II SA/Go 262/15

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2015-05-28

Skład orzekający: Adam Jutrzenka-Trzebiatowski, Aleksandra Wieczorek, Jacek Jaśkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo stwierdziło niedopuszczalność zażalenia wniesionego na bezczynność organu pierwszej instancji?
Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze błędnie stwierdziło niedopuszczalność zażalenia wniesionego przez stronę na bezczynność organu pierwszej instancji. Zażalenie na bezczynność organu administracji publicznej jest środkiem prawnym dopuszczalnym na gruncie Kodeksu postępowania administracyjnego, a Kolegium jako organ wyższego stopnia powinno je rozpoznać merytorycznie, a nie stwierdzać jego niedopuszczalność.
Stan faktyczny
Strona złożyła zażalenie na bezczynność Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w zakresie niezałatwienia jej wniosków. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło niedopuszczalność tego zażalenia, uznając, że organ pierwszej instancji wykazał, iż strona otrzymała wyjaśnienia i decyzje. Strona wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając organowi drugiej instancji bezprawne działanie. Sąd uznał skargę za zasadną, uchylając postanowienie Kolegium.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego i stwierdził, że postanowienie to nie podlega wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski Sędziowie Sędzia WSA Aleksandra Wieczorek Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz (spr.) Protokolant sekr. sąd. Małgorzata Zacharia-Gardzielewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 maja 2015 r. sprawy ze skargi D.B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu. 1. Pismem z dnia [...] stycznia 2015 r. (data wpływu do organu) D.B. zwróciła się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego z zażaleniem w związku z niezałatwieniem do dnia 21 stycznia 2015 r. przez Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej jej wniosków z października, listopada i grudnia 2014 roku oraz ze stycznia 2015 roku. Zarzuciła organowi nie wydanie żadnej decyzji administracyjnej z upoważnienia Prezydenta Miasta oraz nie wydanie skierowań od 1 lutego 2015 r. po odbiór na cały 2015 rok pakietów żywnościowych. 2. Samorządowe Kolegium Odwoławcze pismem z dnia [...] lutego 2015 r. zwróciło się do Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej o ustosunkowanie się do treści zażalenia skarżącej oraz o nadesłanie akt administracyjnych spraw, o których mowa w zażaleniu. W odpowiedzi Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej wskazał, że w sprawie wszystkich pism i wniosków złożonych przez skarżącą w październiku, listopadzie i grudniu 2014 roku oraz styczniu 2015 roku wypowiedział się w formie decyzji administracyjnych bądź udzielił odpowiedzi pisemnych, jeśli wniesione przez skarżącą pisma nie zostały zakwalifikowane jako nowe wnioski o pomoc. Organ podał daty oraz numery decyzji oraz pism załatwiających wnioski wniesione przez D.B. we wskazanym okresie. 3. Dnia [...] marca 2015 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając na podstawie art. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001r., nr 79, poz. 856 ze zm.) oraz art. 134 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., dalej k.p.a.), stwierdziło niedopuszczalność wniesionego przez D.B. zażalenia. W uzasadnieniu postanowienia Kolegium stwierdziło, że zażalenie D.B. jest bezzasadne, ponieważ organ I instancji wykazał, iż strona otrzymała pisma wyjaśniające jak i decyzje dotyczące składanych wniosków. Otrzymała też wyjaśnienie odnoszące się do pakietów żywnościowych. Organ wskazał też, że D.B. wniosła zażalenie na brak podejmowania przez MOPS działań mających na celu poprawę jej trudnej sytuacji bytowej, a nie na wydane przez ten organ postanowienie. Dlatego też, zdaniem Kolegium, konieczne było stwierdzenie niedopuszczalności zażalenia w trybie art. 134 k.p.a. 4. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. na powyższe postanowienie złożyła D.B., zarzucając organowi II instancji bezprawne działanie z rażącym naruszeniem prawa. Podkreśliła, że celem wniesienia zażalenia była poprawa jej trudnej sytuacji bytowej, a nie wydanie przez organ odwoławczy postanowienia. W odpowiedzi na skargę SKO podało, że nie widzi podstaw do uwzględnienia skargi, w związku z czym wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 5. Skarga podlegała uwzględnieniu, aczkolwiek z powodu innych naruszeń prawa, aniżeli zarzucane w skardze. Zgodnie z treścią art. 1 i art. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd administracyjny, w zakresie swej właściwości, ocenia zatem zaskarżoną decyzję administracyjną pod względem jej zgodności z prawem materialnym i procesowym, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania orzeczenia. Sąd uwzględnia skargę na decyzję lub postanowienie w sytuacji, gdy stwierdzi naruszenie prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 p.p.s.a.). Nadto - w myśl art. 134 § 1 p.p.s.a. - sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. 6. Przedmiotem badania Sądu w niniejszej sprawie było postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, mocą którego stwierdzono niedopuszczalność zażalenia. W myśl art. 141 § 1 k.p.a. na wydane w toku postępowania postanowienia służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi. Stosownie do treści art. 134 k.p.a. organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Zgodnie z treścią art. 144 k.p.a. w sprawach nieuregulowanych w niniejszym rozdziale do zażaleń mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań. Z przytoczonych powyższej przepisów prawa procesowego wynika, że zażalenie jest środkiem zaskarżenia przysługującym od rozstrzygnięcia zapadłego w formie postanowienia. Postanowienia dotyczą poszczególnych kwestii wynikających w toku postępowania, lecz nie rozstrzygają o istocie spraw, chyba że przepisy kodeksu stanowią inaczej (art. 123 § 2 k.p.a.). W wypadku stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia organ wydaje postanowienie w tym przedmiocie, opierając rozstrzygnięcie na przytoczonym powyżej art. 134 k.p.a., który po myśli art. 144 ma zastosowanie również do rozstrzygnięć w formie postanowienia. 7. Sposób załatwienia sprawy determinuje treść żądania zawartego w podaniu strony. W przedmiotowej sprawie żądanie strony dotyczyło niezałatwienia jej spraw administracyjnych lub wniosków opisanych szeroko w zażaleniu z dnia [...] stycznia 2015 r. (k. 82- 83 akt administracyjnych). Tak też treść żądania zrozumiało Kolegium zwracając się w dniu 13 lutego 2015 r. do organu I Instancji o ustosunkowanie się do zażalenia oraz nadesłanie akt spraw wymienionych w zażaleniu. Oznacza to, że organ, trafnie zresztą, przyjął, że pismo strony stanowi zażalenie, o którym mowa w art. 37 § 1 k.p.a. Taki bowiem środek prawny przysługuje stronie w przypadku, gdy – w jej ocenie – organ administracji pozostaje bezczynny w sprawie (sprawach) tej strony dotyczących, a takie właśnie było żądanie strony. W kontrolowanym przypadku Kolegium jest organem wyższego stopnia w rozumieniu cytowanego przepisu w stosunku do Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej. Zażalenie, o którym mowa w tym przepisie było więc dopuszczalne. Zadaniem Kolegium było więc je rozpoznać w granicach przewidzianych przepisem art. 37 § 2 k.p.a. i ustalonym na podstawie wyjaśnień organu I instancji, zakresie spraw objętych zażaleniem, w terminie określonym art. 35 § 3 k.p.a. Czym innym jest dopuszczalność zażalenia na postanowienie organu nadzorczego wydane w trybie art. 37 k.p.a. (w doktrynie i orzecznictwie uznaje się je za niedopuszczalne) Ta jednak kwestia nie jest przedmiotem kontroli sądowej, gdyż Kolegium błędne przyjęło niedopuszczalność złożonego środka prawnego, będącego w istocie w pełni dopuszczalnym zażaleniem z art. 37 § 1 k.p.a. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a. zaskarżone postanowienie podlegało uchyleniu. O wstrzymaniu jego wykonania orzeczono na podstawie art. 152 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło