II SA/Go 330/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Bohdanowicz Protokolant Agnieszka Lasecka po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2006r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Starosty na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie zwrotu podania postanawia: odrzucić skargę. Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2006r. nr [...], wydanym na podstawie art. 1 i art. 2 ustawy z dnia 12.10.1994r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (jedn. tekst: Dz. U. Nr 792, poz. 856 z 2001 r.) oraz art. 138 § 2 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14.06.1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (jedn. tekst: Dz. U. Nr 98, poz. 1071 z 2000r), Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło w całości postanowienie Starosty z dnia [...] lutego 2006r. nr [...], którym zwrócone zostało B. i I.P. podanie dotyczące nie otrzymanych gruntów zamiennych (1,75 ha) należnych po scaleniu przeprowadzonym w 1986r. za grunty należące do A. i C.P., stanowiące wkłady gruntowe do Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania organowi l instancji. Pismem z dnia [...] maja 2006r. Starosta złożył skargę na powyższe postanowienie SKO, która została przesłana przez organ II instancji do tutejszego Sądu wraz z odpowiedzią na skargę oraz pismem skarżącego z dnia [...] maja 2006r. W piśmie tym skarżący oświadczył, że cofa wcześniej wniesioną skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 50 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) podmiotem uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Uprawnionym do wniesienia skargi jest także inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi. Podstawowym zagadnieniem w niniejszej sprawie, wymagającym rozstrzygnięcia, jest to, czy Staroście, jako organowi administracji publicznej, orzekającemu w sprawie w pierwszej instancji, przysługuje prawo do wniesienia skargi do sądu na orzeczenie wydane przez organ hierarchicznie wyższy - SKO. Rozstrzygnięcie powyższej kwestii ma istotne znaczenie z uwagi na fakt, iż legitymacja do złożenia skargi jest podstawową przesłanką dopuszczalności skargi. W literaturze przeważa pogląd, że postępowanie sądowoadministracyjne nie może zostać uruchomione przez organ administracji publicznej, którego działalność ma być przedmiotem oceny z punktu widzenia zgodności z prawem. Organ ten nie może bowiem mieć legitymacji do poddawania swojej działalności kontroli zewnętrznej w stosunku do administracji, ani też postępowanie przed sądem administracyjnym nie może być wykorzystywane do rozpoznawania sporów powstałych na tle odmiennych poglądów prawnych między organami różnych szczebli w strukturze administracji publicznej. Jeżeli zatem przepis prawa daje organowi jednostki samorządu terytorialnego kompetencje do orzekania w sprawie indywidualnej, to "pozostawanie w kontrowersji z organem odwoławczym" nie daje podstaw do uznania legitymacji organu samorządowego do wniesienia skargi do sądu (zob. Jan Paweł Tarno, Status prawny jednostki samorządu terytorialnego w postępowaniu administracyjnym i sądowym, Państwo i Prawo nr 2 z 2006r., s. 20). Stanowisko powyższe podzielił Naczelny Sąd Administracyjny twierdząc, że rola jednostki samorządu terytorialnego w postępowaniu administracyjnym jest wyznaczona przepisami prawa materialnego. Może być ona - jako osoba prawna -stroną tego postępowania, i wówczas organy ją reprezentujące będą broniły jej interesu prawnego, korzystając z gwarancji procesowych, jakie przepisy kpa przyznają stronom postępowania administracyjnego. Ustawa może jednak organowi jednostki samorządu terytorialnego wyznaczyć rolę organu administracji publicznej w rozumieniu art. 5 § 2 pkt 3 kpa. Wtedy będzie on "bronił" interesu jednostki samorządu terytorialnego w formach właściwych dla organu prowadzącego postępowanie. Powierzenie zatem organowi jednostki samorządu terytorialnego właściwości do orzekania w sprawie indywidualnej w formie decyzji administracyjnej, niezależnie od tego, czy nastąpiło to na mocy ustawy, czy też w drodze porozumienia, wyłącza możliwość dochodzenia przez tę jednostkę jej interesu prawnego w trybie postępowania administracyjnego bądź sądowoadministracyjnego. W takiej sytuacji jednostka samorządu terytorialnego nie jest podmiotem uprawnionym do zaskarżania decyzji do sądu administracyjnego (uzasadnienie uchwały NSA z 19.05.2003r., OPS 1/03, ONSA 2003/4/115). Mając na uwadze powyższe ustalenia, Sąd uznał za niedopuszczalne wniesienie przez Starostę, działającego w przedmiotowej sprawie jako organ administracji publicznej l instancji, skargi na postanowienie SKO, który jako organ nadrzędny - uprawniony do kontroli wydanych przez Starostę orzeczeń z zakresu administracji publicznej, uchylił postanowienie Starosty z dnia [...] lutego 2006r. i przekazał mu sprawę do ponownego rozpoznania. Na marginesie należy również dodać, że cofnięcie skargi przez Starostę nie miało w niniejszej sprawie żadnego znaczenia. Wynika to z faktu, że cofnąć można tylko taką skargę, która została skutecznie wniesiona, o czym w przedmiotowej sprawie mówić nie można. Cofnięcie skargi wywołałoby zatem skutek w postaci umorzenia postępowania sądowego tylko wtedy, gdyby zostało ono zainicjowane przez uprawniony do tego podmiot. W konsekwencji na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd postanowił jak w sentencji.