II SA/Go 226/15

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2015-06-11

Skład orzekający: Maria Bohdanowicz, Marek Szumilas, Sławomir Pauter

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej jest zobowiązany do wypłaty zaliczki w wysokości 70% ustalonego odszkodowania, jeśli decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej (ZRID) stała się ostateczna, a od decyzji ustalającej wysokość odszkodowania wniesiono odwołanie?
Ratio decidendi
Sąd stwierdził bezskuteczność czynności organu polegającej na odmowie wypłaty zaliczki w wysokości 70% ustalonego odszkodowania. Uznał, że prawo do otrzymania zaliczki wynika z art. 12 ust. 5a specustawy drogowej i jest czynnością z zakresu administracji publicznej, która może być zaskarżona. Sąd podkreślił, że nadanie decyzji ZRID rygoru natychmiastowej wykonalności powinno zapewnić możliwość ubiegania się o zaliczkę, nawet jeśli decyzja stała się ostateczna.
Stan faktyczny
Skarżący J.K. domagał się wypłaty zaliczki w wysokości 70% odszkodowania ustalonego decyzją Wojewody w związku z wywłaszczeniem nieruchomości na cele drogowe. Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad Oddział odmówił wypłaty zaliczki, argumentując, że przepis umożliwiający jej wypłatę dotyczy jedynie decyzji nieostatecznych ZRID. Skarżący złożył skargę na czynność organu, zarzucając naruszenie prawa materialnego i Konstytucji.
Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził bezskuteczność zaskarżonej czynności, uznał obowiązek Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad Oddziału do wypłaty na rzecz J.K. zaliczki w wysokości 70% odszkodowania ustalonego decyzją Wojewody oraz zasądził od GDDKiA Oddział na rzecz J.K. zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Bohdanowicz Sędziowie Sędzia WSA Marek Szumilas (spr.) Sędzia WSA Sławomir Pauter Protokolant st. sekr. sąd. Agata Przybyła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 czerwca 2015 r. sprawy ze skargi J.K. na czynność Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad Oddziału z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy wypłaty zaliczki I. stwierdza bezskuteczność zaskarżonej czynności, II. uznaje obowiązek Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad Oddziału, do wypłaty na rzecz J.K. zaliczki w wysokości 70 % odszkodowania ustalonego decyzją Wojewody z dnia [...] r., nr [...], III. zasądza od Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad Oddziału na rzecz skarżącego J.K. kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. II SA/Go 226/15 Uzasadnienie Na podstawie decyzji Wojewody z dnia [...] lutego 2014 r. Nr [...], znak: [...]) nieruchomości położone na terenie gminy [...], będące własnością J.K., działki nr [...], stały się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa. Powyższej decyzji organ nadał jednocześnie rygor natychmiastowej wykonalności. Decyzja ta stała się ostateczna w dniu [...] kwietnia 2014 r.. Wojewoda, działając na podstawie ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 roku o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, w dniu [...] września 2014r. wydał decyzję nr [...], w której ustalił na rzecz J.K. odszkodowanie w kwocie 704. 763,33 zł. Skarżący wniósł odwołanie od tej decyzji, która w dacie wniesienia skargi nie została rozstrzygnięta przez organ II instancji. J.K. pismem z dnia [...] września 2014 r. wystąpił do Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad Oddział z wnioskiem o wypłatę zaliczki w wysokości 70 % odszkodowania ustalonego przez organ pierwszej instancji. Organ pismem z dnia [...] października 2014 r. poinformował skarżącego o negatywnym rozpatrzeniu jego wniosku. Odmowę wypłaty organ uzasadnił treścią art. 12 ust. 4gwspomnianej ustawy, wywodząc iż zastosowanie tego przepisu jest możliwe jedynie dla decyzji nieostatecznej ZRID. W dalszej części organ argumentował, iż skoro decyzja Wojewody stała się ostateczna w dniu 8 kwietnia 2014 r. zatem w tej dacie ustał również rygor natychmiastowej wykonalności, przeto w sprawie zastosowanie ma przepis art. 12 ust 4b ustawy, który określa, że za prawo do nieruchomości objętej ostateczną decyzją wywłaszczeniową ustalane jest odszkodowanie w drodze decyzji administracyjnej wydanej przez właściwy organ. Pismem z dnia [...] listopada 2014 r. skarżący złożył ponowny wniosek o wypłatę zaliczki, jako podstawę prawną wskazał art. 132 ust. 1 b ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz uzasadnienie faktyczne, tj.: trudną sytuację materialną związaną z wywłaszczeniem gruntu, stanowiącego istotny składnik dotychczasowego gospodarstwa rolnego skarżącego. Pismem z dnia [...] grudnia 2014 r. organ ponownie odmówił wypłaty zaliczki. Negatywne rozpatrzenie wniosku uzasadnił w identyczny jak uprzednio sposób. Wobec odmownego stanowiska Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad Oddział, skarżący pismem z dnia [...] grudnia 2014 r. wezwał organ do usunięcia naruszeń prawa oraz natychmiastowej wypłaty zaliczki w wysokości 70% odszkodowania ustalonego przez organ pierwszej instancji. Pismem z dnia [...] stycznia 2015r. organ podtrzymał swoje stanowisko, uzupełniając dotychczasową argumentację stwierdzeniem, że przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami mogą być stosowane tylko wtedy, gdy z treści innej ustawy wprost wynika ich stosowanie. Teza ta zdaniem organu znajduje potwierdzenie w brzmieniu art. 2 wskazanej ustawy.  Działając na podstawie art. 50 § 1 w związku z art. 52 § 3 oraz art. 53 § 2 i art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, pismem z dnia [...] marca 2015 roku, wniesionym do Wojewódzkiego SĄdu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp., J.K. złożył skargę na: czynność z zakresu administracji publicznej dotyczącą obowiązku wynikającego z przepisów prawa polegającą na odmowie przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad Oddział wypłaty zaliczki, w wysokości 70 % odszkodowania, ustalonego na rzecz skarżącego w decyzji administracyjnej wydanej przez Wojewodę dnia [...] września 2014 r. pod sygn.: [...]. Zaskarżonej czynności zarzucił: - naruszenie prawa materialnego a to: art. 132 ust. 1 b ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami w związku z art. 12 ust. 5 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych ( nazywanej jako specustawa drogowa), polegające na jego błędnej wykładni prowadzącej do wniosku, że skoro decyzja zezwalająca na realizację inwestycji drogowej (w dalszej części: ZRID) stała się ostateczna przed wydaniem decyzji ustalającej wysokość odszkodowania za wywłaszczoną na jej podstawie nieruchomość skarżącego, to tym samym nie należy się mu zaliczka w wysokości 70 % odszkodowania, w przypadku odwołania od decyzji odszkodowawczej organu pierwszej instancji; naruszenie art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. polegające na nierównym traktowaniu adresatów decyzji ustalającej odszkodowanie za wywłaszczoną nieruchomość poprzez różnicowanie ich prawa do zaliczki w wysokości 70 % odszkodowania w zależności od trwałości decyzji ZRID. Powołując się na przepis art. 146 § 1 oraz 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi domagał się: - stwierdzenia bezskuteczności czynności organu polegającej na odmowie wypłaty zaliczki w wysokości 70 % odszkodowania ustalonego na podstawie decyzji wydanej przez Wojewodę dnia [...] września 2014 r., pod sygn.: [...]. - uznania obowiązku organu do wypłaty na rzecz skarżącego zaliczki w wysokości 70 % odszkodowania ustalonego na podstawie decyzji wydanej przez Wojewodę dnia [...] września 2014 r., pod sygn.: [...], na dzień [...] grudnia 2014 r. W uzasadnieniu skargi J.K. podniósł, że czynność organu polegająca na odmowie wypłaty zaliczki w wysokości 70% odszkodowania ustalonego w drodze decyzji przez Wojewodę, narusza prawo. Uprawnieniem strony do otrzymania zaliczki w wysokości 70 % odszkodowania ustalonego przez organ pierwszej instancji, w związku z nabyciem z mocy prawa, przez Skarb Państwa, w trybie specustawy drogowej nieruchomości wnioskodawcy, zawarte zostało w art. 12 ust 5a tej ustawy. Zdaniem skarżącego literalna wykładnia przywołanej normy prawnej prowadzi do wniosku, iż ustawodawca instytucji tej nie ograniczył wyłącznie do zapisów specustawy drogowej, odsyłając (w nieuregulowanym zakresie} do odpowiedniego stosowania u.o.g.n. Przed przystąpieniem do uzasadnienia powyższego stanowiska wskazać należy sytuacje, które w ramach specustawy wpływają na prawo podmiotowe osoby wywłaszczanej z nieruchomości. I tak w zależności od charakteru wykonalności, decyzja ZRID skutkować będzie wygaśnięciem prawa podmiotowego (utratą prawa własności wywłaszczonej nieruchomości) lub utratą władztwa nad nieruchomością. Z pierwszym przypadkiem będziemy mieli do czynienia gdy decyzja uzyskała przymiot ostateczności, z utratą władztwa w sytuacji zaopatrzenia decyzji w rygor natychmiastowej wykonalności. Zdaniem skarżącego ustawodawca wprowadzając do systemu prawnego ustawę regulującą szczególne zasady przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, wprowadził zapis dający możliwość złożenia wniosku o wypłatę zaliczki w sytuacji pozbawienia prawa własności i podjęcia decyzji o weryfikacji (w administracyjnym toku instancji) decyzji ustalającej wysokość odszkodowania. Wprowadzenie do specustawy drogowej "instytucji" 70-cio % zaliczki stanowi realizację klauzuli generalnej, zawartej we wskazanym art 21 ustawy zasadniczej, aby odszkodowanie rekompensowało odebranie praw przysługujących do nieruchomości również i w ten sposób, iż zostanie ustalone i wypłacone niezwłocznie po pozbawieniu prawa własności. O prawie do wystąpienia z wnioskiem o wypłatę zaliczki, stanowi art. 12 ust. 5a specustawy. Wykładnia językowa tej normy prawnej, może prowadzić do wniosku, że jedyną uprawnioną do wypłaty zaliczki jest osoba objęta decyzją ZRID, której nadany został rygor natychmiastowej wykonalności. Przyjęcie takiej wykładni niewątpliwie zawęża krąg podmiotów uprawnionych do wypłaty zaliczki, wyłącznie do tych "dotkniętych" decyzją ZDIR o słabszych skutkach w obrębie prawa podmiotowego. Zdaniem skarżącego ustawodawca w art. 12 ust 5 odesłał, w zakresie ustalenia i wypłacenia odszkodowania do odpowiedniego zastosowania przepisów u.o.g.n. z zastrzeżeniem art. 18specustawy. Wskazany przez ustawodawcę art. 18 stanowi lex specialis, derogujący przepisy te) samej rangi zawarte w u.o.g.n., które na kanwie zasadności niniejszej skargi pozostają obojętne. Tak więc, poszukiwanie podstawy do wypłaty zaliczki w odpowiednim stosowaniu przepisu art. 132 ust. 1 b u.o.g.n. jest całkowicie uprawnione. Zdaniem skarżącego art. 132 ust. 1 b u.o.g.n. w związku z art. 12 ust. 5 specustawy daje mu samodzielną podstawę prawną, jako sobie wywłaszczonej, do złożenia wniosku o wypłatę zaliczki w wysokości 70 % odszkodowania ustalonego przez organ pierwszej instancji (w tym przypadku Wojewodę). Wskazuje na to treść art. 12 ust. 5, nakazująca odpowiednie a nie wprost stosowanie u.o.g.n., co przesądza o możliwość jej zastosowania, pomimo że art. 132 ust. 1 b u.o.g.n. wskazuje na sytuację, w której wydana została decyzja o natychmiastowym zajęciu nieruchomości (art. 122 u.o.g.n.) a nie decyzja ZRID wydana w oparciu o specustawę drogową. Odmienna wykładnia art. 132 ust. 1 b u.o.g.n. w związku z art. 12 ust. 5 specustawy prowadziłaby do naruszenia art. 32 ust. 1 Konstytucji - prawa każdego do równego traktowania przez władze publiczne, bowiem z zabezpieczenia finansowego (prawa do wypłaty zaliczki) w przypadku złożenia odwołania od decyzji ZRID, uprawnieni byli by tylko adresaci objęci nieostateczną decyzją ZRID zaopatrzoną w rygor natychmiastowej wykonalności. Adresaci decyzji ZRID wywołującej silniejszy skutek prawa takiego by nie posiadali i tym samym byli by pokrzywdzeni względem osób objętych decyzją ZRID z rygorem. Skarżący podniósł, iż błędne jest stanowisko organu jakoby art. 2 u.o.g.n. wyłączał możliwość stosowania przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami. Świadczy o tym fakt, iż ustawodawca zawarł w specustawie drogowej art. 12 ust. 5 odsyłając do odpowiedniego stosowania u.o.g.n. w kwestiach nieuregulowanych w tej ustawie. Zdaniem skarżącego odmowa wypłacenia zaliczki jest krzywdząca i niesprawiedliwe, narusza art. 32 ust. 1 Konstytucji, zniechęcenia do składania odwołania zmierzającego do zweryfikowania zgodności decvzji ustalającej wysokość odszkodowania. W ujęciu faktycznym natomiast, skarżącemu przeszło rok temu odebrana została własność gruntu i do dnia dzisiejszego jego odwołanie nie zostało rozpoznane a Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad Oddział bezprawnie odmawia częściowej rekompensaty, co strona odbiera jako swego rodzaju karę za podjecie obrony swoich konstytucyjnych praw. . Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Skarżąca wniosła skargę na czynność polegającą na odmowie wypłaty zaliczki w wysokości 70% odszkodowania ustalonego przez organ pierwszej instancji w decyzji ustalającej wysokość odszkodowania, o której mowa w art. 12 ust. 4g specustawy drogowej. Zgodnie z art. 12 ust. 5a tej ustawy wypłata zaliczki następuje jednorazowo w terminie 30 dni od dnia złożenia wniosku. Sądy administracyjne, kontrolujące działalność organów administracji publicznej są właściwe w sprawach skarg na inne niż decyzje i postanowienia akty lub czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako: p.p.s.a). Czynność polegająca na wypłacie zaliczki stanowi, stosownie do art. 12 ust. 5a specustawy drogowej, czynność z zakresu administracji publicznej. Zgodnie bowiem z tym przepisem osoba uprawniona do otrzymania odszkodowania za nieruchomość przejętą z mocy prawa na rzecz Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego z dniem uzyskania waloru ostateczności decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, może złożyć wniosek o dokonanie wypłaty na jej rzecz zaliczki w wysokości 70% odszkodowania ustalonego przez organ pierwszej instancji w decyzji ustalającej wysokość odszkodowania. Prawo domagania się wypłaty zaliczki na poczet odszkodowania jest zatem czynnością z zakresu administracji publicznej, ponieważ dotyczy ono uprawnienia wynikającego z przepisu prawa publicznego (tymi przepisami są regulacje art. 12 specustawy drogowej). Dokonanie wypłaty zaliczki lub odmowa dokonania wypłaty zaliczki, w myśl art. 12 ust. 5a specustawy drogowej, to taka czynność techniczno-prawna, która wywołuje określone skutki prawne, mimo braku charakteru władczego rozstrzygnięcia. Jest to przy tym bardzo korzystne rozwiązanie dla osoby uprawnionej do odszkodowania, ponieważ pozwala na otrzymanie przez taką osobę 70 % wartości odszkodowania ustalonego przez organ I instancji. Powyższe oznacza, że czynność dotycząca wypłaty odszkodowania w trybie art. 12 ust. 5a specustawy drogowej, jak i czynność polegająca na odmowie wypłaty odszkodowania z ww. przepisu stanowią czynności objęte art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. i mogą one zostać zaskarżone do sądu administracyjnego. W rozpoznawanej sprawie konieczne było zatem także sprawdzenie, czy wniesienie skargi na czynność GDDKiA polegającą na odmowie wypłaty zaliczki zostało poprzedzone wyczerpaniem trybu zaskarżenia. W ocenie Sądu w tej sprawie skarżąca zachowała tryb wynikający z art. 52 § 3 w związku z art. 53 § 2 p.p.s.a. i skarga została wniesiona w terminie. Zgodnie z art. 12 ust. 4 pkt 1 specustawy drogowej, nieruchomości lub ich części, o których mowa w art. 11f ust.1 pkt 6, stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa w odniesieniu do dróg krajowych – z dniem, w którym decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stała się ostateczna. Przepis art. 12 ust. 5a cytowanej wyżej ustawy stanowi natomiast, że na wniosek osoby uprawnionej do otrzymania odszkodowania, za nieruchomości, o których mowa w ust. 4, wypłaca się zaliczkę w wysokości 70% odszkodowania ustalonego przez organ pierwszej instancji w decyzji ustalającej wysokość odszkodowania, o której mowa w ust. 4g. Wypłata zaliczki następuje jednorazowo w terminie 30 dni od dnia złożenia wniosku. Jeżeli natomiast decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej nadany został rygor natychmiastowej wykonalności, decyzję ustalającą wysokość odszkodowania wydaje się w terminie 60 dni od dnia nadania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej rygoru natychmiastowej wykonalności (ust. 4g). Do ustalenia wysokości i wypłacenia odszkodowania, o którym mowa w ust. 4a, stosuje się odpowiednio przepisy o gospodarce nieruchomościami, z zastrzeżeniem art. 18 (ust. 5). Przepisy art. 18 specustawy drogowej określają reguły specjalne w stosunku do zasad i trybu postępowania w sprawie odszkodowania za wywłaszczone nieruchomości, zawartych w przepisach u.g.n. Przepis ten określa kryteria, według których następuje ustalenie wysokości odszkodowania. Kryteriami tymi są: stan nieruchomości na dzień wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej oraz wartość rynkowa nieruchomości w dniu wydania decyzji o wywłaszczeniu (ust. 1). Jest to zatem przepis szczególny w stosunku do regulacji art. 130 ust. 1 u.g.n (zgodnie z którym wysokość odszkodowania ustala się według stanu, przeznaczenia i wartości, wywłaszczonej nieruchomości w dniu wydania decyzji o wywłaszczeniu). Odpowiednie stosowanie przepisów u.g.n odnosi się więc do ustalenia wysokości odszkodowania i jego wypłacenia, nie odnosi się natomiast do kwestii związanych z samą zaliczką, którą ustawodawca uregulował w sposób szczególny. Wbrew zatem stanowisku skarżącej w rozpoznawanej sprawie nie miał zastosowania art. 132 ust. 1b u.g.n, regulujący zasady wypłacania zaliczki w przypadku wydania decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości lecz art. 12 ust. 5a specustawy drogowej, który stanowi samoistną podstawę do wypłaty - na wniosek osoby uprawnionej do otrzymania odszkodowania - zaliczki w wysokości 70% odszkodowania. Powyższe nie oznacza jednak, że skarga złożona w niniejszej sprawie jest niezasadna. Sądowa kontrola działalności administracji publicznej sprawowana jest bowiem w oparciu o kryterium legalności tj. zgodności z prawem. Dokonywana przez sąd administracyjny kontrola przeprowadzana jest w granicach sprawy administracyjnej, to jest niezależnie od zarzutów skargi. Sąd nie jest więc związany ani podniesionymi w niej zarzutami, ani też jej wnioskami czy powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a). Oznacza to, że sąd obowiązany jest w toku rozpoznawania sprawy, wywołanej skargą, uwzględniać wszystkie dostrzeżone naruszenia prawa bez względu na to czy zostały podniesione w skardze, a które miały lub mogły mieć wpływ na sposób załatwienia sprawy administracyjnej. Stosownie bowiem do przepisu art. 146 § 1 p.p.s.a sąd, uwzględniając skargę na czynność z zakresu administracji publicznej dotyczącą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, stwierdza bezskuteczność czynności. W sprawie tej sąd może także w wyroku uznać uprawnienie lub obowiązek wynikające z przepisów prawa (§ 2). Podstawą orzekania sądu są akta sprawy administracyjnej (art. 133 § 1 p.p.s.a), co skutkuje tym, iż rozpoznanie skargi przez sąd administracyjny następuje przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie wydania kwestionowanego nią aktu lub czynności. Przechodząc do oceny zgodności z prawem zaskarżonej czynności przedstawić należy kilka uwag natury ogólnej, ale mających znaczenie dla rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Dokonując bowiem analizy przepisów specustawy drogowej, w szerszym kontekście, zauważyć trzeba, że ustawa ta stanowi narzędzie prawne uproszczenia procedur tworzenia i rozbudowy dróg publicznych w miejscach, gdzie istnieje społeczne oczekiwanie ich budowy lub rozbudowy. Uzasadnienie omawianej ustawy sprowadza się zatem do przyspieszenia procesu rozwoju infrastruktury drogowej w Polsce. Niewątpliwie ustawa ta ma pogodzić społeczne oczekiwania budowy drogi z konstytucyjnie przyznaną (w art. 21 ust. 2 Konstytucji RP) ochroną własności. Dokonując wykładni oraz stosując przepisy specustawy drogowej, a w szczególności jej art. 12, należy więc pamiętać, że ustawa ta z jednej strony przewiduje daleko idące ułatwienia dla organów administracji publicznej przy realizacji celu publicznego, jakim jest budowa (rozbudowa) dróg publicznych, z drugiej – nie pozbawia dotychczasowego właściciela nieruchomości prawnej ochrony. Ochrona ta wyraża się nie tylko poprzez uprawnienie do otrzymania odszkodowania, lecz także poprzez możliwość ubiegania się o zaliczkę w wysokości 70% odszkodowania ustalonego w decyzji ustalającej wysokość odszkodowania. W rozpoznawanej sprawie Wojewoda decyzji z [...] lutego 2014 r nr [...], zezwalającej na realizację inwestycji drogowej, nadał rygor natychmiastowej wykonalności. Okoliczność ta – zdaniem Sądu – determinuje tryb postępowania w przedmiocie rozpoznania wniosku osoby uprawnionej o wypłatę zaliczki. Nadanie bowiem decyzji zezwalającej na realizację inwestycji drogowej rygoru natychmiastowej wykonalności, służyć ma z jednej strony szybkiej realizacji celu publicznego, jakim jest budowa drogi publicznej, z drugiej - zapewnieniu osobie uprawnionej do otrzymania słusznego odszkodowania, możliwości ubiegania się o wypłatę zaliczki w wysokości 70% wartości odszkodowania, nawet wówczas, gdyby decyzja ta stała się ostateczna. Powyższa konstatacja jest tym bardziej uzasadniona gdy się zważy, że w stanie faktycznym niniejszej sprawy mamy do czynienia z sytuacją, w której Wojewoda decyzji z [...] lutego 2014 r., zezwalającej na realizację inwestycji drogowej nadał rygor natychmiastowej wykonalności a decyzję o ustaleniu odszkodowania wydał dopiero [...] sierpnia 2014 r. a więc po upływie ponad sześciu miesięcy od dnia nadania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej rygoru natychmiastowej wykonalności, co z kolei oznacza, że organ postąpił wbrew dyspozycji art. 12 ust. 4g specustawy drogowej. Zdaniem Sądu niezrozumiała jest sytuacja, w której organ administracji publicznej decyzję o ustaleniu odszkodowania (z której skarżąca dowiedziała się o wysokości przysługującego jej odszkodowania a w związku z tym o wysokości zaliczki) wydaje po terminie określonym w ustawie, a obecnie GDDKiA która nabyła z mocy prawa trwały zarząd i będąca w związku z tym podmiotem zobowiązanym do wypłaty zaliczki, z efektów zaniechania organu wywodzi negatywne skutki dla obywatela. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 146 § 1 i 2 p.p.s.a Sąd orzekł jak w sentencji. Stwierdzenie bezskuteczności czynności odmowy wypłaty zaliczki wywołuje skutek w postaci powstania po stronie GDDKiA obowiązku wypłaty na rzecz skarżącej zaliczki w wysokości 70% odszkodowania ustalonego decyzją Wojewody z [...] września 2014 r. wydał decyzję nr [...]. Z uwagi na to, że charakter zaskarżonej czynności przesądza, że nie nadaje się ona do wykonania Sąd odstąpił od orzeczenia w przedmiocie jej wykonalności na podstawie art. 152 p.p.s.a. O zwrocie kosztów postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a oraz w zw. z § 14 ust. 2 pkt 1 lit c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. z 2013 r., poz. 490). Na koszty te składa się wpis od skargi w kwocie 200 zł, koszty zastępstwa prawnego w kwocie 240 zł, oraz koszty opłaty skarbowej od dokumentu pełnomocnictwa w postępowaniu sądowoadministracyjnym w kwocie 17 zł.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło