II SA/Go 338/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Trzecki Sędziowie Sędzia WSA Marek Szumilas (spr.) Sędzia WSA Michał Ruszyński Protokolant referent - stażysta Malwina Tomiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 sierpnia 2012 r. sprawy ze skargi B.J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnienia do kierowania pojazdami oddala skargę. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2011r. ([...]) Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Starosty z dnia [...] lipca 2011r. ([...]) o skierowaniu B.J. na badania lekarskie w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami mechanicznymi w kategorii B w terminie 30 dni od dnia otrzymania prawomocnej decyzji. Wniosek o wszczęcie postępowania w przywołanym powyżej przedmiocie złożył Prokurator Rejonowy dołączając do niego opinię psychiatryczno – psychologiczną z dnia [...] kwietnia 2011r., z której wynika, że u skarżącego rozpoznano organiczne zaburzenia osobowości oraz zdarza się że traci on przytomność. Decyzję tą strona odebrała w dniu 29 września 2011r. Postanowieniem z dnia [...] października 2011r. ([...]) Starosta sprostował oczywistą omyłkę poprzez wpisanie do decyzji pierwszoinstancyjnej z dnia [...] lipca 2011r. kategorii uprawnień kierowania pojazdami, tj. A, C, B+E, C+E. Decyzją z dnia [...] listopada 2011r. ([...]) Starosta, na podstawie art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. b w związku z art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r., Nr 108, poz. 908 ze zm.), cofnął B.J. uprawnienia do kierowania pojazdami w kategoriach A, B, B+E, C, C+E do czasu ustania przyczyn, które spowodowały jego cofnięcie oraz nakazał zwrot prawa jazdy we wskazanych wyżej kategoriach. W uzasadnieniu organ podał, iż B.J. nie poddał się badaniom w terminie 30 dni od daty uprawomocnienia się decyzji kierującej go na badania lekarskie w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami mechanicznymi. Odwołanie od powyższej decyzji złożył B.J., który wskazał między innymi, iż sprostowanie decyzji z dnia [...] lipca 2011r. jest skandalem, bo nastąpiło po wydaniu decyzji przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, a w uzasadnieniu ww. decyzji jest mowa o H.R., czego Kolegium nie zauważyło. Decyzją z dnia [...] grudnia 2011r. ([...]) Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu Kolegium stwierdziło, że decyzja o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami ma charakter związany, a więc organ jest zobligowany do wydania decyzji cofającej te uprawnienia, jeżeli zaistnieją okoliczności przewidziane w tym przepisie. Organ administracji nie ma, zdaniem SKO, możliwości badania przyczyn niepoddania się badaniom w wyznaczonym terminie, bowiem nie działa w granicach uznania administracyjnego. Skargę na decyzję z dnia [...] grudnia 2011r. złożył B.J., a zarzuty jakie podniósł dotyczą zasadności skierowania na badania lekarskie. Strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz o umorzenie postępowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd administracyjny kontroluje zaskarżoną decyzję w aspekcie jej zgodności z prawem, nie podlega natomiast kontroli i ocenie tego sądu to, czy także w kryteriach słuszności, celowości bądź sprawiedliwości społecznej rozstrzygnięcie organu administracji jest słuszne. Wyjaśnić również należy, iż zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270) – "ppsa", sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przedmiotem oceny Sądu w niniejszej sprawie była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego, utrzymująca w mocy decyzję Starosty o cofnięciu skarżącemu posiadanych uprawnień kat. A, B, B+E, C, C+E do kierowania pojazdami. Podstawę prawną kontrolowanych decyzji o cofnięciu skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami stanowił przepis art. 140 ust.1 pkt 4 lit. b ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r., Nr 108, poz. 908 ze zm.) – dalej jako "ustawa". Zgodnie ze wskazanym przepisem decyzję o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym wydaje starosta w razie niepoddania się badaniu lekarskiemu w trybie określonym w art. 122 ust. 1 pkt 3-5 ustawy. Według art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy badaniu lekarskiemu przeprowadzanemu w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem podlega kierujący pojazdem skierowany decyzją starosty w przypadkach nasuwających zastrzeżenia co do stanu zdrowia. Podstawę skierowania na badania mogą stanowić tylko takie przesłanki, które wysoce uprawdopodobniają istotne zmniejszenie się sprawności kierującego pojazdem. Może to być np. pochodząca z różnych źródeł informacja o pogorszonym stanie zdrowia, objawy chorobowe świadczące o zaistnieniu przeciwwskazań do kierowania pojazdami mechanicznymi. W niniejszej sprawie wniosek o wszczęcie postępowania w ww. przedmiocie złożył Prokurator Rejonowy dołączając do niego opinię psychiatryczno – psychologiczną z dnia [...] kwietnia 2011r., z której wynika, że u skarżącego rozpoznano organiczne zaburzenia osobowości oraz zdarza się, że traci on przytomność. Postępowanie organu administracyjnego w przedmiotowej sprawie sprowadza się przede wszystkim do ustalenia, czy strona wykonała nałożone na nią obowiązki wynikające z odrębnej decyzji administracyjnej, kończącej odrębne postępowanie w sprawie skierowania na badania lekarskie. Jeśli organ stwierdzi, że skierowany na badania nie zgłosił się na te badania, nie może postąpić inaczej, jak tylko przeprowadzić nowe postępowanie i wydać decyzję o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi. Restrykcyjny charakter omawianego przepisu daje zatem organowi narzędzie do dyscyplinowania osób uchylających się od uczestnictwa w badaniach. Tak znaczne kompetencje organu administracyjnego umożliwiają realizację podstawowego celu, któremu służyć ma kierowanie na badania weryfikujące istnienie przeciwwskazań do kierowania pojazdami mechanicznymi, a mianowicie zapewnienia bezpieczeństwa w ruchu drogowym. Dopuszczenie do udziału w ruchu osoby, wobec której istnieją przeciwwskazania do kierowania pojazdem zagrażałoby bowiem, co oczywiste, innym uczestnikom ruchu drogowego. Bez znaczenia jest tu wewnętrzne przekonanie strony, że takowe przeciwwskazania nie istnieją. Skoro bowiem wydanie decyzji o skierowaniu na badania nastąpić może dopiero w razie uzasadnionych wątpliwości co do pełnej sprawności kierującego, to istnienie, bądź też nieistnienie tych okoliczności może nastąpić jedynie w specjalistycznym badaniu przeprowadzonym przez wykwalifikowany personel. W razie uchylania się od poddania się badaniom (czyli weryfikacji istnienia przeciwwskazań) najbezpieczniejszym dla samego zainteresowanego jak i pozostałych uczestników ruchu jest wyeliminowanie takiego kierującego z ruchu poprzez cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami. W postępowaniu o cofnięciu uprawnień na podstawie art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. b ustawy, jak już wspomniano, nie ma konieczności ponownego dokonywania ustaleń, czy istotnie istnieją przesłanki do skierowania na badania lekarskie. Postępowanie organu ogranicza się zatem do stwierdzenia, czy decyzja został doręczona zainteresowanemu, czy zawierała właściwe pouczenie, co do tego jak winien postąpić skarżący i czy skarżący na badania stawił się. W ocenie Sądu wszelkie działania podejmowane w toku tego postępowania odpowiadają prawu, zaś zaskarżona decyzja wydana została z zachowaniem wszelkich procedur wynikających ze stosownych przepisów prawa i zawiera poprawne rozstrzygnięcie merytoryczne. Organ dokonał prawidłowych ustaleń stwierdzając, że skarżący nie stawił się na badaniach w terminie trzydziestu dni od dnia otrzymania decyzji z dnia [...] sierpnia 2011r. ([...]) Samorządowego Kolegium Odwoławczego, jak i od otrzymania postanowienia Starosty z dnia [...] października 2011r. Skarga nie zawiera praktycznie żadnych skonkretyzowanych zarzutów, zaś jej treść sugeruje, że zastrzeżenia skarżącego dotyczą samej prawidłowości skierowania na badania decyzją Starosty z dnia [...] lipca 2011r. Podkreślić należy, iż w postępowaniu, którego przedmiotem jest cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami, argumentacja strony dotycząca braku zasadności skierowania na badania lekarskie, nie mogła zostać uwzględniona. Z prawnego punktu widzenia (rozstrzygającego dla wyniku postępowania sądowoadministracyjnego) oznacza to, że zarzuty te mogły być rozpatrywane w toku postępowania objętego decyzją o skierowaniu B.J. na badania lekarskie. Skarżący nie wniósł jednak skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]sierpnia 2011r. Nie wniósł również zażalenia na postanowienie Starosty z dnia [...] października 2011r. o sprostowaniu oczywistej omyłki poprzez "dopisanie" do decyzji pierwszoinstancyjnej kategorii uprawnień kierowania pojazdami, tj. A, C, B+E, C+E. Mając na uwadze poczynione rozważania, za zgodne z prawem uznać należało stanowisko Kolegium, utrzymujące w mocy decyzję organu I instancji o cofnięciu skarżącemu uprawnień kat. A, B, B+E, C, C+E do kierowania pojazdami, wywiedzione z ostatecznej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2011r. o skierowaniu B.J. na badania lekarskie w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami mechanicznymi w kategorii B w terminie 30 dni od dnia otrzymania prawomocnej decyzji. W ocenie Sądu, kontrolowane w niniejszym postępowaniu rozstrzygnięcia nie zamykają skarżącemu drogi do ubiegania się o przywrócenie uprawnień do kierowania pojazdami w zakresie posiadanej uprzednio kategorii A, B, B+E, C, C+E po dostarczeniu orzeczenia stwierdzającego brak przeciwwskazań zdrowotnych z wojewódzkiego ośrodka medycyny pracy. W tym stanie rzeczy skoro podniesione zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest zarzutów, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270).