II SA/Go 158/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Bohdanowicz (spr.), , Protokolant, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 sierpnia 2005 r. przy udziale sprawy ze skargi D.B. na Samorządowe Kolegium Odwoławcze z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie Zasiłek okresowy Uchylono zaskarżoną decyzję Decyzją z dnia [...].04.2004r. znak: [...], wydaną na podstawie art. 43 ust l i art. 31a ust. l ustawy z dnia 29.11.1990r. o pomocy społecznej oraz art. 104 KPA z upoważnienia Rady Miejskiej Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej odmówił przyznania D.B. specjalnego zasiłku okresowego na bieżące potrzeby, leki, komputer, sprzęt audiowizualny i samochód. Z przeprowadzonego przez organ I instancji postępowania wyjaśniającego wynika, że wnioskodawczyni jest osobą samotną, a źródło jej utrzymania stanowi zasiłek pielęgnacyjny w wysokości 144,25 zł oraz zasiłek stały w wysokości 316,75 zł - łącznie 461 zł. W uzasadnieniu swojej decyzji organ powołał się na treść art. 31 a ustawy o pomocy społecznej, który stanowi, że w szczególnie uzasadnionych przypadkach osobie nie spełniającej kryterium dochodowego określonego w art. 4 ust. l ustawy może być przyznany bezzwrotny specjalny zasiłek okresowy. Analiza sytuacji wnioskodawczyni dokonana przez organ I instancji wykazała, że w sprawie brak jest szczególnych okoliczności, które uzasadniałyby przyznanie jej specjalnego zasiłku okresowego. Ponadto decyzję odmowną organ uzasadnił trudną sytuacją materialną Ośrodka. Pismem z dnia [...].04.2004r. skarżąca odwołała się od powyższej decyzji wnosząc ojej zmianę. Domaga się również przyznania pomocy finansowej celem uregulowania zaległości na rzecz spółdzielni mieszkaniowej. Decyzją z dnia [...].05.2004r. znak: [...], wydaną w oparciu o art. 39 ust. 5 ustawy z dnia 08.03.1990r. o samorządzie gminnym, art. l i 2 ustawy z dnia 12.10.1994r. o samorządowych kolegiach odwoławczych, art. 138 § l pkt l ustawy z dnia 14.06.1960r. Kodeks postępowania administracyjnego, art. 31 a ust. l ustawy z dnia 29.11.1990r. o pomocy społecznej, Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu ł instancji. Decyzję swą organ odwoławczy uzasadnił treścią art. 31a ustawy o pomocy społecznej, który stanowi, że w szczególnie uzasadnionych przypadkach osobie lub rodzinie nie spełniającej kryterium dochodowego określonego w art. 4 ust. l, może być przyznany bezzwrotny specjalny zasiłek celowy lub okresowy. Z powyższego przepisu wynika, że specjalny zasiłek okresowy jest fakultatywną formą wsparcia z pomocy społecznej, co oznacza, że organ administracyjny rozpatrując sprawę o przyznanie specjalnego zasiłku okresowego, może, ale nie musi go przyznać. Ponadto organ odwoławczy uznał za wiarygodną argumentację Dyrektora MOPS dotyczącą trudnej sytuacji finansowej Ośrodka, a także podzielił stanowisko organu I instancji co do braku w sprawie szczególnych okoliczności, które uzasadniałyby przyznanie skarżącej specjalnego zasiłku okresowego. Skargę na decyzję SKO złożyła dnia [...].05.2004r. D.B. domagając się pomocy finansowej na leczenie i utrzymanie, natomiast pismem z dnia [...].03.2005r. złożyła wniosek o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym. Dnia [...].06.2004r. SKO udzieliło odpowiedzi na skargę i wniosło o jej oddalenie. Pouczony przez Sąd o możliwości zażądania przeprowadzenia rozprawy w niniejszej sprawie, organ odwoławczy nie wniósł sprzeciwu co do rozpatrzenia jej w trybie uproszczonym. Wojewódzki Sąd Administracyjny, po zapoznaniu się ze stanem faktycznym i prawym, zważył co następuje: Skarga okazała się zasadna, ale z przyczyn innych niż w niej podniesione. Zaskarżona decyzja została wydana przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze na podstawie art. 39 ust. 5 ustawy z dnia 08.03.1990r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001r., Nr 142, poz. 1591 ze zm.), art. l i 2 ustawy z dnia 12.10.1994r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001r.. Nr 79, póz. 856 ze zm.), art. 138 § l pkt l ustawy z dnia 14.06.1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.), art. 3 ust. l, 3 i 4 oraz art. 31 a ust. l ustawy z dnia 29.11.1990r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 414 ze zm.). Wyżej przywołane przepisy ustawy o pomocy społecznej utraciły moc z dniem 01.05.2004r., tj. z chwilą wejścia w życie ustawy z dnia 12.03.2004r. o pomocy społecznej, która wprost w art. 160 derogowała ustawę o pomocy społecznej z dnia 29.11.1990r. Decyzja organu II instancji została wydana dnia [...].05.2004r. a zatem już pod rządami nowej ustawy o pomocy społecznej. W art. 149 powyższej ustawy znajduje się zapis, że z chwilą wejścia jej w życie, to jest 7 dniem 01.05.2004r., wygasają decyzje wydane na podstawie ustawy z dnia 29.11.1990r. o pomocy społecznej. Powyższe oznacza, że z dniem 01.05.2004r. z mocy prawa wygasły wszystkie decyzje administracyjne, których podstawą prawną były przepisy starej ustawy o pomocy społecznej, w związku z czym w chwili podejmowania przez organ II instancji rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie, tj. w dniu [...].05.2004r., decyzja Dyrektora MOPS z dnia [...].04.2004r. nie funkcjonowała już w obrocie prawnym. Zatem z dniem [...].05.2004r. postępowanie odwoławcze wszczęte na skutek wniesienia przez D.B. odwołania od decyzji Dyrektora MOPS stało się bezprzedmiotowe. W związku z powyższym organ II instancji nie powinien w żaden sposób odnosić się do treści zaskarżonej decyzji, ani tym bardziej dokonywać jej merytorycznej oceny. bowiem wyżej wymienione okoliczności stanowiły dla organu odwoławczego wystarczającą przesłankę do umorzenia prowadzonego przez siebie postępowania odwoławczego sprawie. O powyższym przesądza również treść art. 105 ustawy z dnia 14.06.1960r. Kodeks postępowania administracyjnego, według którego jeżeli postępowanie stało się z jakiejkolwiek przyczyny bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o jego umorzeniu. Przesłanka bezprzedmiotowości występuje wówczas, gdy brak jest podstaw prawnych do merytorycznego rozstrzygnięcia danej sprawy w ogóle bądź nie było podstaw do jej rozpoznania w drodze postępowania administracyjnego. Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego to brak przedmiotu postępowania. Tym przedmiotem jest zaś konkretna sprawa, w której organ administracji państwowej jest władny i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć na podstawie przepisów prawa materialnego o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu (wyrok NSA z dnia 24.04.2003r. sygn. III SA 2225/01). W niniejszej sprawie przedmiotem postępowania odwoławczego prowadzonego przez SKO była decyzja Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...].04.2004r., którą organ odmówił przyznanie skarżącej specjalnego zasiłku okresowego na bieżące potrzeby, leki, komputer, sprzęt audiowizualny i samochód. Dnia [...].05.2004r. powyższa decyzja wygasła, co jest równoznaczne z odpadnięciem przedmiotu postępowania odwoławczego prowadzonego przez SKO. Według Sądu dokonanie merytorycznej oceny orzeczenia organu I instancji i wydanie przez organ odwoławczy zaskarżonej decyzji, naruszyło przepisy postępowania administracyjnego - art. 105 Kpa. Wobec powyższych ustaleń Sąd orzekł jak w sentencji. Orzeczenie Sądu znajduje oparcie w art. 145 § l pkt l ustawy z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.