II SA/Go 230/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Linska-Wawrzon ( spr.) Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Staniszewska Asesor WSA Joanna Brzezińska Protokolant Aleksandra Stankowska po rozpoznaniu w dniu 22 września 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi Z.B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]r., nr [...] w przedmiocie wydania negatywnej opinii do wydania zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz Z.B. kwotę 190 (sto dziewięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...].06.2004 r. wydanym na podstawie art. 1 i 2 ustawy z dnia 12.10.1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (jednolity tekst: Dz. U. Nr 79, poz. 856, z 2001 r., ze zm.) oraz art. 138 § 1 pkt. 1 ustawy z dnia 14.06.1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (jednolity tekst: Dz. U. Nr 98, poz. 1071, z 2000 r., ze zm.) w związku z § 2 pkt 1 i 2 uchwały Rady Miejskiej z dnia [...] sierpnia 2001 r. w sprawie ustalenia dla terenu Gminy liczby punktów sprzedaży napojów alkoholowych zawierających powyżej 4,5 % alkoholu (z wyjątkiem piwa) przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży jak i w miejscu sprzedaży oraz zasad usytuowania na terenie gminy miejsc sprzedaży napojów alkoholowych i warunków sprzedaży tych napojów oraz wprowadzenia zmian w Gminnym Programie Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych na 2001 r. (Dz. Urz. Województwa Nr 82, poz. 611, ze zm.) - utrzymało w mocy postanowienie Gminnej Komisji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych z dnia [...].04.2004 r. w sprawie wydania opinii do zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych, na które zażalenie złożył Z.B.. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w uzasadnieniu postanowienia wskazało, iż postanowieniem z dnia [...].04.2004 r. Gminna Komisja Rozwiązywania Problemów Alkoholowych wyraziła opinię negatywną co do wydania Z.B. zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych w placówce gastronomicznej zlokalizowanej w [...]. Za podstawę prawną postanowienia przyjęto art. 18 ust. 3a ustawy z dnia 26.10.1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi oraz przepisy uchwał w sprawie ustalenia dla terenu gminy liczby punktów sprzedaży napojów alkoholowych zawierających pow. 4,5 % alkoholu (z wyjątkiem piwa) przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży tych napojów oraz wprowadzenia zmian w Gminnym Programie Profilaktyki i Rozwiązywania problemów Alkoholowych na rok 2001. Zdaniem Komisji wydanie w sprawie opinii pozytywnej naruszyłoby przepisy § 2 wymienionej wyżej uchwały, które skreślają zasady usytuowania na terenie gminy miejsc sprzedaży napojów alkoholowych. Zgodnie z tymi przepisami sprzedaż, podawanie i spożywanie napojów alkoholowych może odbywać się tylko w punktach znajdujących się w odległości nie mniejszej niż 50 m od żłobków, przedszkoli, szkół, kościołów i obiektów kultu religijnego. Odległość ta jest mierzona od wejścia do punktu sprzedaży do wejścia wymienionego obiektu a w przypadku gdy ten obiekt jest ogrodzony odległość mierzona jest do wejścia lub wjazdu na teren posesji, na której znajduje się obiekt. Z pomiaru odległości między przedmiotowym punktem gastronomicznym a najbliższym wejściem na teren posesji, na której znajduje się Internat Zespołu Szkół Technicznych wynika, iż jest to odległość 22,75 m. Zdaniem Komisji Internat, który stanowi integralną część Zespołu Szkół Technicznych jest szkołą w rozumieniu art. 2 i 3 ustawy z dnia 07.09.1991 r. o Systemie Oświaty i skoro odległość od punktu gastronomicznego do najbliższego wejścia na teren posesji Internatu jest mniejsza niż 50 m należało wydać opinię negatywną. Na ww. postanowienie zażalenie złożył Z.B. z żądaniem zwrotu nakładów inwestycyjnych w kwocie 9.000,00 zł poniesionych na przystosowanie lokalu lub pozytywne zaopiniowanie wniosku o zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych. Uzasadniając zażalenie skarżący podniósł, iż stara się o uzyskanie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych już od [...].11.2003 r. i uważa, że w tym czasie aż do dnia [...].04.2004 r. spełniał wymogi określone w uchwale nr XXX1/302/01 Rady Miejskiej z dnia [...].08.2001 r. W związku z tym poniósł koszty inwestycyjne w wysokości 9.000,00 zł na przystosowanie lokalu do działalności związanej ze sprzedażą napojów alkoholowych. Dopiero w dniu [...].04.2004 r. celem uniemożliwienia prowadzenia działalności polegającej na sprzedaży napojów alkoholowych w tej placówce, dokonano demontażu ogrodzenia oddzielającego posesje internatu od posesji instytucji państwowych. Demontaż tego ogrodzenia spowodował, że odległość punktu sprzedaży od wejścia na posesję internatu wynosi 22,75 m. Skarżący ponadto poddaje w wątpliwość stwierdzenie zawarte w zaskarżonym postanowieniu, że internat to, to samo co szkoła. Samorządowe Kolegium odwoławcze rozpatrując sprawę zważyło, że jednym z warunków, od spełnienia którego uzależnione jest wydanie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych jest, zgodnie z art. 18 ust. 3a ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, uzyskanie pozytywnej opinii gminnej komisji rozwiązywania problemów alkoholowych o zgodności lokalizacji wskazanego we wniosku punktu sprzedaży z uchwałami (uchwałą) rady gminy określającymi liczbę punktów sprzedaży napojów alkoholowych zawierających pow. 4,5 % alkoholu (z wyjątkiem piwa) dla terenu danej gminy oraz zasady usytuowania miejsc sprzedaży i podawania napojów alkoholowych. Natomiast wydanie takiej opinii przez Komisję sprowadza się (jest wynikiem) w istocie wyłącznie do udzielenia odpowiedzi na pytanie czy zezwolenie, o wydanie którego wnioskuje przedsiębiorca, wydane będzie na punkt zlokalizowany zgodnie z określonymi wyżej uchwałami rady gminy.. Gminna Komisja Rozwiązywania Problemów Alkoholowych trafnie rozpatrzyła przedmiotową sprawę wydając opinię negatywną. Zgodnie bowiem z § 2 pkt. 1 i 2 uchwały Rady Miejskiej z dnia [...] sierpnia 2001 r. w sprawie ustalenia dla terenu Gminy liczby punktów sprzedaży napojów alkoholowych zawierających pow. 4,5 % alkoholu (z wyjątkiem piwa) przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży jak i w miejscu sprzedaży oraz zasad usytuowania na terenie gminy miejsc sprzedaży napojów alkoholowych i warunków sprzedaży tych napojów oraz wprowadzenia zmian w Gminnym Programie Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w 2001 r., sprzedaż, podawanie i spożywanie napojów alkoholowych może odbywać się tylko w punktach zlokalizowanych w odległościach nie mniejszych niż 50 m od żłobków, przedszkoli, szkół, kościołów i obiektów kultu religijnego. Przy czym odległość ta jest mierzona od wejścia do punktu sprzedaży do wejścia wymienionego obiektu, a w przypadku gdy ten obiekt jest ogrodzony odległość mierzona jest do wejścia lub wjazdu na teren posesji, na której znajduje się obiekt. W przedmiotowej sprawie, co jednoznacznie wynika zarówno z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia, jak i uzasadnienia zażalenia, odległość mierzona od wejścia do punktu, w którym miałaby być prowadzona sprzedaż napojów alkoholowych do wejścia na teren posesji Internatu Zespołu Szkół Technicznych wynosi 22,75 m. Odległość ta jest zatem wyraźnie mniejsza od tej określonej w ww. uchwale rady Miejskiej. W takiej sytuacji oczywistym jest, że brak jest możliwości wydania pozytywnej opinii co do lokalizacji tego punktu sprzedaży napojów alkoholowych. Odnosząc się do zarzutu skarżącego, że skoro w dniu złożenia wniosku o zezwolenie, tj. w dniu [...].11.2003 r. wskazany przez niego punkt sprzedaży napojów alkoholowych spełniał warunki lokalizacji, a przestał je spełniać dopiero po demontażu ogrodzenia oddzielającego posesję Internatu od posesji, na której znajdują się instytucje państwowe, tj. po dniu [...].04.2004 r. to oznacza, że powinien otrzymać opinię pozytywną, Kolegium wyjaśnia, iż rozstrzygnięcie sprawy przez wydanie aktu indywidualnego (decyzji, postanowienia) musi być oparte na stanie faktyczny i prawnym obowiązującym w dniu wydania tego aktu. Skoro w przedmiotowej sprawie nie ma wątpliwości, że na dzień wydania zaskarżonego postanowienia znajdowało ono oparcie w stanie faktycznym i prawnym sprawy, to bez znaczenia jest jak stan faktyczny zmieniał się w okresie poprzedzającym wydanie tego postanowienia. Zdaniem kolegium - wbrew wątpliwościom skarżącego, czy w zaskarżonym postanowieniu Komisja trafnie przyjęła, iż Internat Zespołu Szkół Technicznych jest obiektem szkolnym w rozumieniu § 2 pkt 1 wymienionej wyżej uchwały Rady Miejskiej - w tej sprawie nie można mieć takiej wątpliwości. Internat ten jest przecież wyłącznie wewnętrzną jednostką organizacyjną Zespołu Szkół Technicznych, a zatem jest obiektem szkolnym. Za potraktowaniem tego Internatu jako obiektu szkolnego przemawia ponadto wykładnia celowościowa przepisu § 2 uchwały Rady Miejskiej. Nie można mieć przecież wątpliwości, że celem tego przepisu było odpowiednie oddalenie punktów sprzedaży napojów alkoholowych od placówek oświatowych, w których odbywa się nauka oraz wychowanie dzieci i młodzieży. Odnosząc się zaś do żądania skarżącego co do zwrotu kosztów poniesionych na przystosowanie lokalu (punktu sprzedaży) do potrzeb związanych ze sprzedażą napojów alkoholowych, Kolegium wyjaśniło, iż żądanie to, w świetle obowiązujących przepisów prawa i postępowania administracyjnego jest nieuzasadnione. Na powyższe postanowienie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. wniósł Z.B., zarzucając naruszenie prawa materialnego, w szczególności: 1. § 2 pkt 1 uchwały nr XXXI/302/01 Rady Miejskiej z dnia [...].08.2001 r. w sprawie ustalenia dla terenu gminy liczby punktów sprzedaży napojów alkoholowych zawierających powyżej 4,5 % alkoholu (z wyjątkiem piwa) przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży, jaki i w miejscu sprzedaży, oraz zasad usytuowania na terenie gminy miejsc sprzedaży napojów alkoholowych i warunków sprzedaży tych napojów oraz wprowadzenia zmian w Gminnym Programie Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych na 2001 r. - w związku z art. 2 pkt 2 i pkt 7 oraz z art. 3 pkt 1 i pkt 3 ustawy z 7.09.1991 r. o systemie oświaty (jednolity tekst Dz. U. z 1996 r. Nr 67, poz, 329 z późn. zm.), a także w związku z art. 22 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej -przez błędną (rozszerzającą) interpretację tego przepisu uchwały Rady Miejskiej, co doprowadziło do jego niewłaściwego zastosowania i przez to do naruszenia konstytucyjnej zasady wolności działalności gospodarczej, 2. art. 2 i art. 7 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej oraz art. 6, art. 7, art. 8 i art. 12 § 1 w związku z art. 35 § 1 i § 3 ustawy z 14.06.1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (jednolity tekst Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) - przez nieuwzględnienie faktu celowego przewlekania postępowania przez organ I instancji i wydania postanowienia tego organu wyłącznie w oparciu o okoliczność niewątpliwie celowo sprokurowaną w trakcie postępowania w celu negatywnego dla mnie rozstrzygnięcia. Skarżący wniósł: 1. o stwierdzenie nieważności zaskarżonego postanowienia, ewentualnie o uchylenie tego postanowienia w całości, 2. o przyznanie mu zwrotu kosztów postępowania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie, wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługiwała na uwzględnienie, aczkolwiek z innych względów niż wskazano przez skarżącego. Dokonując na podstawie art. 1 § 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem należało uznać, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów proceduralnych, mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 134 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 - dalej zwaną ppsa.) - Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zaznaczyć przy tym należy, że w myśl art. 133 § 1 ppsa. podstawą wyrokowania są akta sprawy. W rozpoznawanej sprawie organ przedstawił Sądowi niekompletne akta. W szczególności nie wynika z akt jednoznacznie data złożenia przez stronę zażalenia, zwłaszcza okoliczność czy zażalenie złożone zostało wprost do Gminnej Komisji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych, czy też bezpośrednio do organu odwoławczego. Na odwołaniu istnieje tylko potwierdzenie, że do Samorządowego Kolegium Odwoławczego pismo wpłynęło w dniu [...].05.2004 r. Powyższa data nakazywałaby przyjąć, że zażalenie złożone zostało po upływie 7-dniowego terminu, skoro doręczenie stronie postanowienia pierwszoinstancyjnego nastąpiło w dniu 28.04.2004 r. Do jednoznacznego stwierdzenia uchybienia omawianego terminu niezbędne byłoby jednak ustalenie, do jakiego organu i w jakiej dacie zażalenie wpłynęło, oraz czy złożone zostało osobiście przez stronę, czy też nadeszło drogą pocztową. Okoliczności te mają istotne znaczenie, jeżeli się zważy, że obowiązkiem organu odwoławczego wynikającym z art. 134 kpa jest w pierwszej kolejności ustalenie, czy odwołanie wniesione zostało przez stronę w terminie. Uchybienie bowiem tego terminu skutkuje tym, że po pierwsze - decyzja organu I instancji staje się ostateczna, a po drugie - organ odwoławczy stwierdza wówczas w drodze ostatecznego postanowienia uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Brak w aktach administracyjnych wspomnianych danych sprawił, że niemożliwym było jednoznaczne stwierdzenie przez Sąd zachowania przez stronę omawianego terminu, a jednocześnie wykluczenie sytuacji, w której organ odwoławczy rozstrzygałby w sprawie zakończonej ostateczną decyzją organu I instancji. Zauważyć w tym miejscu należy, że nieważną byłaby decyzja organu II instancji wydana w sprawie, w której odwołanie wniesiono z uchybieniem terminu (art. 156 § 1 pkt. 2 kpa). Z tych względów należało orzec jak w sentencji, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 152 p.s.a. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania znajduje oparcie w art. 200 w zw. z art. 205 § 1 p.s.a.