II SA/Go 281/13
PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2013-04-15
Skład orzekający: Jarosław Piątek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, będący bezrobotnym bez prawa do zasiłku, którego żona pobiera emeryturę w wysokości 1840,38 zł brutto, ponoszący wydatki na mieszkanie i spłatę kredytu, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata)?Ratio decidendi
Wnioskodawca spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, ponieważ jego sytuacja materialna, charakteryzująca się bezrobociem bez prawa do zasiłku, niską emeryturą żony oraz znacznymi wydatkami na utrzymanie mieszkania i spłatę kredytu, uniemożliwia mu poniesienie kosztów postępowania sądowego. Prawo pomocy ma na celu zapewnienie dostępu do sądu osobom w trudnej sytuacji finansowej.Stan faktyczny
Wnioskodawca J.S. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wskazał, że jest bezrobotny, nie pobiera zasiłku, a jego żona otrzymuje emeryturę w wysokości 1840,38 zł brutto. Przedstawił również miesięczne wydatki na mieszkanie i spłatę kredytu. Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Wojewody w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego.Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił przyznać wnioskodawcy prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowić dla niego adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. – Jarosław Piątek po rozpoznaniu w dniu 15 kwietnia 2013 r. w Gorzowie Wlkp. na posiedzeniu niejawnym wniosku J.S. o udzielenie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego p o s t a n a w i a : 1. przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. ustanowić adwokata.
28 marca 2013 r. wpłynął do tut. Sądu wniosek J.S. o przyznanie prawa pomocy złożony na urzędowym formularzu PPF w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata.
W uzasadnieniu wniosku J.S. podał, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej. Oświadczył, że jest bezrobotny i nie posiada prawa do zasiłku.
Skarżący wskazał, że jego żona pobiera emeryturę w wysokości 1.840,38 zł (brutto). J.S. przedstawił ponoszone wydatki związane z eksploatacją mieszkania (czynsz – 273,15 zł, woda – 100 zł, energia elektryczna 160 zł) oraz spłatą kredytu mieszkaniowego (580 zł miesięcznie).
Wniosek jest uzasadniony.
W myśl art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst. jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 – dalej zwanej p.p.s.a.) prawo pomocy w zakresie całkowitym przysługuje osobie fizycznej wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika podatkowego (art. 245 § 2 p.p.s.a.).
Instytucja pomocy prawnej jest wyjątkiem od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez same strony. Celem przyznania prawa pomocy jest zapewnienie realizacji konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które ze względu na brak odpowiednich środków nie są w stanie ponieść, miedzy innymi kosztów sądowych (wpisu) czy kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika.
Zasadą jest, iż prawo pomocy obejmuje osoby nie osiągające żadnych dochodów lub osiągające dochód wybitnie niski, który nie pozwala na uiszczenie kosztów postępowania sądowego, nawet przy poczynionych oszczędnościach w wydatkach koniecznych. W literaturze wskazuje się, że prawo pomocy ma służyć najuboższym, to jest podmiotom, dla których konieczność ponoszenia kosztów związanych z postępowaniem sądowym oznaczałaby faktyczne ograniczenie lub pozbawienie prawa do sądu (zob. H.Knysiak-Molczyk, Przesłanki przyznania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, Przegląd Prawa Publicznego 2007, nr 4, s. 36-39).
Należy wskazać, że wpis w przedmiotowej sprawie wynosi 500 zł (§ 2 ust. 3 pkt 1 Rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.).
Analiza sytuacji materialnej J.S. prowadzi do wniosku, że została spełniona przesłanka o której mowa w art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
Zważyć bowiem trzeba, iż skarżący jest bezrobotny bez prawa do zasiłku.
Emerytura żony skarżącego nie jest wysoka, wynosi bowiem 1.840,38 zł (brutto).
J.S. spłaca kredyt mieszkaniowy (580 zł miesięcznie).
Z treści formularza PPF wynika, że skarżący nie posiada oszczędności.
W świetle zasad doświadczenia życiowego nie powinien budzić zatem wątpliwości wniosek, że posiadane przez skarżącego środki pieniężne pozwalają jedynie na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych jego rodziny.
W konkluzji należy stwierdzić, że wniosek J.S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym zawiera usprawiedliwione podstawy i dlatego na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. został uwzględniony.
Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło