekrutacyjne powołane przez kierownika jednostki organizacyjnej uczelni lub dyrektora jednostki naukowej. Komisje rekrutacyjne podejmują decyzje w sprawach przyjęcia na studia doktoranckie. Od decyzji komisji rekrutacyjnej, stosownie do ust.4 tej ustawy, służy odwołanie, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji, odpowiednio do rektora lub dyrektora jednostki naukowej. Podstawą odwołania może być jedynie wskazanie naruszenia warunków i trybu rekrutacji na studia doktoranckie, o których mowa w ust. 2. Decyzja rektora lub dyrektora jednostki naukowej jest ostateczna. Wyniki postępowania rekrutacyjnego są jawne (ust.5). Stosownie do ust.6 organizację i tok studiów doktoranckich w zakresie nieuregulowanym w ustawie oraz w odrębnych przepisach określa regulamin studiów doktoranckich. Regulamin uchwala w uczelni senat, a w jednostce naukowej - rada naukowa, co najmniej na pięć miesięcy przed rozpoczęciem zajęć. Do uchwalania regulaminu stosuje się odpowiednio przepisy art. 161 i 162. Zgodnie z art. 207 ust. 1upsw do decyzji, o których mowa w art. 169 ust. 10 i 11 oraz art. 196 ust. 3, decyzji podjętych przez organy uczelni, kierownika studiów doktoranckich lub dyrektora jednostki naukowej w indywidualnych sprawach studentów i doktorantów, a także w sprawach nadzoru nad działalnością uczelnianych organizacji studenckich oraz samorządu studenckiego i doktoranckiego, stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz przepisy o zaskarżaniu decyzji do sądu administracyjnego. Decyzje wydawane przez rektora w pierwszej instancji są ostateczne. W takim przypadku stosuje się odpowiednio art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (ust. 2). Organem właściwym do wznowienia postępowania w sprawie nadania tytułu zawodowego i wydania dyplomu oraz do stwierdzenia nieważności decyzji o nadaniu tytułu zawodowego i wydaniu dyplomu jest rektor uczelni (ust. 3). Przepis ust. 1 stosuje się także do decyzji podjętych przez komisję stypendialną i odwoławczą komisję stypendialną, o których mowa w art. 175 ust. 3 i art. 176 ust. 3 (ust. 4). Z analizy powyższych przepisów wynika, że rozstrzygnięcia organów uczelni podlegające kontroli przez sąd administracyjny w przedmiocie statusu doktoranta wiążą się tylko i wyłącznie z procesem rekrutacji na studia doktoranckie, prowadzonym ściśle według wskazanych wyżej przepisów. Nie ulega wątpliwości, iż zaskarżone pismo nie stanowi żadnej z wymienionych wcześniej kategorii decyzji podlegających kontroli sądowoadministracyjnej. Ponadto przepisy prawa w przypadku studiów doktoranckich nie przewidują rozwiązania, o którym stanowi przepis art. 171 ust. 3 upsw, iż student może przenieść się z innej uczelni, w tym także zagranicznej, za zgodą kierownika podstawowej jednostki organizacyjnej uczelni przyjmującej, wyrażoną w drodze decyzji, jeżeli wypełnił wszystkie obowiązki wynikające z przepisów obowiązujących w uczelni, którą opuszcza. Z punktu widzenia zasad kontrolowania przez sąd administracyjny działalności uczelni wyższych istotnym jest, czy istnieje przepis prawa, który tego rodzaju kontrolę dopuszcza. Sytuacja, w której osoba będąca uprzednio doktorantem na innej uczelni stara się o przyjęcie (kontynuację) na studia doktoranckie na innej uczelni nie została uregulowana prawnie, konsekwencją czego brak jest obowiązku wypowiadania się przez organy Uczelni w tej sprawie w formach charakterystycznych dla aktów prawnych podlegających kontroli sądu administracyjnego. Zdaniem Sądu skierowane do skarżącego pismo Rektora Uniwersytetu z dnia [...] grudnia 2013 r. ma charakter informacyjny, a jego treść nie zawiera konkretyzacji w odniesieniu do skarżącej jakiegokolwiek uprawnienia lub obowiązku. Prowadzi to do wniosku, że pismo to nie podlega zaskarżeniu do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. W świetle powyższych okoliczności należało uznać, że rozpatrywana sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego, wobec czego w myśl art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a skarga podlega odrzuceniu