II SA/Go 179/07
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2007-06-05
Skład orzekający: Maria Bohdanowicz, Grażyna Staniszewska, Michał Ruszyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o nałożeniu kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia, wydana przez funkcjonariusza celnego działającego z upoważnienia Naczelnika Urzędu Celnego, jest ważna, jeśli upoważnienie nie obejmowało wydawania decyzji o charakterze obligatoryjnym?Ratio decidendi
Decyzja organu pierwszej instancji o nałożeniu kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia była dotknięta wadą nieważności, ponieważ została wydana przez funkcjonariusza celnego, który nie posiadał stosownego upoważnienia do wydawania decyzji o charakterze obligatoryjnym. Naczelnik Urzędu Celnego nie udzielił Starszemu Kontrolerowi Celnemu pełnomocnictwa do wydania tego typu decyzji, co stanowi naruszenie przepisów o właściwości.Stan faktyczny
Spółka z o.o. "L" została obciążona karą pieniężną za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia. Po utrzymaniu decyzji przez Dyrektora Izby Celnej, spółka wniosła skargę, podnosząc zarzuty dotyczące prawidłowości pomiarów, braku upoważnienia do wydania decyzji oraz naruszenia przepisów proceduralnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny początkowo oddalił skargę, jednak po rozpoznaniu skargi kasacyjnej przez NSA, sprawa wróciła do ponownego rozpoznania. Sąd stwierdził nieważność decyzji organów obu instancji z powodu braku właściwego upoważnienia do wydania decyzji przez funkcjonariusza celnego.Rozstrzygnięcie
Stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Celnego; stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości; zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącej spółki kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Bohdanowicz, Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Staniszewska (spr.), Asesor WSA Michał Ruszyński, Protokolant sekr. sąd. Monika Nowak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 czerwca 2007 r. przy udziale prokuratora Prokuratury Rejonowej E.Ż. – W. sprawy ze skargi "L" sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie kary za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] r. nr [...], II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, III. zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącej spółki z o.o. "L" kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie.
Decyzją z dnia [...] czerwca 2003r. nr [...] Naczelnik Urzędu Celnego, na podstawie art. 13 ust. 2a i 2b oraz art. 40b ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych (DZ.U. z 2000 r. Nr 71, poz. 838 ze zm.), w związku z art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (DZ.U. Nr 98, poz. 602 ze zm.) oraz rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (DZ.U. z 2003r. Nr 32, poz. 1071), w oparciu o ustalenia zawarte w protokole Nr [...] z dnia [...] czerwca 2003r. z kontroli pojazdu wyjeżdżającego z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, obciążył Spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością "L", karą pieniężną w wysokości 720 zł.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że zgodnie z treścią art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym, przejazd pojazdem nienormatywnym jest dozwolony tylko pod warunkiem uzyskania zezwolenia, którego strona nie okazała . Karę nałożono za stwierdzony w dniu [...] czerwca 2003r. o godz. 20: 10 przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia, co zostało wykazane w protokole Nr [...] z kontroli pojazdu wyjeżdżającego z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, który stanowi integralną część decyzji.
Od decyzji organu I instancji Spółka z o.o. "L" złożyła odwołanie wnosząc o uchylenie decyzji i umorzenie postępowania. Strona stwierdziła, że towar na naczepie pojazdu był załadowany prawidłowo i równomiernie rozłożony. Ponadto strona wskazała, że od dnia [...] czerwca 2002r., zgodnie z art. 11 i 51 ustawy z dnia 21 grudnia 2001r. o zmianie ustawy o organizacji i trybie pracy Rady Ministrów oraz o zakresie działania ministrów, ustawy o działach administracji rządowej oraz o zmianie niektórych ustaw (DZ.U. Nr 154, poz. 1800) utraciło moc zarządzenie Nr 39 Prezesa Głównego Urzędu Miar z dnia 22 grudnia 2000r. W odwołaniu podważano również wiarygodność pomiaru drugiej osi napędowej z powodu braku możliwości zweryfikowania szybkości ruchu pojazdu oraz brak weryfikacji pomiarów na wadze statycznej. Ponadto strona podniosła zarzut, że podczas kontroli nie przeprowadzono ponownego – kontrolnego pomiaru nacisków. Nadto strona zarzuciła, że zaskarżona decyzja pozbawiona jest podstaw prawnych, gdyż opiera się na rozporządzeniach niezgodnych z delegacją zawartą w ustawie o drogach publicznych.
Decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2004r. Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że podczas kontroli środka przewozowego – ciągnika wraz z naczepą, należącego do firmy "L" spółka z o.o., przeprowadzonej w dniu [...] czerwca 2003r. przez funkcjonariuszy Oddziału Celnego i dokonanego pomiaru dynamicznego obciążenia osi pojazdu i jego wymiarów oraz masy całkowitej - stwierdzono przekroczenie dopuszczalnego nacisku na drugą oś – o 4, 98 kN, a osoba wykonująca transport nie posiadała zezwolenia na przejazd po drogach publicznych pojazdu nienormatywnego. Organ wskazał, że urządzenia stosowane do pomiarów posiadały ważne świadectwa legalizacyjne. Odnosząc się do zarzutu dotyczącego szybkości z jaką pojazd poruszał się na wadze, organ stwierdził, że strefa ważenia na przejściu granicznym oznaczona jest zgodnie z określonymi wymogami. Kierowca pojazdu jest poinformowany o wymogach związanych z przejazdem przez wagę, gdyż przed stanowiskiem wagowym umieszczone są tablice informacyjne. Za bezzasadny organ uznał zarzut braku weryfikacji pomiarów na wadze statycznej, gdyż - zdaniem organu – jedynie na wadze dynamicznej można dokonać kontroli nacisku osi pojazdu w ruchu. Nadto organ odwoławczy stwierdził, że na mocy przepisu art. 16 ust. 3 ustawy z dnia 11 maja 2001r. Prawo o miarach (DZ.U. Nr 63 poz. 636 ze zm.) zatwierdzenie przyrządu pomiarowego jest decyzją administracyjną Prezesa Głównego Urzędu Miar i do momentu utraty ważności takiej decyzji, pomiary mogą być dokonywane. Waga dynamiczna na której przeprowadzono kontrolę nacisku osi posiada świadectwo legalizacji ważne do dnia [...] pażdziernika 2004r.
Na powyższą decyzję organu II instancji spółka z o.o. "L" wniosła skargę.
W skardze spółka zarzuciła, że decyzja organu II instancji wydana została z naruszeniem art. 8 ustawy z dnia 3 kwietnia 1993r. Prawo o miarach w związku z art. 11 oraz art. 51 ustawy z dnia 21 grudnia 2001r. o zmianie ustawy o organizacji i trybie pracy Rady Ministrów oraz zakresie działania ministrów, ustawy o działach administracji rządowej oraz o zmianie niektórych ustaw (DZ.U. Nr 45, poz. 1800). Ponadto skarżąca zarzuciła, że proces ważenia odbywał się nieprawidłowo, ponieważ ważenie odbywało się w trakcie ruchu pojazdu, dlatego uzyskany wynik nie odzwierciedla rzeczywistego stanu rzeczy, dalej – że doręczenie decyzji organu I instancji nastąpiło do rąk kierowcy samochodu, zamiast – osobie upoważnionej, przez co nastąpiło naruszenie przepisów art. 40 1 i 45 k.p.a., oraz – że nastąpiło naruszenie art. 9 k.p.a., gdyż organ nie poinformował strony o okolicznościach faktycznych, które miały wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków, będących przedmiotem postępowania. Skarżąca podniosła także, że ważenie na wagach dynamicznych jest niezgodne z przepisami Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko w sprawie.
W piśmie z dnia [...] lipca 2004r. pełnomocnik skarżącej uzupełnił skargę oraz przedstawił zarzut naruszenia art. 107 § 1 k.p.a. polegającego na braku podpisu osoby upoważnionej do wydawania decyzji w imieniu organu administracji oraz art. 81 k.p.a. polegającego na uznaniu za udowodnione okoliczności faktycznych pomimo tego, że strona nie miała możliwości wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów.
W piśmie z dnia [...] listopada 2005r. organ II instancji wskazał, że upoważnienia funkcjonariuszy ówczesnego Urzędu Celnego do wykonywania czynności służbowych wynikały z kart zakresu obowiązków i uprawnień wydanych na podstawie Decyzji Nr [...] Naczelnika urzędu Celnego z dnia [...] czerwca 2002r., zatem starszy kontroler S.M. posiadał upoważnienie do wymierzania kar pieniężnych, ustalonych zgodnie z art. 13 ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych(pkt II.6 Karta zakresu obowiązków i uprawnień). Nadto organ wskazał, że upoważnionym do podejmowania decyzji w ramach służby zmianowej ( w tym do podpisywania decyzji administracyjnych) był kierownik zmiany (pkt IV Karty zakresu obowiązków i uprawnień). Ponieważ w dniu [...] czerwca 2003r. kierownik zmiany był nieobecny na służbie, starszy kontroler celny S.M., na podstawie pkt-u II.9 oraz II.6 Karty zakresu obowiązków i uprawnień, pełnił obowiązki kierownika zmiany.
Wyrokiem z dnia 9 listopada 2005r., sygn. akt II SA/Go 68/05 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. skargę spółki z o.o. "L" oddalił.
W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że badane decyzje organów I i II instancji nie naruszają przepisów prawa materialnego, ani prawa procesowego w stopniu w jakim mogłoby to mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W ocenie Sądu ważenie pojazdu przeprowadzone zostało prawidłowo, zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa oraz przy użyciu dopuszczonych do użytku urządzeń pomiarowych, posiadających stosowne atesty ( świadectwo legalizacji wagi samochodowej do ważenia pojazdów w ruchy znak fabryczny PD, znak typu RPT [...] z dnia [...] pażdziernika 2002r. nr dziennika zgłoszeń [...], przymiaru wstęgowego stalowego ZT [...], z dnia [...] lutego 2003r. nr dziennika zgłoszeń [...] oraz decyzje o zatwierdzeniu do użytku urządzeń danego typu z dnia [...] kwietnia 1997r. nr ZT [...]). Dalej Sąd stwierdził, że dowody będące podstawą decyzji Naczelnika Urzędu Celnego oraz decyzji Dyrektora Izby Celnej nie budzą zastrzeżeń zarówno w zakresie ich wiarygodności, jak i poprawności formalnej. W konsekwencji, w tak ustalonym stanie faktycznym organ zasadnie zastosował wobec strony skarżącej obligatoryjną sankcję ustawową za niezgodne z przepisami prawa wykonywanie transportu drogowego. Odnosząc się do zarzutów zawartych w skardze, Sąd stwierdził, że zarządzenie Nr 39 Prezesa Głównego Urzędu Miar z dnia 22 grudnia 2002r. utraciło moc najpóżniej z dniem 30 czerwca 2002r. Jednakże okoliczność ta nie wpłynęła na legalność zasakrzonej decyzji, gdyż przepisy wskazanego powyżej zarządzenia nie stanowiły powszechnie obowiązującego prawa oraz nie stanowiły podstawy orzekania przez organy w przedmiotowej sprawie.
W ocenie Sądu wszystkie urządzenia metrologiczne posiadające świadectwo legalizacji w dniu wejścia w życie ustawy z dnia 11 maja 2001r. Prawo o miarach, mogą być używane do dokonywania właściwych pomiarów. Na mocy art. 16 ust. 3 wymienionej wyżej ustawy Prawo o miarach, zatwierdzenie przyrządu pomiarowego jest decyzją administracyjną i dopóki nie utraci ona ważności, można dokonywać na niej pomiarów stanowiących następnie podstawę wymierzania kar lub opłat.
Za niezasadny Sąd uznał zarzut, że proces ważenia samochodu odbywał się nieprawidłowo, gdyż odbywał się w trakcie ruchu pojazdu. W zależności od typu wagi, posiadają one różne parametry i dostosowane są do dokonywania pomiarów w innych okolicznościach, jednocześnie uzyskanie świadectw legalizacji oznaczało, że mogą one być stosowane do dokonywania pomiarów w warunkach, do jakich zostały przeznaczone.
Za pozbawiony podstaw, Sąd uznał zarzut uniemożliwienia weryfikacji uzyskanych wyników ważenia poprzez dokonanie ponownego pomiaru nacisku na osie pojazdu. Sąd zwrócił uwagę, że w aktach sprawy brak jest wniosku strony w tym zakresie, gdyż osoba wykonująca w imieniu przedsiębiorcy transport, nie zgłosiła go ani zapoznając się z wynikami ważenia na wadze dynamicznej, ani też zapoznając się z protokołem kontroli, zastrzegając jedynie, że nie zgadza się z wykonanymi pomiarami.
W ocenie Sądu w toku postępowania administracyjnego nie doszło do naruszenia przepisów art. 7, art. 10 i art. 61 § 3 k.p.a.
Doręczenie decyzji organu I instancji kierowcy pojazdu nie miało wpływu na dalszy przebieg postępowania, skoro następnie decyzja została doręczona prawidłowo stronie skarżącej, która w ustawowym terminie wniosła odwołanie do organu drugiej instancji oraz miała możliwość składania wszelkich wyjaśnień, czy też wniosków dowodowych.
Sąd podzielił stanowisko organu administracyjnego odnośnie możliwości upoważnienia przez Naczelnika Urzędu Celnego podległych funkcjonariuszy celnych do dokonywania czynności kontrolnych oraz wydawania decyzji ( w tym decyzji administracyjnych) poprzez określenie ich Kart zakresów obowiązków i uprawnień. Powołując się na treść przepisów art. 268a k.p.a. oraz art. 40 b ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych, Sąd stwierdził, że naczelnik urzędu celnego, jako organ administracji pierwszej instancji, może upoważnienie do wydawania w jego imieniu decyzji administracyjnych przekazać także w formie pisemnego określenia zakresu uprawnień i obowiązków podległych pracowników. Wprawdzie przedstawione zakresy obowiązków nie wymieniają wśród uprawnień funkcjonariusza celnego, który z upoważnienia Naczelnika Urzędu Celnego podpisał decyzję tego organu, wprost upoważnienia do wydawania decyzji administracyjnych w zakresie spraw uregulowanych w.w. przepisami, jednakże jednoznacznie wskazują, że wolą organu było w przypadku nieobecności kierownika zmiany zastępowanie go we wszystkich powierzonych mu czynnościach (pkt II 9), dla zapewnienia sprawnego wykonywania obowiązków grupy zmianowej. W dniu kontroli pojazdu wyjeżdżającego z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w niniejszej sprawie starszy kontroler celny, w związku z nieobecnością Kierownika zmiany zastępował go. W ocenie Sądu, skoro zgodnie z decyzją Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] czerwca 2002r. wydaną na podstawie art. 283 Kodeksu Celnego w sprawie upoważnienia Zastępcy Naczelnika oraz Kierowników Oddziałów do wykonywania zadań i podejmowania decyzji w imieniu Naczelnika Urzędu oraz do przekazywania nadanych uprawnień kierownikom komórek organizacyjnych, a także z kartą zakresu obowiązków i uprawnień z dnia [...] lipca 2002r. był on uprawniony do wykonywania czynności zleconych administracji celnej odrębnymi przepisami (pkt II. 6) oraz do zastępowania kierownika zmiany podczas jego nieobecności, należy uznać, iż Naczelnik Urzędu Celnego w tej formie upoważnił starszego kontrolera celnego do wydawania w jego imieniu decyzji administracyjnych w czasie, gdy pełni on obowiązki kierownika zmiany.
Od wyroku Sądu I instancji spółka z o.o. "L", reprezentowana przez radcę prawnego, wniosła skargę kasacyjną. Zaskarżając powyższy wyrok w całości, skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania:
1) art. 133 § 1 i art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, polegające na niewzięciu pod uwagę z urzędu wszystkich okoliczności wynikających z akt sprawy, a w szczególności faktu, że decyzja organu celnego I instancji została oparta na okolicznościach, które nie zostały udowodnione, została oparta na niewłaściwie przeprowadzonym postępowaniu dowodowym, w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji jak i decyzji organu I instancji nie stwierdzono dlaczego nie uwzględniono wyników ważenia na wadze stacjonarnej przez co uzasadnienie tych decyzji nie odpowiada przepisom postępowania administracyjnego, decyzja II instancji utrzymała w mocy decyzję, która nie posiada właściwego uzasadnienia faktycznego i prawnego,
2) art. 106 § 3 i 5 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 233 § 1 kodeksu postępowania cywilnego mające istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na niewłaściwej ocenie materiału dowodowego i przekroczeniu zasad swobodnej oceny dowodów z dokumentów zawnioskowanych przez stronę, oraz obrazę prawa materialnego poprzez jego błędną wykładnię , tj. art. 268a k.p.a. poprzez nieprawidłowe przyjęcie, że osoba podpisująca decyzję w imieniu Naczelnika UC była prawidłowo upoważniona do wydawania decyzji administracyjnych.
Powołując się na powyższe naruszenia prawa Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
Wyrokiem z dnia 24 stycznia 2007r. sygn. akt I OSK 349/06 Naczelny Sąd Administracyjny, po rozpoznaniu skargi kasacyjnej Spółki z o.o. "L", uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gorzowie Wlkp. do ponownego rozpoznania oraz zasądził od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącej kwotę 320 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
W uzasadnieniu wyroku Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że skarga kasacyjna zawierała usprawiedliwione podstawy, chociaż nie wszystkie podniesione w niej zarzuty Sąd uznał za trafne. W ocenie Sądu w przedmiotowej sprawie nie rozważono, czy wymieniona decyzja Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] czerwca 2002r. wydana na podstawie art. 283 obowiązującej wówczas ustawy z dnia 9 stycznia 1997r. Kodeks celny (tekst jed. DZ.U. z 2001r. Nr 75 poz. 802 ze zm.), obejmowała upoważnienie do wydawania decyzji administracyjnych w sprawach dotyczących kar pieniężnych za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia. Przepis ten określał zadania naczelnika urzędu celnego w tym wykonywanie innych zadań zleconych w przepisach odrębnych (art. 283 pkt 5 Kodeksu celnego). Dalej Sąd II instancji stwierdził, że uwadze Sądu I instancji uszło, iż ze znajdujących się w aktach sprawy zakresu uprawnień i obowiązków zarówno kierownika zmiany jak i jego zastępcy wynika, że byli oni uprawnieni jedynie do wydawania decyzji fakultatywnych. Sąd II instancji wskazał, że przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd I instancji winien przeprowadzić dowód z dokumentu w postaci decyzji Naczelnika Urzędu Celnego, zawierającej upoważnienie pracowników do wydawania decyzji administracyjnych, uwzględniając jego zakres przedmiotowy i podmiotowy, a następnie ocenić, czy wydanie w tej sprawie decyzji organu I pierwszej instancji zostało dokonane przez upoważnionego pracownika.
W wyniku ponownego rozpoznania sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Decyzja organu I instancji dotknięta jest wadą nieważności, albowiem wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości (art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a.).
Decyzja organu pierwszej instancji o nałożeniu na skarżącą Spółkę kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez wymaganego pozwolenia, wydana została przez działającego z upoważnienia Naczelnika Urzędu Celnego Starszego Kontrolera Celnego S.M..
Upoważnienie, z którego wywiedziona została legitymacja do wydania decyzji administracyjnej w I instancji, wynikało z Karty zakresu obowiązków i uprawnień Starszego Kontrolera Celnego S.M. z dnia [...] lipca 2002r., na mocy której Naczelnik Urzędu Celnego określił zadania, obowiązki, zakres odpowiedzialności oraz zakres uprawnień do podejmowania decyzji i podpisywania pism przez funkcjonariusza celnego. Z wyjaśnień organu wynika, że konkretnymi zapisami Karty zakresu obowiązków i uprawnień, które miały stanowić upoważnienie do wydania decyzji w niniejszej sprawie, był pkt II. 6 – o treści: wykonywanie czynności zleconych administracji celnej odrębnymi przepisami, oraz pkt II. 9 - o treści: zastępowanie kierownika zmiany podczas jego nieobecności. Należy jednak zwrócić uwagę, że kwestię uprawnień do podejmowania decyzji i podpisywania pism reguluje wprost pkt IV Karty zakresu obowiązków i uprawnień Starszego Kontrolera Celnego, z którego wynika, że uprawnienia do podejmowania decyzji i podpisywania pism ograniczone są właściwością rzeczową, w zakresie spraw załatwianych w toku służby za wyjątkiem przynależnych Naczelnikowi Urzędu lub innym przełożonym, określonych stosownymi przepisami w tym decyzji podejmowanych w oparciu o przepis fakultatywny.
Zapis zawarty w pkt-cie IV Karty zakresu obowiązków i uprawnień nie jest precyzyjny, jednakże użyty w nim zwrot: "za wyjątkiem", wskazuje z całą pewnością, że decyzje przynależne Naczelnikowi Urzędu (do takich należy decyzja w sprawie nałożenia kary za przejazd pojazdem nienormatywnym bez wymaganego pozwolenia), wyłączone są z zakresu upoważnienia wynikającego z przedmiotowej Karty. A zatem, w tej sytuacji, do wydania decyzji, w której organem właściwym jest Naczelnik Urzędu Celnego wymagane było odrębne upoważnienie.
Również treść pkt – ów II. 6 i II.9 Karty nie mogła stanowić upoważnienia do wydania decyzji w niniejszej sprawie. Zgodnie bowiem z treścią decyzji Nr 3 Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] czerwca 2002r., Naczelnik Urzędu Celnego upoważnił ( w formie Karty Zakresu obowiązków i uprawnień) Kierownika zmiany A.K. m.in. do wydawania decyzji w oparciu o przepis fakultatywny. A zatem Kierownik zmiany nie był upoważniony do wydawania decyzji obligatoryjnych, tym samym Starszy Kontroler Celny zastępując Kierownika zmiany (pkt II. 9 Karty), nie posiadał upoważnienia do wydawania decyzji do których wydania organ administracyjny był zobligowany, na podstawie przepisu prawa. Należy w tym miejscu przypomnieć, że w myśl art. 13 ust. 2a i 2b ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych (DZ.U. z 2000r. Nr 71 poz. 838 ze zm.) za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia określonego przepisami o ruchu drogowym lub niezgodnie z warunkami podanymi w zezwoleniu, wymierza się karę pieniężną, której wysokość określa załącznik do ustawy. A zatem wypadku stwierdzenia, przez osoby upoważnione przez naczelnika urzędu celnego, przejazdu po drogach publicznych pojazdu nienormatywnego bez zezwolenia, organ administracyjny ma obowiązek – jest zobligowany do wymierzenia kary pieniężnej, w wysokości określonej w załączniku do wymienionej powyżej ustawy.
Treść p-ktu II. 6 Karty nie mogła stanowić upoważnienia do wydania przedmiotowej decyzji, albowiem ze względu na systematykę Karty, przepis ten nie mieści się w zakresie spraw dotyczących wydawania decyzji administracyjnych, nadto z jego treści wynika, że dotyczy on wykonywania czynności zleconych administracji celnej odrębnymi przepisami, a do takich nie zalicza się wydawania decyzji administracyjnych.
Stosownie do treści art. 268a k.p.a. organ administracji publicznej może w formie pisemnej upoważnić pracowników kierowanej jednostki organizacyjnej do załatwiania spraw w jego imieniu w ustalonym zakresie, a w szczególności do wydawania decyzji administracyjnych, postanowień i zaświadczeń. Kierując się treścią przytoczonego tu przepisu art. 268a k.p.a., należy stwierdzić, (przyjmując za organem, że treść pkt-u II.9. mogła stanowić upoważnienie do wydawania decyzji pod nieobecność Kierownika Zmiany) że w wypadku nieobecności Kierownika Zmiany Starszy Kontroler Celny był upoważniony do wydawania decyzji fakultatywnych, nie był natomiast upoważniony do wydawania decyzji o charakterze obligatoryjnym, albowiem Naczelnik Urzędu Celnego nie upoważnił Kierownika Zmiany do wydawania decyzji o takim charakterze.
Stosownie do treści art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a. nieważna jest decyzja, która wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości. W orzecznictwie podkreśla się, że każdy przypadek naruszenia właściwości, w odniesieniu do wszystkich rodzajów właściwości i niezależnie od jej podstaw, będzie przesłanką stwierdzenia nieważności. W tezie wyroku NSA z 7 pażdziernika 1982r , II SA 1119/82, Nr 2, poz. 95 stwierdzono dobitnie, że: " naruszenie każdego rodzaju właściwości przez organ administracji przy wydaniu decyzji administracyjnej powoduje nieważność decyzji, bez względu na trafność merytorycznego rozstrzygnięcia".
W niniejszej sprawie decyzja organu I instancji wydana została przez funkcjonariusza celnego, który nie posiadał stosownego upoważnienia. Do wydania przedmiotowej decyzji właściwy był Naczelnik Urzędu Celnego, a z materiału dowodowego wynika, że organ ten nie udzielił Starszemu Kontrolerowi Celnemu S.M.( jak również Kierownikowi Zmiany) pełnomocnictwa do wydania decyzji o charakterze obligatoryjnym.
Z powyższych względów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (DZ.U. z 2002r. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) – zwaną dalej p.p.s.a., Sąd stwierdził nieważność decyzji organu I instancji oraz decyzji organu II instancji jako utrzymującej w mocy nieważną decyzję organu I instancji.
O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 i 205 § 1 p.p.s.a.
Stwierdzając, że decyzje organów obydwu instancji dotknięte są wadami powodującymi ich nieważność, Sąd uznał, że merytoryczne rozpatrywanie sprawy jest zbędne.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło