II SA/Go 253/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Staniszewska Sędziowie Sędzia WSA Marek Szumilas Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Agata Przybyła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 czerwca 2011 r. sprawy ze skargi A.R. w przedmiocie wymierzenia organowi – Komendantowi Powiatowemu Policji grzywny za niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. z dnia 29 grudnia 2010r. w sprawie o sygnaturze II SA/Go 858/10 oddala skargę. 1. Wyrokiem z dnia 29 grudnia 2010r. (sygn. akt II SA/Go 858/10) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. uchylił decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] października 2010r. Nr [...] w przedmiocie cofnięcia A.R. uprawnienia do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego oraz poprzedzającą ją decyzję Komendanta Powiatowego Policji z dnia [...] września 2010 r. Nr [...].Jednocześnie stwierdził, że powyższe decyzje nie podlegają wykonaniu. W motywach uzasadnienia tego wyroku wskazano, że organy administracji arbitralnie i z naruszeniem wskazanych wyżej przepisów prawa materialnego oraz postępowania administracyjnego, a nadto wbrew wiążącemu je zobowiązaniu nałożonemu prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. w sprawie II SAB/Go 60/09, w sprawie administracyjnej o wypłatę skarżącemu równoważnika za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego za lata 2006, 2007 i 2008 (przyznanego decyzją z dnia [...] czerwca 2004 r.) orzekły z urzędu w przedmiocie, którego skarżący we wniosku z dnia [...] marca 2009 r. nie określił - w przedmiocie cofnięcia uprawnienia przyznanego wyżej wymienioną decyzją. Jednocześnie Sąd wskazał, iż prowadząc ponownie postępowanie w sprawie organ administracji publicznej powinien zapewnić stronie korzystanie z wszelkich praw zagwarantowanych przepisami procedury administracyjnej oraz dokładnie ustalić zarówno stan faktyczny, jak i prawny uwzględniając treść poprzednich decyzji administracyjnych w przedmiocie przysługujących skarżącemu uprawnień. Nadto, zgodnie z treścią przepisu art. 153 p.p.s.a. organ związany jest oceną prawną i wskazaniami wyrażonymi zarówno w wyrokach sądów administracyjnych w przedmiocie bezczynności organów w sprawie zainicjowanej wnioskiem skarżącego, jak i w niniejszym orzeczeniu. 2. Przedmiotowy wyrok uprawomocnił się z dniem 11 lutego 2011 r. Natomiast akta administracyjne zwrócono Komendantowi Wojewódzkiemu Policji w dniu 4 marca 2011 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru – k.67 akt sprawy o sygn. II SA/Go 858/10). Akta te przekazano Komendantowi Powiatowemu Policji, który otrzymał je w dniu w dniu 11 marca 2011 r. Pismem z dnia [...] marca 2011 r. (data wpływu do organu 16 marca 2011 r.) A.R. wezwał Komendanta Powiatowego Policji do wypłaty równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego za lata 2006-2008 wraz z ustawowymi odsetkami. W uzasadnieniu wezwania powołał się na wyżej wskazany wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. z dnia 29 grudnia 2010 r. (sygn. akt II SA/Go 858/10). Zawiadomieniem z dnia [...] marca 2011 r. (doręczonym skarżącemu w dniu 15 marca 2011 r.) Komendant Powiatowy Policji poinformował A.R., że w dniu 11 marca 2011r. doręczono mu prawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. z dnia 29 grudnia 2010 r. (sygn. akt II SA/Go 858/10) wraz z aktami sprawy w przedmiocie żądania wypłaty równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego oraz że zobowiązany jest do ponownego rozpatrzenia wniosku z dnia [...] marca 2009 r. w ciągu 30 dni od dnia otrzymania akt sprawy. Jednocześnie pouczono stronę o treści art. 10, 73 i 41 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. Nr 98, poz. 1071 ze zm. – dalej jako k.p.a.). Zawiadomieniem z dnia [...] marca 2011 r. (doręczonym skarżącemu w dniu 29 marca 2011r.) poinformowano A.R. o zakończeniu postępowania w przedmiocie żądania wypłaty równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego. 3. W dniu 5 kwietnia 2011 r. (data wpływu do organu) A.R. złożył, za pośrednictwem organu, skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. na niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. z dnia 29 grudnia 2010 r. (sygn. akt II SA/Go 858/10) z wnioskiem o wymierzenie organowi grzywny. W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, iż obawia się, że działania organu mają na celu niewykonanie prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. i pozbawienie go w dalszym ciągu słusznie należnego równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego lub przedłużenia w czasie ostatecznego załatwienia sprawy. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2011 r. Nr [...] Komendant Powiatowy Policji odmówił A.R. wypłaty równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego za lata: 2006-2011 z powodu niemożności ustalenia jego wysokości. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie uznając ją za bezzasadną. Ponadto wskazał, iż nie pozostawał w bezczynności – jednocześnie stosując się do oceny prawnej wyrażonej w wyroku z dnia 29 grudnia 2010 r. ponownie rozpoznał wniosek A.R. z dnia [...] marca 2009 r. zgodnie z przepisami k.p.a., wydając decyzję z dnia [...] kwietnia 2011 r. Nr [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 4. Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm, powoływanej dalej jako p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Natomiast w myśl art. 154 § 1 p.p.s.a. w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub w razie bezczynności organu po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Przesłanką materialnoprawną wymierzenia organowi grzywny w trybie art. 154 p.p.s.a. jest między innymi bezczynność organu po wyroku uchylającym akt lub czynność. Warunkiem formalnym złożenia skargi na niewykonanie wyroku jest uprzednie pisemne wezwanie organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy. Jednakże termin na złożenie przedmiotowego wezwania nie jest dowolny. Wymagane jest, aby przed jego złożeniem doszło do uprawomocnienia się wyroku (i tym samym uzyskania przez ten wyrok przymiotu wykonalności). Warunkiem prawidłowego wezwania organu do wykonania wyroku jest zatem jego złożenie nie wcześniej niż po otrzymaniu przez organ orzeczenia sądowego wraz ze stwierdzeniem jego prawomocności. Jednocześnie wezwanie nie może nastąpić późnej niż data złożenia skargi (por. wyrok NSA z 26 lutego 2008 r. , I OSK 1259/07, publ. Lex nr 453494). Wezwanie skierowane w innym czasie jest albo przedwczesne (gdy nastąpi przed doręczeniem organowi prawomocnego wyroku), albo spóźnione (gdy nastąpi po wniesieniu skargi) i nie wywiera skutku, o którym mowa w art. 154 § 1 p.p.s.a. Natomiast nie ma znaczenia czy wezwanie zostało doręczone organowi przed upływem terminu jaki ma on na załatwienie sprawy zgodnie z art. 35 k.p.a., czy też dopiero po upływie tego terminu. Z powołanego przepisu wynika, że omawiana grzywna stanowi nie tylko środek dyscyplinujący organ do określonego zachowania się, ale ma także charakter represyjny. Wyjaśnić należy, że przez niewykonanie wyroku należy rozumieć pozostawanie w bezczynności w podjęciu lub kontynuacji postępowania administracyjnego mającego na celu zakończenie sprawy decyzją administracyjną lub w innej formie przewidzianej prawem. Niewykonanie wyroku ma więc miejsce zarówno wtedy, gdy organ nie wykonał orzeczenia w ogóle, jak i wtedy, gdy organ wykonał orzeczenie, ale z przekroczeniem wyznaczonego terminu (por. post. NSA z dnia 28 listopada 2000 r., IV SA 2001/98, publ. Lex nr 77621). Jeżeli sąd nie określił terminu wydania aktu lub podjęcia czynności, w sprawie mają zastosowanie terminy ustawowe do załatwienia sprawy (bez zbędnej zwłoki, nie później niż w ciągu miesiąca, a w sprawach szczególnie skomplikowanych - w ciągu dwóch miesięcy) przy czym termin ustawowy należy liczyć od dnia doręczenia akt organowi (por. wyrok NSA z dnia 4 marca 2010 r., II OSK 489/09, publ. LEX nr 597633). W rozpatrywanej sprawie tryb określony w art. 154 p.p.s.a, warunkujący wniesienie skargi, został przez skarżącego zachowany. Należy bowiem uznać, że wystosowane przez skarżącego do organu wezwanie do zapłaty z dnia [...] marca 2011 r. (data wpływu do organu 16 marca 2011 r.), w którym jednoznacznie powołuje się na prawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. z dnia 29 grudnia 2010 r. (sygn. akt II SA/Go 858/10), stanowił wezwanie organu do wykonania tego właśnie wyroku. Jednocześnie przedmiotowe wezwanie wpłynęło do organu pierwszej instancji po otrzymaniu od organu drugiej instancji prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. 5. Odnosząc wskazane przesłanki do stanu niniejszej sprawy stwierdzić należy, że skarga nie jest zasadna. Akta sprawy wraz z odpisem prawomocnego wyroku tutejszego Sądu z dnia 29 grudnia 2010 r. organ pierwszej instancji otrzymał w dniu 11 marca 2011 r. Od tej daty organ podjął czynności zmierzające do rozpatrzenia sprawy i w dniu [...] kwietnia 2011 r., to jest przed upływem 1 miesiąca, wydał decyzję merytoryczną, którą odmówiono skarżącemu wypłaty równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego za lata 2006-2011. W nawiązaniu do zarzutów przytoczonych w uzasadnieniu skargi wskazać należy, że środki przewidziane w art. 154 p.p.s.a. mają na celu ukaranie organu za niewykonanie wyroków sądowych oraz jego dyscyplinowanie. Z treści § 3 tego przepisu wynika, że przewidziana w tym przepisie grzywna stanowi w istocie karę za ignorowanie przez organy administracji publicznej wyroków sądowych. Nie jest jednak środkiem kontrolowania legalności wydanych przez organy decyzji. W ramach postępowania wywołanego przedmiotową skargą należy bowiem ustalić jak przebiegało postępowanie organu i dokonać jego oceny pod kątem, czy ustalone fakty na tle przepisów określających terminy prowadzenia postępowania wskazują na bezczynność organu. Takiej bezczynności w sprawie Sąd nie stwierdził. Natomiast kontrola treści wydanej decyzji administracyjnej, także w aspekcie oceny prawnej zawartej w wyroku sądowym, jest dopuszczalna wyłącznie w drodze postępowania instancyjnego i dalej skargi do sądu administracyjnego na decyzję ostateczną wydaną w sprawie (por. post. NSA z 25.05.2001 r., V SA 354/01 - ONSA 2002, nr 3, poz. 117; także wyrok NSA z dnia 25 listopada 2005 r., I OSK 426/05, publ. LEX nr 198147). Mając na uwadze powyższe okoliczności, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił. Na marginesie, w kwestii dla skarżącego najistotniejszej należy zasygnalizować, że przed tutejszym Sądem zawisły już sprawy ze skarg kierowanych przeciwko decyzjom odmawiającym wypłaty równoważnika w postępowaniach, w których poprzednio wydano decyzje cofające uprawnienia do otrzymywania przedmiotowego równoważnika.