II SA/Go 192/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Grzęda (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Staniszewska, Asesor WSA Anna Juszczyk - Wiśniewska, Protokolant Krzysztof Rogalski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 września 2005 r. sprawy ze skargi M.C. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Miasta z [...] r. nr [...], II. określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, III. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącego kwotę 355 (trzysta pięćdziesiąt pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z [...] marca 2004 r. nr [...] Burmistrz Miasta orzekł o wymeldowaniu M.C. z pobytu stałego z lokalu przy [...]. W uzasadnieniu powyższej decyzji wskazano, iż M.C. nie zamieszkuje w miejscu stałego zameldowania od września 2002 r., z lokalu wyprowadził się dobrowolnie zabierając swoje rzeczy osobiste. Organ I instancji wskazał, iż w przedmiotowej sprawie nie podlega badaniu kwestia utraty uprawnień do przebywania w lokalu, a jedynie czy osoba opuściła miejsce pobytu stałego i czy powstał obowiązek wymeldowania. Organ I instancji stwierdził, iż M.C. nie zamieszkuje w lokalu przy [...], co sam potwierdził na rozprawie administracyjnej, nie podjął również żadnych środków prawnych, aby zamieszkać w tymże lokalu ponownie. Od powyższej decyzji odwołanie złożył pełnomocnik M.C.. W wyniku rozpoznania środka odwoławczego Wojewoda decyzją z [...] maja 2004 r. nr [...] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Organ II instancji podzielił ustalenia faktyczne i argumentację prawną przedstawioną w zaskarżonej decyzji. Pełnomocnik M.C. wniosła skargę do sądu administracyjnego na powyższą decyzję, podnosząc iż obie decyzje organów administracji zostały wydane z naruszeniem prawa. W uzasadnieniu skargi jej autorka zarzuciła organom administracji pominięcie faktu, że żona skarżącego M.C. złożyła wniosek o wymeldowanie dopiero [...] stycznia 2004 r., uniemożliwiając wcześniej powrót męża do mieszkania poprzez wymianę zamków w drzwiach wejściowych. Ponadto wskazała, iż M.C. w okresie od [...] września 2002 r. do [...] grudnia 2003 r. wielokrotnie podejmował próby wejścia do mieszkania, które okazały się jednak nieskuteczne. Dodatkowo wskazała, iż żona skarżącego wystąpiła do Sądu Rejonowego z powództwem o ustalenie, że M.C. utracił tytuł prawny do lokalu. Sąd Rejonowy oddalił wskazane powództwo, także apelacja M.C. od tegoż wyroku została oddalona. W konkluzji skargi jej autorka wniosła o uchylenie decyzji Burmistrza Miasta i Wojewody a także o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się uzasadniona. Na wstępie rozważań należy wskazać, iż organy administracji obu instancji w toku postępowania administracyjnego z wyraźnym naruszeniem art. 7, art. 77 § l k.p.a. nie wyjaśniły w sposób wszechstronny, wnikliwy przyczyn i okoliczności opuszczenia przez M.C. przedmiotowego lokalu, a zwłaszcza czy opuszczenie miało charakter trwały. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalony jest pogląd, iż przesłanka opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu stałego w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy z 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jedn. Dz. U. z 2001 r., Nr 87, poz. 960 ze zm.) jest spełniona, jeżeli opuszczenie to ma charakter trwały i jest dobrowolne (wyrok NSA z 23 kwietnia 2001 r., V SA 3169/00, LEX nr 50123). W niniejszej sprawie, M.C. J M.C. byli zgodni jedynie co do dobrowolnego opuszczenia mieszkania przez tegoż ostatniego. Natomiast w kwestii, czy opuszczenie miało charakter trwały, pomiędzy byłymi małżonkami istnieje zasadnicza sprzeczność. M.C. podczas rozprawy administracyjnej zeznał, iż dobrowolnie opuścił lokal, ale gdy po upływie jednego dnia zechciał do niego wrócić, okazało się to niemożliwe, ponieważ M.C. wymieniła zaniki w drzwiach wejściowych. Według twierdzeń M.C., zgłaszał on funkcjonariuszom policji fakt niemożliwości wejścia do lokalu, a także pismem z [...] czerwca 2003 r. zwrócił się do żony o umożliwienie wejścia do mieszkania, co znajduje potwierdzenie w załączonej do skargi kserokopii tegoż pisma. Nadto po jednej z prób wejścia przez skarżącego do mieszkania, M.C. zawiadomiła policję, w efekcie tego zdarzenia został on oskarżony o popełnienie przestępstwa z art. 191 § l k.k. W świetle powyżej wskazanych okoliczności nie można zgodzić się z organami administracji, iż sam fakt nie wystąpienia przez M.C. do sądu powszechnego z powództwem o ochronę naruszonego posiadania przesądza o tym, iż nie miał on zamiaru powrotu do spornego lokalu. Taka ocena jest zbyt uproszczona i jednostronna. W szczególności w realiach sprawy, nie można w sposób kategoryczny, jednoznaczny stwierdzić, iż M.C. na stałe opuścił zajmowany lokal. Same twierdzenia zainteresowanej strony, nie są wystarczające dla sformułowania takich ustaleń. Nadto wskazane powyżej zachowanie skarżącego stanowi istotną przeszkodę do wyciągnięcia takiegoż wniosku. W ocenie Sądu, organy administracji nie sprostały wynikającej z art. 7 i 77 § I k.p.a. zasady wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Organy nie zwróciły się bowiem do organów policji o przesłanie informacji na temat okoliczności zdarzeń (odnośnie dat, przebiegu, zachowania spornych stron) związanych z próbami dostania się przez M.C. do spornego mieszkania. Z kolei organ II instancji w ogóle nie ustosunkował się do istotnej okoliczności podanej w odwołaniu przez pełnomocnika M.C. tj. co do tego, iż M.C. w postępowaniu przed Sądem Rejonowym w sprawie I C 301/03 potwierdziła, iż pod nieobecność męża, która trwała tylko dwa dni, wymieniła zamki w drzwiach wejściowych i nie zezwoliła na wejście do wspólnego mieszkania stron. W konkluzji należy stwierdzić, iż okoliczności powyższe, mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, nie zostały w sposób wnikliwy i wszechstronny wyjaśnione, a nadto wbrew obowiązkowi płynącemu z art. 107 § 3 k.p.a. nie zostały rozważone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W tej sytuacji nie można przyjąć -jak uczynił to organy administracji - iż opuszczenie przedmiotowego lokalu przez skarżącego miało charakter trwały, i tym samym, że spełniona została' ustawowa przesłanka wymeldowania z miejsca stałego pobytu, jaką jest opuszczenie lokalu bez wymeldowania się. Wobec tych uchybień należało uznać, iż decyzje organów administracji orzekające wymeldowanie M.C. wydane zostały z naruszeniem ogólnych przepisów procedury administracyjnej, która wymaga prowadzenia postępowania z zachowaniem praworządności i dokonywania wszelkich kroków niezbędnych dla wyjaśnienia stanu faktycznego oraz w taki sposób, aby pogłębiać zaufanie obywateli do organów państwa (art. 7 i art. 8 k.p.a.). Mając powyższe na uwadze, zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą j ą decyzję Burmistrza Miasta z [...] marca 2004 r. nr [...] należało uchylić na podstawie art. 145 § l pkt l lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) i stwierdzić, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu (art. 152 cyt. ustawy). O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § l i 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oraz § 18 ust. l pkt l c - Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).