II SA/Go 231/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Jutrzenka- Trzebiatowski po rozpoznaniu w dniu 10 maja 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego postanawia 1. odrzucić skargę; 2. odrzucić wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Decyzją z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję z dnia [...] listopada 2017 r. Nr [...] Wójta Gminy w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego. W decyzji tej zawarto prawidłowe pouczenie o sposobie i trybie zaskarżenia decyzji, a rozstrzygnięcie wysłano na wskazany przez stronę adres do korespondencji (pismo R.P. z dnia [...] grudnia 2017 r. – k. 36 akt administracyjnych sprawy). Przesyłka z decyzją SKO była awizowana, nie została podjęta przez adresata i została zwrócona do nadawcy. Pismem z dnia [...] lutego 2019 r. (data nadania – 27 lutego 2019 r. – k. 7 akt sądowych) R.P. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego i wniósł o jej uchylenie w całości jako niezgodnej ze stanem faktycznym i prawnym. W skardze strona zawarła również wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi stwierdzając, że o ww. decyzji dowiedziała się z rozmowy telefonicznej przeprowadzonej w dniu 21 lutego 2019 r. z pracownikiem Kolegium. Ponadto R.P. oświadczył, iż organy I jak i II instancji nie doręczyły mu swoich decyzji pozbawiając go tym samym jakiejkolwiek możliwości obrony swoich praw. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej odrzucenie z uwagi na uchybienie terminu do jej wniesienia, a z ostrożności procesowej o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., powoływanej dalej jako "p.p.s.a."), skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Zatem warunkiem skutecznego wniesienia skargi do Sądu jest uprzednie otrzymanie przez stronę rozstrzygnięcia w sprawie, a następnie wniesienie skargi w ww. terminie w trybie przewidzianym w art. 54 § 1 p.p.s.a. Zdaniem Sądu w niniejszej sprawie warunek ten nie został spełniony, gdyż zaskarżona decyzja SKO z [...] stycznia 2018 r. nie została skarżącemu skutecznie doręczona. Stosownie do treści art. 110 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (aktualny t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 2096) – dalej jako "k.p.a." organ administracji publicznej, który wydał decyzję jest nią związany od chwili ich doręczenia lub ogłoszenia, o ile kodeks nie stanowi inaczej. Oczywiście chodzi o skuteczne prawnie doręczenie w rozumieniu art. 39-49b k.p.a. Zwrot, że organ jest związany, sugeruje pełne konsekwencje zarówno w znaczeniu powstałych obowiązków, jak i uprawnień. W dacie doręczenia stronie decyzji wchodzi ona do obrotu prawnego jako akt administracyjny załatwiający konkretną sprawę indywidualnego podmiotu. Od daty doręczenia jakakolwiek zmiana decyzji pod względem treści lub formy może nastąpić tylko na zasadach i w trybie przewidzianym przepisami postępowania administracyjnego. Doręczenie powoduje utrwalenie treści i formy załatwienia sprawy, organ nie może wycofać się z zajętego w decyzji stanowiska co do załatwienia sprawy czynnościami pozaprocesowymi, lecz może to nastąpić tylko w ramach przepisów procesowych. Kwestie doręczenia pism w postępowaniu administracyjnym podlegają ściśle określonym regułom. Zgodnie z art. 39 k.p.a., organ administracji publicznej doręcza pisma za pokwitowaniem przez pocztę, przez swoich pracowników lub przez inne upoważnione osoby lub organy. Pisma doręcza się stronie, a gdy strona działa przez przedstawiciela - temu przedstawicielowi (art. 40 § 1 k.p.a.). W przedmiotowej sprawie organ administracji doręczenie przesyłki zawierającej ww. decyzję powierzył poczcie. Przepis art. 42 § 1 k.p.a. stanowi, że pisma doręcza się osobom fizycznym w ich mieszkaniu lub w miejscu pracy. Mieszkaniem w rozumieniu tego przepisu jest miejsce, w którym adresat przebywa z zamiarem dłuższego (a nie krótkotrwałego) pobytu, umożliwiającego doręczenie mu pisma (por. postanowienie SN z dnia 27 października 2009 r., II UK 81/09). W niniejszej sprawie okolicznością niesporną jest, że skarżący pismem z dnia [...] grudnia 2017 r. (k. 36 akt administracyjnych sprawy) wskazał: [...] jako adres do doręczeń, zaznaczając przy tym, że jest on aktualny - aż do pisemnego odwołania. Z uwagi na to, iż R.P. nie "odwołał" ww. adresu, na ten właśnie adres podjęto próbę doręczenia skarżącemu zaskarżonej decyzji. Bezsporne również jest to, że Kolegium uznało, że przedmiotowa decyzja została doręczona stronie w dniu 26 kwietnia 2018 r. w trybie zastępczym wynikającym z art. 44 § 4 k.p.a., co wynika z treści odpowiedzi na skargę. Podkreślić trzeba, że w świetle art. 44 k.p.a. ocena ziszczenia się skutku prawnego, o którym mowa w § 4, polegającego na uznaniu pisma za doręczone nie może być sformułowana wyłącznie w oparciu o związek tegoż przepisu z § 1, do którego on odsyła, a więc tylko w oparciu o stwierdzenie, iż pismo było przechowywane przez pocztę przez okres czternastu dni w jej placówce pocztowej, lecz musi być powiązana także z ustaleniem, że spełnione zostały w czasie biegu tego terminu wszystkie pozostałe wymogi płynące zarówno z § 2, jak i § 3, czyli wymogi związane z pierwszym i powtórnym zawiadomieniem o nadejściu przesyłki. Tym samym nie można danego pisma (w niniejszej sprawie decyzji) uznać za doręczone w rozumieniu art. 44 § 4 k.p.a., w sytuacji, gdy powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki zawierającej to pismo w ogóle nie zostanie pozostawione adresatowi. Tymczasem jak wynika z adnotacji dokonanych przez doręczyciela na przekazanej Sądowi przez P. oryginalnej kopercie skierowanej do skarżącego przesyłki poleconej zawierającej zaskarżoną decyzję, była ona awizowana jedynie jednokrotnie w dniu 11 kwietnia 2018 r., gdy adresata nie zastano w mieszkaniu, a następnie jako nie podjęta w terminie została zwrócona do nadawcy w dniu 26 kwietnia 2018 r. Ta też data została uznana przez Kolegium za moment skutecznego doręczenia decyzji z dnia [...] stycznia 2018 r. Reasumując stwierdzić należy, iż brak skutecznego doręczenia skarżącemu decyzji Kolegium (której był jedynym adresatem), powoduje z kolei, że nie tylko nie otworzył się mu przewidziany w art. 53 § 1 p.p.s.a. termin do jego zaskarżenia, ale że w ogóle ta decyzja to nie wyszła do obrotu prawnego. W związku z tym wniesiona na nią skarga jako niedopuszczana podlegać musi odrzuceniu, o czym w tym wypadku orzeczono na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. (pkt 1 postanowienia). Przyjęcie z kolei, że decyzja nie weszła do obrotu prawnego powoduje, że wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia na nią skargi jest niedopuszczalny. Skoro bowiem nie zaczął ów termin w przedstawionych okolicznościach biec, nie można także przyjąć, że strona jemu uchybiła. A tylko wówczas możliwe jest rozpatrywanie ewentualnej zasadności jego przywrócenia na gruncie art. 86 § 1 p.p.s.a. Termin może być przywrócony, jeśli strona określonej czynności w postępowaniu nie dopełniła w wyznaczonym do tego terminie. W myśl natomiast art. 88 zd. 1 p.p.s.a. spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. W tym stanie rzeczy Sąd uznał wniosek strony o przywrócenie terminu za niedopuszczalny z mocy ustawy i na podstawie art. 88 p.p.s.a. odrzucił go, o czym orzeczono w punkcie 2 postanowienia.