II SA/Go 271/08

Dnia 19 czerwca 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Bohdanowicz Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Staniszewska Asesor WSA Michał Ruszyński (spr.) Protokolant asystent sędziego Paweł Majka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 czerwca 2008 roku sprawy ze skargi [...] na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] roku, nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania I. stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] na rzecz skarżącego [...] kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych. Starosta S. decyzją [...], działając na podstawie art. 73 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2005r. Nr 108, poz. 908 ze zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. -Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. -zwanej dalej kpa), po rozpatrzeniu wniosku M.S., zarejestrował pojazd marki M., wydając dowód rejestracyjny seria i numer [...] i tablice rejestracyjne numer [...]. Pismem z dnia 15 października 2007r. nazwanym skargą na decyzję Starosty S. w przedmiocie wydania dowodu rejestracyjnego pojazdu samochodowego, M.S. zwrócił się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G. o unieważnienie decyzji Starosty S.ego z powodu rażącego naruszenia prawa. W uzasadnieniu pisma M.S. wyjaśnił, że nabył pojazd marki M. jako pojazd z zabudową campingową. Następnie we własnym zakresie dokonał niewielkich zmian w pojeździe polegających na rozdzieleniu bryły pojazdu na dwie części tj. kabinę kierowcy i kabinę ładunkową. Taka zmiana wymagała dokonania nowego wpisu dowodzie rejestracyjnym pojazdu. M.S. wyjaśnił, że w tym celu udał się najpierw do zakładu diagnostycznego, gdzie otrzymał zaświadczenie o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu, oraz opis zmian dokonanych w pojeździe. M.S. podał dalej, że osoba, która wykonywała badanie techniczne pojazdu źle obliczyła nacisk na osie oraz zawyżyła dopuszczalną masę całkowitą pojazdu. Na skutek błędu diagnosty, oraz zmian w przepisach prawa M.S. zmuszony został do płacenia podatku drogowego z uwagi na posiadany samochód ciężarowy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w G. działając na podstawie art. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz.U. Nr 79, poz. 856 ze zm.), oraz art. 134 kpa, postanowieniem [...] stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy podał, że po dokonaniu analizy treści pisma M.S. z dnia 15 października 2007r. stwierdzić należy, że wbrew jego oznaczeniu jest ono odwołaniem od decyzji Starosty S. [...]. Organ II instancji wyjaśnił, że decyzja organu l instancji została doręczona odwołującemu się w dniu jej wydania. Decyzja ta zawiera pouczenie o sposobie i terminie w jakim można wnieść odwołanie. Tymczasem odwołanie od decyzji organu l instancji wniesiono do Kolegium w dniu 15 października 2007r. a więc z uchybieniem czternastodniowego terminu zawitego określonego w art. 129 § 2 kpa. Organ odwoławczy pouczył także M.S. oraz organ l instancji, że kpa przewiduje możliwość wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie zakończonej decyzją ostateczną. Jednym z powodów wznowienia postępowania jest okoliczność polegająca na tym, że wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję (art. 145 § 1 pkt 5 kpa). W skardze M.S. wniósł o uchylenie postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G. Uzasadniając skargę skarżący wskazał, że organ odwoławczy wydając zaskarżone postanowienie nie działał zgodnie z jego wnioskami zawartymi w skardze z dnia 15 października 2007r. Skarżący podał, że stwierdzenie przez organ II instancji uchybienia terminu do wniesienia odwołania jest samo w sobie uchybieniem, gdyż skarżący nie o to się ubiegał. Wyjaśnił ponadto, że dowód rejestracyjny, który obecnie posiada jest już dowodem na to, że poprzedni dowód wydany był "na podstawie popełnionego przestępstwa", którego skutkiem było bezzasadne płacenie przez skarżącego podatku drogowego. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w G. wniosło o oddalenie skargi. Kolegium podniosło, że w skardze skarżący nie zakwestionował ustaleń Kolegium stanowiących podstawę rozstrzygnięcia, a także nie podniósł żadnych okoliczności mających istotne znaczenie dla oceny zasadności zaskarżonego rozstrzygnięcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Skarga podlegała uwzględnieniu ze względu na okoliczności, które sąd miał obowiązek uwzględnić z urzędu. Wojewódzki sąd administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonej skargą decyzji administracyjnej w zakresie obejmującym ocenę zgodności kwestionowanego aktu z obowiązującym prawem. W ramach tak określonej kognicji uchylenie zaskarżonego aktu jest możliwe jedynie w sytuacji stwierdzenia, iż doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub przy jego wydawaniu nastąpiło naruszenie przepisów postępowania jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy lub dające podstawę do wznowienia postępowania /art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - zwanej dalej ppsa)/. Natomiast stwierdzenie przez sąd nieważności zaskarżonego aktu następuje, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kpa lub w i innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 ppsa). Wskazać także należy, że zgodnie z przepisem art. 134 ppsa, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zgodnie z przepisem art. 133 § 1 ppsa podstawą orzekania przez sąd administracyjny są akta sprawy administracyjnej. Okolicznością, która zadecydowała o treści rozstrzygnięcia sądu w niniejszej sprawie był fakt, iż zaskarżone skargą postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gorzowie Wlkp. zostało wydane w wyniku potraktowania jako odwołanie pisma skarżącego z dnia 15 października 2007r. skierowanego do Kolegium za pośrednictwem organu l instancji. Pismo powyższe nie zostało podpisane przez M.S., będącego stroną w postępowaniu administracyjnym. Wprawdzie w swej początkowej części pismo skarżącego zawiera wskazanie imienia i nazwiska strony jak i jej aktualnego miejsca pobytu, co wskazuje, że może pochodzić od M.S., to jednak nie zawiera ono pod jego treścią własnoręcznego podpisu strony. Oceniając skutki wskazanego braku pisma powołać należy przepisy kpa. Zgodnie z przepisem art. 63 § 1 i 3 kpa podanie (żądanie, wyjaśnienie, odwołanie, zażalenie) powinno być podpisane przez wnoszącego. Brak takiego podpisu oznacza, że pismo zawiera braki uniemożliwiające nadanie mu dalszego biegu (art. 64 § 2 kpa). Bezpodstawne potraktowanie takiego pisma jako odwołania od decyzji administracyjnej, rozpoznanie go i w konsekwencji wydanie rozstrzygnięcia przez organ odwoławczy oznacza, iż w istocie organ ten działał z urzędu, co jest niedopuszczalne. W konkretnej sprawie administracyjnej bowiem status organu odwoławczego organ administracji II instancji zyskuje dopiero w wyniku prawidłowo złożonego odwołania. W zaistniałej sytuacji podzielić należy pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 maja 1994r. SA/Gd 2365/93 - Lex 25940, iż "uznanie za odwołanie pisma nie podpisanego przez osobę wnoszącą odwołanie powoduje, że organ II instancji bez podstawy prawnej wystąpił w charakterze organu odwoławczego. W takiej sytuacji decyzja organu II instancji jest dotknięta wadą nieważności (art. 156 § 1 pkt 2 kpa)". Podobny pogląd został wyrażony w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 lipca 2005r. II SA/Wa 455/2005 - Lex 227667 oraz w wyroku tegoż sądu z dnia 1 marca 2005r. V SA/Wa 1770/2004 - Lex 175366. W zaistniałych okolicznościach obowiązkiem organu II instancji było - w sytuacji stwierdzenia braku na odwołaniu podpisu osoby je wnoszącej - wezwanie strony do podpisania tego pisma pod rygorem pozostawienia odwołania bez rozpoznania. W związku ze stwierdzeniem tak istotnej wady procesowej zaskarżonego postanowienia skutkującej jego nieważnością sąd odstąpił od badania merytorycznej zasadności zakwestionowanego aktu i podniesionych przez skarżącego zarzutów skargi. Mając powyższe na względzie sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ppsa, orzekł o nieważności zaskarżonego postanowienia. O kosztach postępowania sąd orzekł na podstawie art. 200 ppsa. Na koszty te składa się wpis od skargi w kwocie 100 zł.