II SA/Go 156/08
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2008-04-16
Skład orzekający: Mirosław Trzecki, Maria Bohdanowicz, Joanna Brzezińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo wznowił postępowanie w sprawie dodatku mieszkaniowego i czy prawidłowo rozpoznał sprawę merytorycznie, uwzględniając zarzuty strony dotyczące faktycznego nieuzyskania dochodu?Ratio decidendi
Sąd uznał skargę za zasadną, ponieważ organy administracji naruszyły przepisy postępowania, w szczególności zasadę prawdy obiektywnej i obowiązek zebrania pełnego materiału dowodowego. Organy nie wyjaśniły wystarczająco istotnych okoliczności faktycznych dotyczących faktycznego uzyskania przez skarżącą dochodu, mimo jej konsekwentnych twierdzeń o braku wiedzy i zgody na jego pobranie przez inną osobę. Brak ten mógł mieć wpływ na wynik sprawy.Stan faktyczny
Skarżąca S.S. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję organu pierwszej instancji odmawiającą przyznania dodatku mieszkaniowego. Postępowanie zostało wznowione z powodu informacji o uzyskaniu przez skarżącą dochodu, który nie został wykazany w deklaracji. Skarżąca zarzuciła, że nie uzyskiwała tego dochodu osobiście, a środki były pobierane przez jej opiekunkę bez jej wiedzy i zgody. Organy administracji uznały, że dodatek nie przysługuje z powodu niespełnienia kryterium dochodowego.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji i stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 16 kwietnia 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Trzecki Sędziowie Sędzia WSA Maria Bohdanowicz Asesor WSA Joanna Brzezińska (spr.) Protokolant asystent sędziego Paweł Majka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 kwietnia 2008 roku sprawy ze skargi S.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] roku, nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie dodatku mieszkaniowego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Miasta z dnia [...] roku, nr [...], II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
Decyzją [...] wydaną z upoważnienia Burmistrza Miasta Z., na skutek wniosku z dnia [...], przyznano S.S. dodatek mieszkaniowy w wysokości 73,35 zł miesięcznie na okres 05/2005 do 10/2005 r.
Po wznowieniu postępowania w sprawie, decyzją [...], działający z upoważnienia Burmistrza Miasta Z. Naczelnik Wydziału Spraw Społecznych, na podstawie art. 104 i art. 151 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, oraz art. 3 ust. 3, art. 7 ust. 1 i 9 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71, poz. 734, z późn.zm.), orzekł o:
- uchyleniu ostatecznej decyzji nr [...],
- odmowie przyznania dodatku mieszkaniowego.
W uzasadnieniu decyzji organ podniósł, iż pismami z dnia 21 i 30 maja 2007 r. Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie w Z. poinformowało, że S.S. jako pełnoletnia wychowanka rodziny zstępczej od 01.04.2000 r. do 23.01.2007 r. była objęta pomocą mającą na celu życiowe usamodzielnienie się i integrację ze środowiskiem, w ramach której w styczniu 2005 r. otrzymała pomoc pieniężną na kontynuowanie nauki w wysokości 392,16 zł. W związku z powyższym, po przeprowadzonym postępowaniu wyjaśniającym, w dniu 6 sierpnia 2007 r. organ wydał decyzję uchylającą decyzję z dnia 5 kwietnia 2005 r. oraz orzekł o zwrocie nienależnie pobranego dodatku. Na skutek odwołania strony, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Z. decyzją [...] uchyliło powyższą decyzję i sprawę przekazało do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji.
Rozpoznając sprawę ponownie organ pierwszej instancji stwierdził, że z zebranych w toku postępowania dokumentów wynika, iż łączny dochód gospodarstwa domowego S.S. w okresie od stycznia do marca 2005 r. wyniósł 3269,90 zł, co w przeliczeniu na jednego członka tego gospodarstwa stanowi kwotę 544,98 zł miesięcznie. Wydatki mieszkaniowe, łącznie z ryczałtem za brak instalacji centralnego ogrzewania oraz ciepłej wody, organ ustalił na kwotę 121,90 zł a procentowy udział własny 12% z miesięcznego dochodu na kwotę 130,80 zł. Na tej podstawie organ ustalił, iż dodatek mieszkaniowy stronie nie przysługuje.
S.S. wniosła odwołanie od powyższej decyzji, w którym zarzuciła, iż jest ona dla niej krzywdząca, nie otrzymywała bowiem wyżej wymienionego świadczenia z Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w Z., pobierała je natomiast jej opiekunka z rodziny zastępczej J. S.. Ponadto wskazała, iż była przez swoją opiekunkę okradana i zmuszana do podpisywania dokumentów, których nawet nie czytała, przy czym wypłaty z tego tytułu pobierała rodzina zastępcza, a ona sama nie wiedziała nawet, że takie dochody w ogóle istnieją.
Decyzją [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Z., działając w trybie odwoławczym, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 3 ust. 3, art. 6 ust. 1, art. 7 ust. 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, utrzymało w mocy decyzję organu l instancji. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie Kolegium podtrzymało argumentację zawartą w uzasadnieniu decyzji organu l instancji. Organ wskazał, że ustawa o dodatkach mieszkaniowych ściśle określa przesłanki ustawowe, od których zależy możliwość przyznania i ewentualna wysokość dodatku mieszkaniowego. Łączny dochód gospodarstwa domowego wnioskodawczyni w okresie 3 miesięcy poprzedzających zgłoszenie wniosku o dodatek tj. od stycznia do marca 2005 r. wyniósł 3.269,90 zł, co w przeliczeniu na jedną osobę w rodzinie stanowiło 544,98 zł miesięcznie. Skoro zatem 12% dochodu gospodarstwa domowego jest kwotą wyższą niż wydatki mieszkaniowe to dodatek mieszkaniowy nie przysługuje, gdyż nie zostały spełnione przesłanki określone w art. 6 ustawy. Kolegium podkreśliło, że decyzja [...] przyznająca stronie dodatek mieszkaniowy, została wydana na podstawie niepełnych danych dotyczących dochodu strony, która nie spełnia ustawowych przesłanek wynikających z ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Powyższą decyzję zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim S.S. (pisma z dnia 24 grudnia 2007 r. oraz z dnia 18 lutego 2008 r.), wnosząc o unieważnienie decyzji organu l instancji. Skarżąca wskazała, iż nie pobierała świadczeń z Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w Z., bowiem nie wiedziała, iż takie świadczenia są jej przyznane. Skarżąca podniosła również, iż z zaświadczenia z PCPR, wynika, że środki przelewane były na rachunek bankowy J. S., bez jej wiedzy i zgody.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Z. wniosło o jej oddalenie, powołując się na argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, podnosząc ponadto, że skarżąca jako osoba pełnoletnia miała
pełną zdolność do czynności prawnych, a wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego został przez nią podpisany.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 153, poz. 1269, ze zmianami), sądy te sprawują kontrolę zaskarżonych decyzji pod względem zgodności z prawem. W związku z powyższym usunięcie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego może nastąpić tylko wówczas, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy jej wydawaniu organy naruszyły prawo materialne lub przepisy postępowania określone art. 145 § 1 pkt 1-3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153, poz. 1270, ze zm.). Sąd nie może opierać kontroli o kryterium słuszności czy sprawiedliwości społecznej.
Kontrolując zaskarżoną decyzję z punktu widzenia powyższych zasad, skargę jako zasadną należało uwzględnić, albowiem została wydana z naruszeniem prawa procesowego mogącym mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia.
Na wstępie należy podkreślić, że decyzje ostateczne mogą być weryfikowane tylko w przypadkach wyraźnie przewidzianych w kodeksie postępowania administracyjnego (art. 16 § 1 zd. 2), który szczegółowo określa przesłanki uchylenia lub zmiany takich decyzji (rozdział 12a - 13 k.p.a.). Wśród nadzwyczajnych trybów postępowania administracyjnego, wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą prawną możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła, było dotknięte kwalifikowaną wadliwością wyliczoną wyczerpująco w przepisach prawa procesowego.
Postępowanie w sprawie wznowienia postępowania wszczyna się, z urzędu lub na wniosek strony, w formie postanowienia (art. 149 § 1 Kpa), które nie może zawierać innych treści poza wskazaniem przesłanek uzasadniających wznowienie postępowania. Stwierdzenie natomiast, czy przyczyna wznowienia rzeczywiście wystąpiła w sprawie i jakie z tego wynikają skutki dla rozstrzygnięcia sprawy (art. 149 § 2 k.p.a.), mogą być wyłącznie efektem postępowania przeprowadzonego po wydaniu powyższego postanowienia i muszą być zawarte w decyzji wydanej na podstawie przepisu art. 151 k.p.a.
Zgodnie z art. 151 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej po przeprowadzeniu postępowania wznowieniowego wydaje decyzję w której :
1) odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej - w razie braku podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 lub art. 145a, albo
2) uchyla decyzję dotychczasową, gdy istnieją podstawy do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 lub art. 145a i wydaje nową decyzję o istocie sprawy.
Oznacza to, iż uzasadnienie decyzji wydanej w trybie art. 151 k.p.a., winno wskazywać zarówno szczegółowe przesłanki stanowiące podstawę do wznowienia postępowania, jak i rozstrzygnięcia co do istoty sprawy.
Zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzająca ją decyzja organu l instancji zapadły w postępowaniu wznowieniowym, które zostało wszczęte postanowieniem z dnia [...], na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Jako przesłankę wznowienia postępowania organ wskazał informację z Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w Z. (w maju 2007 r.) o uzyskaniu przez Sylwię S. w styczniu 2005 r. dochodu w wysokości 392,16 zł, który nie został wykazany w deklaracji o wysokości dochodów z dnia 1 kwietnia 2005 r. załączonej do jej wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego.
Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. Pomimo, iż organy nie wskazały tego w uzasadnieniach swoich decyzji należy przyjąć, iż za taką nową okoliczność w niniejszej sprawie, istniejącą w dniu wydawania decyzji, uznały fakt, iż skarżąca uzyskała dochód w postaci świadczenia z Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w Z. z tytułu wsparcia na usamodzielnienie dla osoby pełnoletniej - wychowanka rodziny zastępczej, którego nie wykazała w deklaracji o dochodzie rodziny.
Zasadniczym celem ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71, poz. 734 z późn.zm.) jest wsparcie osób, które znajdują się w trudnej sytuacji i nie są w stanie pokryć bieżących wydatków na zajmowane mieszkanie. W myśl art. 3 ust. 1 ww. ustawy, dodatek mieszkaniowy przysługuje osobom, o których mowa w art. 2 ust. 1, jeżeli średni miesięczny dochód na jednego członka gospodarstwa domowego w okresie 3 miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku o przyznanie dodatku nie przekracza 175% kwoty najniższej emerytury w gospodarstwie jednoosobowym i 125% w gospodarstwie wieloosobowym, obowiązującej
w dniu złożenia wniosku, z zastrzeżeniem art. 6 ust. 8. Zgodnie z przepisem art. 3 ust. 3 zdanie pierwsze ww. ustawy, za dochód uważa się wszelkie przychody po odliczeniu kosztów ich uzyskania oraz po odliczeniu składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe oraz na ubezpieczenie chorobowe, określonych w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych, chyba że zostały już zaliczone do kosztów uzyskania przychodu. Jednocześnie ustawodawca określił zamknięty katalog świadczeń, których do tak określonego dochodu się nie wlicza.
Przez gospodarstwo domowe rozumie się gospodarstwo prowadzone przez osobę ubiegającą się o dodatek mieszkaniowy, samodzielnie zamieszkującą lokal albo gospodarstwo prowadzone przez tę osobę wspólnie z małżonkiem i innymi osobami stale z nią zamieszkującymi i gospodarującymi, które swoje prawa do zamieszkiwania w lokalu wywodzą z prawa tej osoby (art. 4 ww. ustawy).
Zgodnie z przepisem ust. 1 art. 7 cytowanej ustawy, dodatek mieszkaniowy przyznaje, na wniosek osoby uprawnionej do dodatku mieszkaniowego, wójt, burmistrz lub prezydent miasta, w drodze decyzji administracyjnej. Do wniosku dołącza się deklarację o dochodach gospodarstwa domowego za okres 3 miesięcy kalendarzowych poprzedzających dzień złożenia wniosku oraz inne niezbędne dokumenty.
Z normy zawartej w art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych wynikają jednoznaczne przesłanki, które warunkują wydanie decyzji odmownej nawet w sytuacji, w której strona wnosząca o dodatek mieszkaniowy spełnia ustawowe warunki jego otrzymania. Prawidłowe zastosowanie tego przepisu wiąże się jednak z przeprowadzeniem przed wydaniem decyzji ustaleń, które pozwolą na właściwe dokonanie subsumcji. Uznaniowy charakter decyzji podejmowanej na podstawie art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych nie może oznaczać granic swobody uznania organu orzekającego. Organ ma obowiązek załatwić sprawę w sposób zgodny ze słusznym interesem obywatela, jeśli nie stoi temu na przeszkodzie interes społeczny ani nie przekracza to możliwości organu wynikających z przyznanych mu uprawnień i środków.
W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego jednolity jest pogląd, że przepis art. 145 § 1 Kpa ogranicza przedmiot wznowienia postępowania tylko do sprawy rozstrzygniętej decyzją ostateczną. Skoro przedmiotem rozstrzygnięcia w sprawie, w której wznowiono postępowanie administracyjne, było przyznanie skarżącej dodatku mieszkaniowego w określonej wysokości, to przedmiotem badania w toku wznowionego postępowania administracyjnego mogła być jedynie kwestia przysługiwania skarżącej prawa do tego dodatku i ewentualnie jego wysokości, (por. wyrok NSA z 23 września
1999 r., sygn. akt II SA/Wr 1712/98, oraz wyrok NSA z 26 maja 2000 r., sygn. akt II SA/Wr 1801/98). Jednakże w rozpatrywanej sprawie nie można pominąć normy art. 7 ust. 9 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, wskazanej w podstawie prawnej decyzji organu pierwszej instancji, zgodnie z którą jeżeli w wyniku wznowienia postępowania stwierdzono, że dodatek mieszkaniowy przyznano na podstawie nieprawdziwych danych zawartych w deklaracji lub wniosku, o których mowa w ust. 1, osoba otrzymująca dodatek mieszkaniowy jest obowiązana do zwrotu nienależnie pobranych kwot w podwójnej wysokości. Należności te wraz z odsetkami i kosztami egzekucyjnymi podlegają przymusowemu ściągnięciu w trybie postępowania egzekucyjnego w administracji.
Dokonując analizy zgromadzonego materiału dowodowego, treści zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji utrzymanej nią w mocy należy wskazać, iż pomimo podnoszonych przez skarżąca wielokrotnie w toku postępowania wznowieniowego zarzutów dotyczących braku faktycznego uzyskiwania w styczniu 2005 r. dochodów wskazanych przez organ, które pobierane były bez jej wiedzy i woli przez J.S., organy zaniechały wyjaśnienia tych istotnych dla sprawy okoliczności. W szczególności organ odwoławczy pominął w uzasadnieniu swojej decyzji, po pierwsze wykazanie zaistnienia w okolicznościach przedmiotowej sprawy ustawowej przesłanki wznowienia postępowania zakończonego wydaniem ostatecznej decyzji [...]. Ponadto organ, z naruszeniem zasad ogólnych postępowania administracyjnego, nie wyjaśnił w dostateczny sposób okoliczności faktycznych sprawy - rzeczywistego uzyskania przez skarżącą osobiście, lub ewentualnie do rąk jej przedstawiciela ustawowego albo pełnomocnika spornego świadczenia przyznanego przez Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie w Z.
Ponadto należy podkreślić, iż jako przyczynę wznowienia postępowania organ wskazał powzięcie wiadomości jedynie o uzyskanym w styczniu 2005 r. dochodzie w wysokości 392,16 zł z tytułu pomocy na kontynuację nauki, natomiast ustalając we wznowionym postępowaniu dochód skarżącej organy podają także inne - nowe kwoty, zupełnie pomijając w uzasadnieniu decyzji odniesienie się do kwestii na podstawie jakich dowodów takich ustaleń dokonały, a przede wszystkim czy są to także nowe okoliczności lub dowody w sprawie, w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.
W ocenie Sądu wydanie merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie toczącej się w trybie wznowieniowym, bez uprzedniego wyjaśnienia powyższych istotnych dla wznowienia postępowania okoliczności , stanowi naruszenie przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z przepisem art.
7 Kodeksu postępowania administracyjnego, organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Artykuł ten wyraża ogólną zasadę postępowania administracyjnego - zasadę prawdy obiektywnej, która znajduje rozwinięcie w szczegółowych przepisach procedury administracyjnej. Jednym z nich jest art. 77 § 1 Kpa stanowiący, że organy administracji publicznej są obowiązane zebrać pełny materiał dowodowy i ocenić go w sposób wyczerpujący. Szczególne znaczenie postępowania dowodowego podkreśla się w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego. Przepisy K.p.a. nie definiują pojęcia środka dowodowego, art. 75 § 1 stanowi jednak, że jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Stosownie natomiast do treści art. 80 Kpa, organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego czy dana okoliczność została udowodniona. Zasada prawdy obiektywnej obliguje zatem organ administracji do przeprowadzenia wszelkich niezbędnych i możliwych dowodów, które pozwolą na wszechstronne wyjaśnienie sprawy. Dopiero prawidłowo przeprowadzone postępowanie dowodowe pozwala na ocenę, czy w sprawie zostały właściwie zastosowane odpowiednie przepisy prawa materialnego.
Skoro skarżąca konsekwentnie twierdzi, iż nie tylko nie otrzymywała świadczeń, lecz nawet o nich nie wiedziała, okoliczności te należało szczegółowo wyjaśnić. Organ nie ustalił, na jakiej podstawie kwestionowane świadczenie zostało przyznane, jeżeli w drodze decyzji administracyjnej to czy S.S. była stroną tego postępowania, czy występowała w nim samodzielnie, czy poprzez inną osobę, ewentualnie komu decyzję doręczono, na czyją rzecz dokonywano wypłaty świadczeń, czy skarżąca (lub osoba reprezentująca ją zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami) wyraziła zgodę na wypłatę tych świadczeń na wskazany rachunek bankowy. Podkreślenia wymaga, iż upoważnienie do dokonywania wypłat z rachunku bankowego J. S., nie jest tożsame z wyrażeniem przez S. S. zgody na dokonywanie przyznanych jej świadczeń na ten rachunek bankowy.
Organy pominęły także okoliczność, iż z treści protokołu przesłuchania strony z dnia 5.07.2007 r. wynika, że dokumentacja dotycząca dodatku mieszkaniowego załatwiana była przez ciotkę skarżącej J. S., która była dysponentem konta bankowego jako wcześniej ustanowiona w ramach rodziny zastępczej. Wprawdzie organ drugiej instancji podkreślił, iż w chwili złożenia wniosku skarżąca byłą osoba pełnoletnią i posiadała pełna zdolność do czynności prawnych, jednakże bez
7
wyjaśnienia, czy skarżąca faktycznie uzyskała sporny dochód uznał, że decyzja pierwotna została wydana na podstawie niepełnych danych dotyczących dochodu strony.
Zgodnie z art. 88 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, póz. 593, ze zmianami) pomoc pieniężna na usamodzielnienie oraz na kontynuowanie nauki przysługują osobie, która osiągnęła pełnoletność w rodzinie zastępczej. Artykuł 89 ust. 5 pkt 2 stanowi, że pomoc pieniężna na usamodzielnienie i pomoc pieniężna na kontynuowanie nauki przysługują między innymi osobie usamodzielnianej w rodzinie. Pod pojęciem zasad wypłaty wydatków z pomocy społecznej kryje się określenie podmiotów, na rzecz których następuje wypłata, wskazanie kryteriów, w oparciu o które ma płatność nastąpić i w jakiej części, w tym zwłaszcza ustalenia faktycznego odbiorcy płatności. Na marginesie należy zauważyć, iż dla ustalenia czy skarżąca w istocie posiadała wiedzę o zasadach i warunkach wypłaty na jej rzecz pomocy pieniężnej związanej z usamodzielnianiem się, w tym na kontynuowanie nauki, kiedy opuściła rodzinę zastępczą pomocna może być analiza dokumentów związanych z ustaleniem przy jej udziale indywidualnego programu usamodzielniania, o którym mowa w art. 88 ust. 6 i 7 ustawy o pomocy społecznej oraz przepisach rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 23 grudnia 2004 r. w sprawie udzielania pomocy na usamodzielnianie, kontynuowanie nauki oraz zagospodarowanie (Dz.U. Nr 6, poz. 45 ). Dokonując analizy akt sprawy należy także zauważyć, iż przesłuchanie w charakterze świadka J. S., a w razie potrzeby przeprowadzenie rozprawy administracyjnej, mogłoby przyczynić się także do wyjaśnienia spornych w sprawie okoliczności.
Jak już wskazano, w postępowaniu skarżąca wielokrotnie kwestionowała faktyczne uzyskanie wskazanej pomocy - dochodu i podkreślała, iż w rzeczywistości podana kwotę nie stanowiła jej dochodu, lecz została pobrana bez jej wiedzy i zgody przez J. S.. Jednocześnie twierdziła, że jakiekolwiek środki nie zostały jej przekazane. Okoliczności tych we wznowionym postępowaniu nie wyjaśniono w jakimkolwiek zakresie, przyjmując że skarżąca wskazany przez organ dochód uzyskała, a jednocześnie nie wykazała go w deklaracji. Gdyby zatem stanowisko organu uznać w powyższej kwestii za słuszne, mimo iż nie wyraził tego wprost w uzasadnieniu decyzji, nie można wykluczyć, iż w istocie organ przyjął, że dodatek mieszkaniowy orzeczony decyzją z dnia [...] został przyznany na podstawie nieprawdziwych danych zawartych w deklaracji, co mogłoby rodzić dla strony
dalsze negatywne konsekwencje, o których mowa w art. 7 ust. 9 ustawy o dodatkach mieszkaniowych.
Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdził, że uznanie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w oparciu o tak nikłe ustalenia faktyczne, że decyzja [...] o przyznaniu skarżącej dodatku mieszkaniowego za okres od maja do października 2005 r., została wydana na podstawie niepełnych danych dotyczących dochodu rodziny skarżącej za okres od stycznia do marca 2005 r., a jednocześnie nie spełnia ona przesłanek przyznania tego dodatku, jest przykładem przekroczenia granic uznania administracyjnego.
Poza zakresem rozważań organu pozostała okoliczność, iż określenie "wszelkie przychody", o którym mowa w art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych obejmuje to, co zostało uzyskane faktycznie, a w tym zakresie mimo podnoszonych przez skarżącą zarzutów organ nie poczynił wystarczających ustaleń. Nadto jako wadę zaskarżonej decyzji należy także wskazać fakt, iż organ odwoławczy w uzasadnieniu swojej decyzji nie odniósł się do zarzutów odwołania, czym naruszył także przepis art. 107 § 3 k.p.a.
Organ prowadzący postępowanie ma obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, tak aby ustalić stan faktyczny zgodny z rzeczywistością (art. 7 i 77 k.p.a.). Dotyczy to nie tylko ustalenia przesłanek, jakie według przepisów ustawy o dodatkach mieszkaniowych powinna spełniać S.S., ażeby otrzymać świadczenie, ale również okoliczności, które decydują o odmowie jego przyznania oraz o zaistnieniu przesłanek dopuszczalności wzruszenia decyzji ostatecznej w trybie wznowieniowym.
Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że wymienione braki w wyjaśnieniu sprawy wskazują, że jej rozstrzygnięcie nastąpiło z naruszeniem art. 7 i 77 § 1 i 107 k.p.a., zaś uchybienie tym przepisom pozostaje w związku z treścią zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, co skutkuje ich uchyleniem na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c cytowanej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Na podstawie art. 152 tej ustawy, orzeczono o niewykonalności zaskarżonej decyzji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło