II SA/Go 152/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Linska - Wawrzon (spr.), Sędziowie Asesor WSA Joanna Brzezińska, Sędzia WSA Ireneusz Fornalik, Protokolant Sekretarz sądowy Monika Nowak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 sierpnia 2005 r. przy udziale sprawy ze skargi P.P. na Samorządowe Kolegium Odwoławcze z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie Zasiłek okresowy Uchylono zaskarżone postanowienie Decyzją nr [...] z dnia [...].01.2004r., wydaną w oparciu o art. 43 ust. l, art. 31 ust. l pkt 3, ust. 3 i 4 ustawy z dnia 29.11.1990r. o pomocy społecznej, art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego oraz przepisy Obwieszczenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z 2003r., Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej przyznał P.P. świadczenie z pomocy społecznej w formie zasiłku okresowego w wysokości 40 zł miesięcznie na okres od [...] stycznia 2004r. do [...] marca 2004r. Dnia [...].04.2004r. do Samorządowego Kolegium Odwoławczego wpłynęło pismo skarżącego, datowane na dzień 29.04.2004r., w którym skarżący podniósł, że pomimo jego stawiennictwa w Urzędzie Gminy w wyznaczonym dniu, w kasie Urzędu odmówiono mu wypłacenia należnego świadczenia, tj. zasiłku okresowego przyznanego decyzją Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej. Postanowieniem z dnia [...].05.2004r. organ odwoławczy, działając na podstawie art. 39 ust. 5 ustawy z dnia 08.03.1990r. o samorządzie gminnym, art. l i 2 ustawy z dnia 12.10.1994r. o samorządowych kolegiach odwoławczych w związku z art. 127 § l, art. 129 § l i 2 oraz art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego, stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania i pozostawił powyższe odwołanie bez rozpatrzenia. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia SKO wskazało na fakt, iż decyzja organu I instancji została doręczona skarżącemu dnia 02.02.2004r. Zgodnie z pouczeniem zawartym w niej, skarżący mógł wnieść odwołanie w terminie 14 dni, tj. do dnia 16.02.2004r., natomiast odwołanie skarżącego wpłynęło do SKO dnia 01.04.2004r., czyli już po upływie przewidzianego prawem terminu do jego wniesienia. Biorąc pod uwagę powyższe ustalenia oraz fakt, że strona nie złożyła wniosku o przywrócenie terminu do złożenia odwołania, w którym uprawdopodobniłaby, iż uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy, organ II instancji pozostawił odwołanie bez rozpatrzenia. Skargę do Sądu na orzeczenie SKO z dnia [...].05.2004r. wniósł P.P.. stwierdzając, że odwołanie od decyzji organu I instancji wniósł w terminie i domagając się wypłaty całego należnego mu zasiłku. Pismem z dnia [...].06.2004r. SKO udzieliło odpowiedzi na skargę, w której podtrzymało ustalenia zawarte w zaskarżonym postanowieniu oraz wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny po zapoznaniu się ze stanem faktycznym i prawnym zważył co następuje. Skarga okazała się zasadna, ale z przyczyn innych niż w niej podniesione. Dokonując na mocy przepisu art. l ustawy z dnia 25.07.2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem należało uznać, że doszło ze strony organu odwoławczego do naruszenia przepisów postępowania warunkujących uchylenie decyzji. Zgodnie z obowiązującymi przepisami ustawy z dnia 14.06.1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.) od decyzji administracyjnej rozstrzygającej sprawę co do istoty stronie niezadowolonej z rozstrzygnięcia przysługuje prawo do wniesienia odwołania do organu II instancji. Odwołanie od decyzji administracyjnej jest instytucją procesową, za pomocą której uprawnione podmioty mogą żądać weryfikacji rozstrzygnięć administracyjnych w celu ich kasacji lub reformacji. Odwołanie jest zwyczajnym prawnym środkiem zaskarżenia, który przysługuje stronie od wydanej przez organ I instancji decyzji nieostatecznej. Prawo strony do wniesienia tego środka prawnego jest ściśle powiązane z zasadą dwuinstancyjności postępowania, zgodnie z którą sprawa administracyjna załatwiona decyzją administracyjną może być, po wniesieniu odwołania, ponownie rozpatrzona i rozstrzygnięta przez organ II instancji. Wniesione przez stronę odwołanie nie wymaga uzasadnienia. Stanowi o tym art. 128 kpa, zgodnie z którym wystarczające jest, aby strona wyraziła w swoim odwołaniu niezadowolenie z treści podjętego przez organ administracji publicznej w formie decyzji administracyjnej rozstrzygnięcia. W tym miejscu podkreślić należy, że właśnie niezadowolenie z decyzji wydanej w pierwszej instancji jest zasadniczym elementem przesądzającym o zakwalifikowaniu czynności procesowej strony do czynności wniesienia odwołania. Przy ocenie, czy wniesione przez stronę pismo jest odwołaniem należy kierować się treścią pisma oraz tym, czy pismo zostało wniesione w terminie do złożenia odwołania. W tym miejscu należy przytoczyć stanowisko Sądu Najwyższego wyrażone w wyroku z dnia 20.06.1996r. sygn. III ARN 14/96 (OSNP 1997/2/16), zgodnie z którym pismo strony postępowania administracyjnego wniesione do organu odwoławczego w ustawowym terminie do złożenia odwołania, wyrażające niezadowolenie z decyzji nieostatecznej, podlega rozpatrzeniu jako odwołanie od decyzji. Analizując akta sprawy należy stwierdzić, że skarżący w swoim piśmie złożonym w dniu [...].04.2004r. do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, w żaden sposób nie podważa rozstrzygnięcia zawartego w decyzji wydanej przez Kierownika GOPS dnia [...].01.2004r., którą przyznany został mu zasiłek okresowy. Jedynym zarzutem kierowanym przez skarżącego pod adresem organu jest odmowa wypłacenia mu w kasie Urzędu Gminy przedmiotowego zasiłku. Również w piśmie z dnia [...].04.2004r. zatytułowanym "Uzasadnienie żądania" P.P. powołując się na decyzję przyznającą mu świadczenie z pomocy społecznej podnosi, że należna mu kwota nie została wypłacona. Zauważyć też trzeba, że pismo skarżącego zostało skierowane do organu po upływie dwóch miesięcy od daty wydania decyzji przez organ I instancji. W tych okolicznościach należało uznać, że organ odwoławczy niewłaściwie zinterpretował żądanie skarżącego i potraktował j ego pismo jako odwołanie. Następstwem błędnego zakwalifikowania pisma skarżącego było naruszenie przez organ II instancji przepisu art. 134 ustawy z dnia 14.06.1960r. Kodeks postępowania administracyjnego poprzez wydanie postanowienia, w którym stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania i pozostawił odwołanie bez rozpoznania. Mając na uwadze powyższe należało stwierdzić, że w świetle obowiązujących przepisów prawa Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie miało podstaw do rozstrzygania sprawy jako organ odwoławczy. W zaistniałej sytuacji właściwym byłoby rozważenie przez organ ewentualnej możliwości potraktowania tego pisma jako skargi i skierowania sprawy na drogę postępowania skargowego, regulowanego przez przepisy rozdziału VIII kpa. Zgodnie bowiem z art. 227 ustawy przedmiotem skargi może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. Skarga wnoszona w oparciu o przepisy kpa jest odformalizowanym środkiem ochrony różnych interesów jednostki, które nie dają podstaw do żądania wszczęcia postępowania administracyjnego albo nie mogą stanowić powództwa czy też wniosku zmierzającego do wszczęcia postępowania sądowego. Skargi te załatwiane są w toku samodzielnego postępowania, które kończy czynność materialnotechniczna. jaką jest zawiadomienie skarżącego o sposobie załatwienia sprawy. W konsekwencji należało orzec jak w pkt I wyroku, zgodnie z art. 145 § l pkt l lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r., Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Odnosząc się natomiast do zawartego w skardze żądania wypłacenia skarżącemu należnego zasiłku okresowego w pełnej wysokości Sąd stwierdza, że żądanie to pozostaje poza zakresem spraw sądowoadministracyjnych, do których rozpoznawania Wojewódzki Sąd Administracyjny jest uprawniony na mocy art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W związku z powyższym, działając w oparciu o art. 58 § l pkt l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd orzekł jak w punkcie II sentencji.