II SA/Go 312/10

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2010-07-07

Skład orzekający: Ireneusz Fornalik, Joanna Brzezińska, Jacek Jaśkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może udostępnić dane adresowe z ewidencji ludności bez zgody osoby, której dane dotyczą, jeśli wnioskodawca wykaże jedynie interes faktyczny, a nie prawny?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może udostępnić danych adresowych z ewidencji ludności bez zgody osoby, której dane dotyczą, jeśli wnioskodawca wykaże jedynie interes faktyczny w ich otrzymaniu. Zgodnie z art. 44 h ust. 2 pkt 3 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, udostępnienie danych wymaga łącznego spełnienia dwóch przesłanek: wykazania interesu faktycznego przez wnioskodawcę oraz zgody osoby, której dane dotyczą. Brak zgody osoby, której dane mają być udostępnione, stanowi przeszkodę do przekazania tych danych.
Stan faktyczny
Skarżąca Z.M. wniosła o udostępnienie danych adresowych D.J. z ewidencji ludności, wskazując na potrzebę uregulowania spraw rodzinnych i podejrzenie popełnienia przez D.J. przestępstwa. Prezydent Miasta odmówił udostępnienia danych, ponieważ D.J. nie wyraziła na to zgody, a skarżąca wykazała jedynie interes faktyczny. Wojewoda utrzymał decyzję w mocy. Skarżąca wniosła skargę do WSA, podnosząc zarzut popełnienia przestępstwa przez D.J.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ireneusz Fornalik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Joanna Brzezińska Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz Protokolant referent Marta Świetlik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lipca 2010 r. sprawy ze skargi Z.M. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie udostępnienia informacji adresowej oddala skargę. Pismem z dnia [...] października 2009 r. Z.M. wystąpiła do Urzędu Miasta z wnioskiem o udostępnienie danych z ewidencji ludności dotyczącej informacji adresowej D.J. wskazując, że adres wymienionej osoby potrzebny jest jej do uregulowania spraw rodzinnych. Decyzją z dnia [...] listopada 2009 r., nr [...] Prezydent Miasta, na podstawie art. 44 i ust. 5 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych ( Dz. U. z 2001 r., Nr 87, poz. 960, ze zmianami) odmówił udostępnienia ze zbioru meldunkowego informacji o adresie zameldowania D.J. wskazując w uzasadnieniu, że nie wyraziła ona zgody na udzielenie wnioskodawczyni informacji o jej adresie zamieszkania, udostępniając jedynie numeru telefonu. Podanie przez organ wbrew jej woli żądanych danych spowodowałoby naruszenie jej dóbr osobistych. Ze stanowiskiem organu l instancji nie zgodziła się wnioskodawczyni, która wniosła odwołanie i kwestionując stanowisko zawarte w uzasadnieniu orzeczenia stwierdziła, że D.J. dokonała oszustwa, przypisując sobie dane osobowe innej osoby. Wojewoda decyzją z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 44 h ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 10.04.1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, że zgodnie z art. 44 h ust. 2 pkt 3 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, dane ze zbiorów meldunkowych udostępnia się, o ile są one niezbędne do realizacji ich ustawowych zadań innym osobom i podmiotom jeżeli uwiarygodnią one interes faktyczny w otrzymywaniu danych i za zgodą osób, które dane dotyczą. Udostępnienie danych adresowych bez zgody osoby, której dane te dotyczą, następuje wtedy, gdy ich uzyskanie leży w interesie prawnym osób wnioskujących o ich udostępnienie. Gdy osoby te nie wykażą, że przysługuje im interes prawny w uzyskaniu danych adresowych innej osoby, to uzyskanie informacji w tym zakresie jest wtedy zależne od uzyskania zgody osoby, której dane te dotyczą. Zdaniem organu II instancji potrzeba skontaktowania się z osobą nie stanowi o przysługiwaniu interesu prawnego w uzyskaniu danych adresowych tej osoby. O interesie prawnym mógłby świadczyć fakt, iż wnioskujący nie mógł zrealizować swoich uprawnień lub nie mógł poddać się prawnie określonym obowiązkom, bez udziału osoby, której dane adresowe służyłyby jej odnalezieniu. Wobec tego, iż D.J. nie wyraziła zgody na podanie swojego adresu zamieszkiwania, organ II instancji podtrzymał jako zasadną decyzję organu l instancji. Z powyższą decyzją nie zgodziła się Z.M. i wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. skargę podnosząc, że osoba o której dane wystąpiła popełniła przestępstwo, tj. zawłaszczyła sobie m.in. nazwisko i dane osobowe jej męża. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.), sądy te sprawują kontrolę zaskarżonych decyzji pod względem zgodności z prawem. W związku z powyższym usunięcie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego może nastąpić tylko wówczas, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy jej wydawaniu organy naruszyły prawo materialne lub przepisy postępowania określone art. 145 § 1 pkt 1-3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) - dalej jako "p.p.s.a.". Sąd nie może opierać kontroli o kryterium słuszności czy sprawiedliwości społecznej. Dokonując oceny zasadności zaskarżonej decyzji w zakresie w jakim Sąd władny jest to uczynić, a więc z punktu widzenia jej legalności uznać należy, iż decyzja ta nie uchybia prawu. Zaznaczyć przy tym należy, że w myśl przepisu art. 133 p.p.s.a. podstawą wyrokowania sądu administracyjnego, są akta sprawy. Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowił przepis art. 44 h ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 10.04.1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych ( Dz. U z 2006 r. Nr 139, poz. 993, ze zm.) - zwanej dalej jako "ustawa". Zgodnie z wymienionym wyżej przepisem dane ze zbiorów meldunkowych udostępnia się osobom, które uwiarygodnią interes faktyczny w otrzymaniu danych i za zgodą osób, których dane dotyczą. Przepis art. 44 h ustawy umożliwia nadto udostępnianie "osobom "prywatnym" informacji ze zbiorów meldunkowych, zbioru PESEL oraz ewidencji wydanych i unieważnionych dowodów osobistych po wykazaniu przez nią interesu prawnego ( art. 44 h ust. 2 pkt 1 ustawy ), czyli wykazaniu związku między chronionym przez przepisy prawa materialnego interesem prawnym a aktem lub czynnością organu administracji publicznej. Dane są udostępniane na wniosek zainteresowanego podmiotu. W rozpatrywanej sprawie skarżąca Z.M. złożyła na urzędowym formularzu wniosek o udostępnienie danych D.J. z ewidencji ludności, tj. nazwiska, nazwiska rodowego, imienia matki, adresu zameldowania i adresu zameldowania na pobyt czasowy trwający ponad 3 miesiące. Odwołująca jednakże nie podała podstawy prawnej wniosku, nie przedłożyła załączników na potwierdzenie interesu w pozyskaniu żądanych danych, wskazała natomiast interes faktyczny w uzyskaniu danych osobowych, tj. wskazała, że ma trudności w poszukiwaniu D.J. oraz, że kontakt z nią jest jej potrzebny w celu uregulowania spraw rodzinnych. Jak wynika z akt administracyjnych sprawy sygnując nazwiskiem – D.M., w dniu [...] listopada 2009 r. złożyła ona oświadczenie w którym nie wyraziła zgody na udostępnienie wnioskodawczyni jej danych adresowych. Mając na uwadze powyższe okoliczności organ l jak II instancji słusznie stwierdził, iż skarżąca ubiega się o udostępnienie wnioskowanych danych na podstawie dyspozycji art. 44 h ust. 2 pkt 3 ustawy. Na podstawie wskazanego przepisu dane mogą być udostępnione po spełnieniu łącznie dwóch przesłanek tj.: 1. podmiot domagający się udostępnienia danych innej osoby winien wykazać, iż posiada on interes faktyczny w ich otrzymaniu, 2. osoba, której dane mają być udostępnione musi wyrazić na to zgodę. Odnosząc się do wywodów prezentowanych w zaskarżonych orzeczeniach, Sąd w pełni podzielił stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego prezentowane w wyroku z dnia 22 lutego 2010 r. (sygn. akt l OSK 607/2009, L exPolonica nr 2210070) stwierdzającym, iż skoro skarżąca jedynie uwiarygodniła swój interes faktyczny w otrzymaniu danych lokatorów mieszkania, to organy administracji nie mogły ich udostępnić bez zgody osób, których one dotyczą. Jeżeli więc, osoby te odmówiły wyrażenia zgody na udostępnienie swych danych, to żądania skarżącej nie można było uwzględnić. Powyższa sytuacja ma miejsce również w niniejszej sprawie, gdzie odwołująca Z.M. wskazała jaki ma interes faktyczny w uzyskaniu informacji z ewidencji ludności, natomiast D.M. (J.), a więc osoba, której wnioskowane dane dotyczą, nie wyraziła zgody na udostępnienie żądanych przez skarżącą informacji. Odnosząc się do zarzutów zawartych w skardze, stwierdzić należy, że skoro wnioskowane dane są potrzebne skarżącej, bowiem jej zdaniem D.J. dopuściła się przestępstwa, to strona winna złożyć zawiadomienie o tym do prokuratury, która dysponuje odpowiednimi środkami do ustalenia miejsca pobytu danej osoby. Ponadto ocena czy w danej sprawie doszło do naruszenia dóbr osobistych należy do sądu powszechnego. Mając na uwadze powyższe okoliczności należy uznać za trafne stanowisko organu, iż nie uzyskał on wymaganej przepisami prawa zgody osoby zainteresowanej, a to uzasadniało konieczność odmowy udostępnienia skarżącej żądanych przez nią danych. Jak bowiem wskazano powyżej, w celu wydania danych konieczne jest spełnienie obu przesłanek zawartych w art. 44 h ust. 2 pkt 4 ustawy. Brak spełnienia jednej z nich stanowi przeszkodę do przekazania skarżącej żądanych przez nią danych. W tym stanie rzeczy skoro podniesione zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest zarzutów, które z urzędu należałoby wziąć pod uwagę, skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło