II SA/Go 315/08

Dnia 25 czerwca 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Joanna Brzezińska po rozpoznaniu w dniu 25 czerwca 2008 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi [...] o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] roku, nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego zakończonej wyrokiem z dnia 9 kwietnia 2008 roku, sygn. akt II SA/Go 106/08 postanawia: odrzucić skargę o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego. Wyrokiem z dnia 9 kwietnia 2008 r., sygn. akt II SA/Go 106/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie WIkp. oddalił skargę D. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Z. w przedmiocie zasiłku celowego. W sprawie tej skarżącą reprezentował pełnomocnik wyznaczony w ramach prawa pomocy, adwokat A.S.. Odpis wydanego w sprawie wyroku wraz z uzasadnieniem doręczono pełnomocnikowi skarżącej w dniu 13 maja 2008 r. (data na zwrotnym potwierdzeniu odbioru, k. 67 akt o sygn. II SA/Go 106/08). Dnia 16 czerwca 2008 r. pełnomocnik skarżącej złożyła do akt sprawy oświadczenie o braku podstaw do sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej w sprawie II SA/Go 106/08. Dnia 13 maja 2008 r. (data stempla pocztowego na kopercie, k. 3 akt o sygn. II SA/Go 315/08) D. B. wniosła skargę o wznowienie postępowania m.in. w sprawie o sygn. akt II SA/Go 106/08. Jako podstawę wznowienia wskazała nieważność postępowania spowodowaną nienależytym reprezentowaniem jej przez pełnomocnika z urzędu, adwokat A.S. Podała, iż mieści się w terminie ustanowionym do wystąpienia z tego rodzaju żądaniem oraz wniosła o uchylenie i zmianę m.in. orzeczenia w sprawie II SA/Go 106/08 na jej korzyść. Wniosła również o powtórne zbadanie akt sprawy, bowiem dotychczasowe postępowanie okazało się zdaniem skarżącej bezcelowe, gdyż nie uzyskała przychylności Sądu i pomocy materialnej. Powodem takiego stanu rzeczy jest zdaniem skarżącej fakt, iż pełnomocnicy ustanowieni dla niej w ramach prawa pomocy, m.in. pełnomocnik w sprawie II SA/Go 106/08, nie udzielali się w toku postępowania, nie robili nic w celu uzyskania korzystnego dla skarżącej wyroku i nie działali w jej interesie. Podała, że czuje się zawiedziona i rozgoryczona uzyskaną dotychczas ze strony pełnomocników pomocą prawną. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skargę o wznowienie postępowania należało odrzucić. Instytucja wznowienia postępowania sądowego opiera się na przysługującej poza tokiem instancji skardze o presumpcję wadliwego procesu i zastąpienie zapadłego w sprawie orzeczenia nowym rozstrzygnięciem. Nadzwyczajny charakter tego środka prawnego, skierowanego przeciwko prawomocnemu wyrokowi powoduje, że przywrócenie stanu sprzed zamknięcia ulegającego wznowieniu postępowania sądowego może nastąpić wyłącznie z powodów ściśle określonych w ustawie. Zgodnie z art. 270 ustawy z dnia 30 sierpnia 2007 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), dalej w skrócie p.p.s.a., w przypadkach przewidzianych w dziale VII tej ustawy można żądać wznowienia postępowania, które zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem. Wznowienia postępowania można żądać z powodów określonych w artykułach od 271 do 273 p.p.s.a. Zgodnie z art. 280 § 1 p.p.s.a. sąd właściwy do wznowienia postępowania bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga w tym przedmiocie została wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W razie braku jednego z tych wymagań sąd wniosek odrzuci, natomiast w przypadku ich spełnienia wyznaczy rozprawę. Z powyższego wynika, iż podstawową przesłanką pozwalającą na skuteczne wniesienie skargi o wznowienie postępowania jest prawomocność orzeczenia kończącego to postępowanie. Prawomocność polega na tym, że od danego orzeczenia nie przysługuje środek odwoławczy, co wynika z art. 168 § 1 p.p.s.a. Środkiem odwoławczym przysługującym od orzeczenia kończącego postępowanie przed wojewódzkim sądem administracyjnym jest, stosownie do art. 173 § 1 p.p.s.a., skarga kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Skargę kasacyjną wnosi się do sądu, który wydał zaskarżone orzeczenie, w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia stronie (bądź jej pełnomocnikowi) odpisu orzeczenia z uzasadnieniem -art. 177§ 1 p.p.s.a. W sprawie II SA/Go 106/08 pełnomocnik skarżącej otrzymał odpis wyroku z dnia 9 kwietnia 2008 r. wraz z uzasadnieniem w dniu 13 maja 2008 r. Wyrok ten nie mógł zatem uprawomocnić się wcześniej niż w dniu 13 czerwca 2008 r. Tymczasem skarżąca wniosła skargę o wznowienie postępowania w tej sprawie w dniu 13 maja 2008 r. czyli w czasie, gdy wyrok wydany w sprawie II SA/Go 106/08 był jeszcze nieprawomocny. Oznacza to, że w niniejszej sprawie nie została spełniona przesłanka prawomocności orzeczenia kończącego postępowanie, którego wznowienia strona się domaga. Sąd badając stosownie do treści art. 280 § 1 p.p.s.a. terminowość wniesienia skargi o wznowienie postępowania, analizuje nie tylko to, czy skarga ta nie jest spóźniona, ale również to, czy nie jest ona przedwczesna. Niemożliwa jest bowiem sytuacja aby od jednego orzeczenia kończącego postępowanie przysługiwały równocześnie dwa środki zaskarżenia: zwyczajny - skarga kasacyjna oraz nadzwyczajny - skarga o wznowienie postępowania. Dlatego przyjąć należy, że dopóki od orzeczenia kończącego postępowanie przysługuje skarga kasacyjna, a co za tym idzie, orzeczenie to jest nieprawomocne, to ewentualna skarga o wznowienie postępowania zostanie wniesiona nieterminowo - w tym wypadku przedwcześnie. W okolicznościach rozpoznawanej sprawy podkreślenia wymaga, iż D. B. złożyła skargę o wznowienie postępowania sądowego nie tylko przed uprawomocnieniem się wyroku w sprawie, lecz także jeszcze przed zapoznaniem się z motywami rozstrzygnięcia sądu oddalającego jej skargę. Z akt sprawy II SA/Go 106/08 wynika bowiem, iż sporządzone na wniosek pełnomocnika skarżącej uzasadnienie wyroku doręczono mu w dniu 13 maja 2008 r., w którym to dniu skarżąca osobiście wniosła skargę o wznowienie postępowania. Jak sama wskazuje, pełnomocnik nie doręczył jej tego uzasadnienia. Przepis art. 280 § 1 p.p.s.a. obliguje sąd do badania nie tylko terminowości wniesienia skargi o wznowienie postępowania, ale również czy opiera się ona na ustawowej podstawie wznowienia. Aby skarga została rozpoznana pod względem merytorycznym, konieczne jest spełnienie obydwu wymienionych warunków. Odrzucenie skargi następuje w razie braku jednego z tych wymagań. Ze względu na to, że w niniejszej sprawie skarga o wznowienie postępowania została wniesiona nieterminowo, nie ma potrzeby badania, czy opiera się ona na jednej z ustawowych podstaw wznowienia. Mając powyższe okoliczności na uwadze, stosownie do art. 280 § 1 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji.