II SA/Go 179/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Wieczorek po rozpoznaniu w dniu 24 maja 2013 r. na posiedzeniu niejawnym skargi Z.L., R.B., A.G., K.G., J.H., W.L., S.N., D.P., T.S., W.P., M.K., M.R., M.G. – wspólników spółki cywilnej P na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej postanawia odrzucić skargę: 1. R.B., 2. D.P., 3. J.H., 4. M.R., 5. M.G.. Następnie decyzją z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej, po rozpoznaniu odwołania wniesionego w imieniu stron przez Z.L., orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji z dnia [...] września 2012 r. nr [...] Naczelnika Urzędu Celnego nakładającej na: Z.L., R.B., A.G., K.G., J.H., W.L., S.N., D.P., T.S., W.P., M.K., M.R. oraz M.G. - wspólników spółki cywilnej P karę pieniężną w łącznej kwocie 5000 zł z tytułu samowolnej ingerencji w dane zapisane w cyfrowym urządzeniu rejestrującym i jednocześnie umarzającej na podstawie art. 105 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) postępowanie wszczęte wobec: D.N., M.P., M.S., A.S.. . Decyzja organu odwoławczego zawierała pouczenie o terminie i sposobie złożenia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. Powyższa decyzja doręczona została przez organ indywidulanie każdemu z odwołujących: Z.L. w dniu 24 grudnia 2012 r., A.G. w dniu 24 grudnia 2012 r., K.G. w dniu 24 grudnia 2012 r., W.L. w dniu 24 grudnia 2012 r., S.N. w dniu 24 grudnia 2012 r., T.S. w dniu 24 grudniu 2012 r., W.P. w dniu 24 grudnia 2012 r., M.K. w dniu 24 grudnia 2012 r., M.R. w dniu 27 grudnia 2012 r. oraz M.G. w dniu 27 grudnia 2012 r. Przesyłki zawierające w/w decyzję adresowane do R.B., J.H. i D.P. jako dwukrotnie awizowane zostały przez doręczyciela zwrócone jako niepodjęte w terminie, wobec czego zgodnie z art. 44 Kpa uznane zostały przez organ za skutecznie doręczone w dniu 8 stycznia 2013 r. Pismem z dnia [...] stycznia 2013 r. złożona została od powyższej decyzji skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. za pośrednictwem Dyrektora Izby Celnej. Skarga nadana została w Urzędzie Pocztowym w dniu 25 stycznia 2013 r. (pieczęć nadania na kopercie, w której nadesłana została skarga – k.7). W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wobec braku czytelnego podpisu pod skargą, na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 4 marca 2013 r., skarżący – wspólnicy spółki cywilnej P wezwani zostali do usunięcia braku formalnego skargi w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi poprzez nadesłanie skargi własnoręcznie podpisanej bądź ewentualnie wskazania, kto podpisał skargę i złożenia oryginału lub wierzytelnego odpisu pełnomocnictwa procesowego udzielonego osobie, która podpisała skargę do działania w imieniu pozostałych skarżących przed sądami administracyjnymi lub wojewódzkim sądem administracyjnym. W odpowiedzi na wezwanie nadesłana została do Sądu skarga podpisana przez jednego ze skarżących – Z.L.. Dodatkowo w odpowiedzi na wezwanie skarżący ten nadesłał potwierdzoną za zgodność z oryginałem kserokopię umowy spółki cywilnej P z dnia [...] sierpnia 2007 r. W myśl § 18 nadesłanej umowy Z.L. jest osobą upoważnioną do reprezentowania spółki przed organami administracji państwowej i sądami administracyjnymi. . Postanowieniem z dnia 12 kwietnia 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. odrzucił skargę: Z.L., A.G., K.G., W.L., S.N., T.S., W.P. i M.K. jako złożone z uchybieniem terminu do ich wniesienia. Pozostali skarżący t.j.: M.R., M.G., R.B., J.H. i D.P., zarządzeniem sędziego sprawozdawcy z dnia 18 kwietnia 2013 r., wezwani zostali do uiszczenia – solidarnie - wpisu sądowego od skargi w kwocie 200 zł – stosownie do treści § 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193) – w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Jednocześnie na podstawie zarządzenia z tej samej daty skarżący wezwani zostali do uzupełnienia w terminie 7 dni braków formalnych skargi pod rygorem odrzucenia skargi, poprzez nadesłanie skargi własnoręcznie podpisanej oraz do nadesłania czterech odpisów skargi własnoręcznie podpisanej lub poświadczonej za zgodność z oryginałem celem doręczenia uczestnikom postępowania. Dodatkowo poinformowano skarżących, iż skarga z dnia [...] stycznia 2013 r., podpisana została przez Z.L., który na podstawie postanowienia z dnia 12 kwietnia 2013 r. utracił status skarżącego stając się uczestnikiem postępowania oraz, że w świetle art. 35 § 1 p.p.s.a. zarówno inny skarżący, jak i uczestnik postępowania może zostać ustanowiony pełnomocnikiem strony skarżącej, co wiąże się z koniecznością złożenia do akt sprawy oryginału lub potwierdzonego za zgodność z oryginałem pełnomocnictwa procesowego udzielonego takiej osobie do działania przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub sądami administracyjnymi. Jak wynika ze zwrotnych potwierdzeń odbioru, odpis zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu wraz z wezwaniem o usunięcie braków formalnych skargi zostały doręczone M.R. i M.G. w dniu 26 kwietnia 2013 r. (k. 142 i 143). Natomiast na podstawie zarządzenia z dnia 22 maja 2013 r. przesyłki polecone adresowane do: D.P., J.H. oraz R.B. zawierające w/w wezwania, zostały na podstawie art. 73 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270) uznane za skutecznie doręczone z dniem 10 maja 2013 r. W wyznaczonym terminie skarżący nie uiścili wpisu, ani też nie nadesłali podpisanej skargi i odpisów skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skargę M.R., M.G., R.B., J.H. i D.P. należało odrzucić. Na wstępie należy podkreślić, iż skarga wnoszona do wojewódzkiego sądu administracyjnego podlega merytorycznemu rozpoznaniu jedynie w sytuacji, gdy spełnia niezbędne wymogi formalne, przewidziane przepisami ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270), dalej zwanej p.p.s.a., dla każdego pisma w postępowaniu sądowym, jak i dla pisma kwalifikowanego, jakim jest skarga oraz wówczas, gdy uiszczony został od niej należny wpis. Zgodnie z treścią art. 230 p.p.s.a. od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Pismem takim jest między innymi skarga. Stosownie do przepisu art. 220 § 1 p.p.s.a., sąd nie podejmuje żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie została uiszczona należna opłata. W takim przypadku przewodniczący wzywa wnoszącego pismo do uiszczenia opłaty w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, a w przypadku skargi – pod rygorem jej odrzucenia (art. 220 § 3 p.p.s.a.). Zgodnie z powyższym, zarządzeniem z dnia 18 kwietnia 2013 r. skarżący – M.R., M.G., R.B., J.H. i D.P. wezwani zostali w terminie 7 dni do uiszczenia - solidarnie - wpisu sądowego od wniesionej skargi, pod rygorem odrzucenia skargi (zastrzegając, iż wykonanie obowiązku przez jednego ze skarżących zwalnia drugą osobę z obowiązku jego uiszczenia). Dodatkową podstawą do odrzucenia skarg w/w skarżących stanowił brak usunięcia przez nich w ustawowym terminie braków formalnych skargi. Jednym z wymogów formalnych skargi jako pisma procesowego, na podstawie przepisu art. 46 § 1pkt 4 p.p.s.a., jest bowiem obowiązek jego podpisania przez skarżącego, a na podstawie art. 47 p.p.s.a. obowiązek dołączenia jej odpisów i odpisów załączników dla doręczenia ich stronom postępowania. Należy zwrócić uwagę, iż według art. 12 p.p.s.a. ilekroć w ustawie mowa jest o stronie, rozumie się przez to również uczestników postępowania. W myśl art. 49 § 1 p.p.s.a. jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, w przypadku skargi – pod rygorem odrzucenia skargi (art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a.). W przedmiotowej sprawie skarga nadesłana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. podpisana została przez Z.L.. (skargę nadesłano w jednym egzemplarzu). W uzasadnieniu postanowienia z dnia 12 kwietnia 2013 r. Sąd odnosząc się do kwestii reprezentacji spółki cywilnej oraz wspólników tejże spółki w postępowaniu sądowoadministracyjnym, wskazał, iż w sytuacji kiedy stroną postępowania sądowoadministracyjnego są wspólnicy spółki cywilnej, mogą oni działać osobiście lub przez pełnomocnika, który zostanie indywidualnie ustanowiony przez każdego ze wspólników spółki jako skarżących. Jednocześnie Sąd podkreślił, iż brak jest podstaw do uznania za prawidłowe, umocowania do reprezentowania wspólników spółki cywilnej przed sądem administracyjnym, zawartego w umowie spółki cywilnej tj. jej zapisu o udzieleniu pozostałym wspólnikom lub wspólnikowi umocowania do działania w imieniu spółki przez sądami administracyjnymi. Umowa taka upoważnia bowiem do reprezentacji samej spółki, a nie wspólników i może zostać uznana za skuteczną tylko na gruncie postępowania administracyjnego lub sądowoadministracyjnego, w których stroną postępowania jest spółka, w sytuacji gdy przyznana została jej wyjątkowo podmiotowość prawna jak np. w sprawach dotyczących podatku od towarów i usług. Sąd sprecyzował, iż w rozpoznawanej sprawie stroną na gruncie postępowania sądowoadministracyjnego jest każdy ze wspólników spółki cywilnej i reprezentowanie każdego ze wspólników możliwe jest na zasadach ogólnych określonych w ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wobec powyższego skarżący: M.R., M.G., R.B., J.H. i D.P. zarządzeniem sędziego sprawozdawcy z dnia 18 kwietnia 2013 r. wezwani zostali do uzupełnienia w terminie 7 dni braków formalnych skargi pod rygorem odrzucenia skargi, poprzez nadesłanie skargi własnoręcznie podpisanej. Z kolei z uwagi na fakt, że udział w sprawie w charakterze uczestników postępowania biorą dodatkowo D.N., M.P., M.S. i A.S., koniecznym było złożenie przez skarżących do tutejszego Sądu dodatkowych czterech egzemplarzy skargi, poza egzemplarzem załączonym do akt, celem doręczenia ich uczestnikom. W przesłanym przez Sąd do skarżących wezwaniu do uzupełnienia braków formalnych skargi skarżący poinformowani zostali o takim wymogu wraz pouczeniem o konsekwencjach wynikających z braku dopełnienia w/w obowiązku. Wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi oraz odpis zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego skutecznie zostały doręczone skarżącym M.G. i M.R. w sposób zastępczy - przesyłkę odebrał dorosły domownik (k. 142 – matka M.G. i k.143 – teściowa M.R.). Powyższą formę doręczenia przewiduje treść art. 72 p.p.s.a., zgodnie z którą jeżeli doręczający nie zastanie adresata w mieszkaniu, może doręczyć pismo dorosłemu domownikowi, a gdyby go nie było – administracji domu lub dozorcy, jeżeli osoby te nie mają sprzecznych interesów w sprawie i podjęły się oddania mu pisma. Doręczenie w/w przesyłek nastąpiło w dniu 26 kwietnia 2013 r. Przesyłki zawierające odpis zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu oraz wezwania do usunięcia braków formalnych skargi adresowane do R.B., J.H. i D.P. zostały zwrócone z adnotacją ,,zwrot nie podjęto w terminie". Zgodnie z art. 73 p.p.s.a. w razie niemożności doręczenia pisma w sposób przewidziany w art. 65-72 (doręczenie właściwe i zastępcze), pismo składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe albo w urzędzie gminy, dokonując jednocześnie zawiadomienia o złożeniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy w terminie siedmiu dni od dnia pozostawienia zawiadomienia, które umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy to nie jest możliwe, na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe. W myśl § 3 w przypadku niepodjęcia pisma w w/w terminie pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy. Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia w/w okresu (§ 4). Stąd Sąd uznając, iż spełnione zostały przesłanki określone w art. 73 p.p.s.a. przyjął przewidzianą w tym przepisie fikcję prawną skutecznego doręczenia i w zarządzeniu z dnia 22 maja 2013 r. uznał, iż w/w przesyłki zostały skutecznie doręczone wymienionym wcześniej skarżącym z dniem 10 maja 2013 r., czyli z upływem ostatniego dnia okresu pozostawienia przez doręczyciela przesyłki w placówce pocztowej, w którym skarżący mogli je odebrać. Mając na uwadze powyższe należało stwierdzić, iż ustawowy termin do wykonania nałożonego na skarżących obowiązku upłynął w dniu 17 maja 2013 r. W tym terminie skarżący nie uiścili jednakże wymaganego wpisu, ani nie usunęli wymaganych braków formalnych skargi. Mając na uwadze powyższe Sąd zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 i art. 220 § 1 i 3 p.p.s.a. orzekł o odrzuceniu skargi.