II SA/Go 346/07
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2007-07-18
Skład orzekający: Grażyna Staniszewska, Ireneusz Fornalik, Aleksandra Wieczorek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wyrównanie zasiłku przedemerytalnego, wypłacone jednorazowo za okres obejmujący kilka miesięcy, powinno zostać w całości zaliczone do dochodu w miesiącu, w którym zostało faktycznie otrzymane, przy ustalaniu prawa do dodatku mieszkaniowego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że przy ustalaniu prawa do dodatku mieszkaniowego, wszelkie faktycznie uzyskane w okresie 3 miesięcy poprzedzających złożenie wniosku środki finansowe, niezależnie od okresu, za który przysługiwały, powinny zostać zaliczone do dochodu. Oznacza to, że jednorazowa wypłata wyrównania zasiłku przedemerytalnego za kilka miesięcy wstecz, otrzymana w okresie referencyjnym, stanowi dochód w miesiącu jej otrzymania.Stan faktyczny
K.S. złożył wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego, wskazując swoje dochody z zasiłku przedemerytalnego. Organ pierwszej instancji odmówił przyznania dodatku, zaliczając do dochodu jednorazowe wyrównanie zasiłku przedemerytalnego za okres od 2004 do 2006 roku, wypłacone w miesiącach poprzedzających złożenie wniosku. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, podzielając stanowisko organu pierwszej instancji co do sposobu ustalenia dochodu. K.S. zaskarżył decyzję SKO do WSA, zarzucając m.in. oparcie decyzji na fałszywych dowodach i wadliwe ustalenie dochodu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Staniszewska, Sędziowie Sędzia WSA Ireneusz Fornalik, Sędzia WSA Aleksandra Wieczorek (spr.), Protokolant asystent sędziego Agnieszka Lasecka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 lipca 2007 r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Rejonowej E.Ż. – W. sprawy ze skargi K.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego oddala skargę
W dniu [...] grudnia 2006 roku K.S. złożył wniosek o przyznanie mu dodatku mieszkaniowego wskazując, iż posiada w Spółdzielni Mieszkaniowej spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu o powierzchni 32,4 m2 , wydatki na mieszkanie za miesiąc grudzień 2006 roku stanowią kwotę 152,14, zł, a łączny dochód jego jednoosobowego gospodarstwa domowego wynosi 1 927,86 zł. W dołączonej do wniosku deklaracji o dochodach za okres września, października i listopada 2006 roku wskazał, iż na kwotę jego dochodu we wskazanych miesiącach w wysokości 1 927,86 zł składa się zasiłek przedemerytalny po 642,62 zł. miesięcznie. Wnioskodawca przedłożył również, dołączone następnie do akt, w postaci wykonanych przez pracownika organu kserokopii, zawiadomienie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] października 2006 roku o przejęciu wypłaty zasiłku przedemerytalnego za okres od [...] sierpnia 2004 roku oraz o wypłacie wyrównania należności z tego tytułu za okres od [...] sierpnia 2004 do [...] września 2006 roku w kwocie 15 995,24 zł brutto (12 840,66 zł. netto tj. po odliczeniu zaliczki na podatek dochodowy i składki na ubezpieczenie zdrowotne w kwocie 2 994,63 zł) z informacją o ustaleniu daty wypłaty świadczenia na 1 dzień miesiąca przypadającego po miesiącu za który świadczenia przysługuje . Nadto przedstawił 3 odcinki przekazów pocztowych na kwoty: 15 995, 24 zł brutto -wyrównania za okres [...] sierpnia 2004 do [...] września 2006 , 642,62 zł brutto ( 558,40 zł netto ) świadczenia za październik 2006 roku i 642, 62 brutto ( 558,40 zł netto ) zł za listopad 2006 roku.
Decyzją z dnia [...] grudnia 2006 roku Prezydent Miasta - z upoważnienia którego działał inspektor Wydziału Spraw Społecznych W.Z. – na podstawie przepisów art. 7 ust. 1 i 5 w związku z art. 6 ust 1 i 2 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 roku o dodatkach mieszkaniowych ( Dz.U. z 2001 roku, Nr 71 poz. 734 ze zm. ), rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2001 roku w sprawie dodatków mieszkaniowych( Dz.U. Nr 156, poz. 1817 z późn. zm. oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku – Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz.U. z 2000 roku, Nr 98 poz. 1071 ze zm. ) odmówił wnioskodawcy prawa do dodatku mieszkaniowego.
W uzasadnieniu organ wskazał, iż zgodnie z przepisem art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych za dochód uważa się wszelkie przychody po odliczeniu kosztów ich uzyskania oraz po odliczeniu składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe oraz na ubezpieczenie chorobowe, określonych w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych, chyba że zostały już zaliczone do kosztów uzyskania przychodu. Do dochodu nie wlicza się dodatków dla sierot zupełnych, jednorazowych zapomóg z tytułu urodzenia się dziecka, dodatku z tytułu urodzenia dziecka, pomocy w zakresie dożywiania, zasiłków pielęgnacyjnych, zasiłków okresowych z pomocy społecznej, jednorazowych świadczeń pieniężnych i świadczeń w naturze z pomocy społecznej oraz dodatku mieszkaniowego. Zdaniem organu, w świetle tej definicji dochodem są wszelkie przychody uzyskane w deklarowanym okresie tj. we wrześniu, październiku i listopadzie 2006 roku. Tym samym do dochodu wnioskodawcy przyjęto kwotę 16 637,86 zł obejmującą kwotę wyrównania zasiłku przedemerytalnego wypłaconą za okres od [...] sierpnia 2004 do [...] września 2006 roku w wysokości 15 995,24 zł oraz kwotę zasiłku przedemerytalnego za miesiąc październik w wysokości 642,62 zł wypłaconą w miesiącu listopadzie 2006 roku. Wobec powyższego w oparciu o przepis art. 6 ust. 1 i 2 ustawy dodatkach mieszkaniowych wnioskodawcy dodatek mieszkaniowy nie przysługuje gdyż procent miesięcznego dochodu gospodarstwa domowego jest większy niż wydatki normatywne na lokal, co wynika załączonego do decyzji wyliczenia.
W odwołaniu od tej decyzji wnioskodawca domagał się jej uchylenia jako wydanej na podstawie fałszywych dowodów ( art. 145 § 1 pkt 1 Kpa ) i nieważnej z mocy prawa ze względu na jego rażące naruszenie ( art. 156 § 1 pkt 2 Kpa ). W szczególności podnosił, iż w załączonej do wniosku deklaracji wskazał, iż na jego dochody w okresie września, października i listopada 2006 roku składał się jedynie zasiłek przedemerytalny wynoszący po 642,62 zł miesięcznie. Organ tym samym bezpodstawnie ustalił wysokość jego dochodu we wskazanym okresie na kwotę 16 637,86 zł która obejmuje wyrównanie zasiłku przedemerytalnego za okres od [...] sierpnia 2004 do [...] września 2006 roku i zasiłek za październik 2006 roku, przy pominięciu go za miesiąc listopad 2006 roku. Wywodził, iż prawo do zasiłku przedemerytalnego i wyrównania tego świadczenia uzyskał dopiero w wyniku zmiany przepisów prawa tj. ustawy z dnia 28 lipca 2005 roku o zmianie ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 roku o promocji zatrudnienia i instytucjach runku pracy i decyzji z dnia [...] lipca 2006 roku Wojewody jako organu odwoławczego. Tym samym zaliczenie do dochodu za miesiąc wrzesień 2006 roku również wyrównania świadczenia za okres od [...] sierpnia 2004 roku do [...] września 2006 roku i potraktowanie go jako osiągniętego we wskazanym miesiącu jest dla niego krzywdzące.
Do odwołania wnioskodawca dołączył zaświadczenie Urzędu Pocztowego stwierdzające, że przesłana drogą pocztową kwota 12 840,66 netto zł została odebrana przez niego osobiście w dniu [...] października 2006 roku, kwota 558,40 zł za październik 2006 roku w dniu [...] października 2006 roku, a kwota 558,4 zł za listopad 2006 roku w dniu [...] grudnia 2006 roku.
Decyzją z dnia [...] lutego 2007 roku Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Kolegium wskazało, iż w świetle przepisu art. 3 ust 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, jak i nowych dowodów załączonych do odwołania, uznać należało, że organ I instancji prawidłowo ustalił wysokość dochodu skarżącego w okresie 3 miesięcy poprzedzających złożenie wniosku ( wrzesień , październik , listopad 2006 roku ) na kwotę 16 637,86 zł, zaliczając do niego kwotę 15 995, 24 zł brutto ( 12 840,66 zł netto ) uzyskaną w dniu [...] października 2006 roku ( co potwierdza pismo urzędu pocztowego dołączone do odwołania) i zasiłek za miesiąc październik, pomijając zasiłek za listopad 2006 roku odebrany przez skarżącego już grudniu 2006 roku ( co także potwierdza wskazane pismo). Tym samym miesięczny dochód gospodarstwa domowego skarżącego wyniósł 5 545,95 złotych i o 4 500,40 zł przewyższał kryterium dochodowe ustalone ustawą o dodatkach mieszkaniowych, wynoszące 1 045, 56 zł. Zgodnie bowiem z ust. 1 art. 3 tej ustawy dodatek mieszkaniowy przysługuje jeżeli średni miesięczny dochód na jednego członka gospodarstwa domowego w okresie 3 miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego nie przekracza 175% kwoty najniższej emerytury w gospodarstwie jednoosobowym i 125% tej kwoty w gospodarstwie wieloosobowym. Odnosząc się do pozostałych zarzutów odwołania organ II instancji wskazał, iż postępowanie toczy się w trybie odwoławczym wobec czego nie mogą w nim mieć zastosowania powoływane przez wnioskodawcę przepisy o trybach nadzwyczajnych ( wznowienie postępowania , stwierdzenie nieważności ) służące do wzruszania decyzji ostatecznych. Natomiast ustawa o promocji zatrudnienia nie ma zastosowania w sprawie, gdyż nie dotyczy dodatków mieszkaniowych.
W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący K.S. domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji i przyznania mu dodatku mieszkaniowego za okres od [...] stycznia 2007 roku do [...] czerwca 2007 roku, a jednocześnie stwierdzenia nieważności zaskarżonego aktu ze względu na jego wady prawne jakich mowa w art. 156 § 1 pkt 7 Kpa. Zarzucał, iż istotne okoliczności faktyczne zostały w decyzji ustalone na podstawie fałszywych dowodów ( art. 145 § 1 pkt 1 Kpa) bowiem inspektor wydający decyzję i sporządzający kopie dokumentów złożonych przez wnioskodawcę nie rozróżnia oryginałów dokumentów od ich kopii. Zdaniem skarżącego, sama decyzja pozbawiona jest podstawy prawnej i faktycznej, jak też zawiera wiele sprzeczności i błędów pisarskich, sporządzona została niechlujnie, co stanowi naruszenie przepisu art. 107 Kpa. Wywodził również, że w decyzji organ nie wyjaśnił przyczyn zaliczenia do dochodu za miesiąc wrzesień 2006 roku kwoty 15 352, 62 zł w sytuacji, gdy za miesiąc ten jego dochód wynosił jedynie kwotę 642,62 zł. Podnosił także, iż organ naruszył wynikający z przepisu art. 35 § 3 Kpa jednomiesięczny termin w jakim obowiązany był, w związku z jego odwołaniem, wydać decyzję administracyjną.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze domagało się oddalenia skargi podtrzymując argumentację zawartą zaskarżonym akcie.
Podnosiło, iż zgodnie z art. 35 § 3 Kpa załatwienie sprawy zawiłej, a do takich należy sprawa niniejsza, może być dokonane w terminie dwóch miesięcy. Dodatkowo wskazało, iż oczywiste omyłki pisarskie popełnione w decyzji nie miały wpływu na jej merytoryczne rozstrzygnięcie, nadto zostały usunięte postanowieniem z dnia 7 maja 2007 roku w przedmiocie sprostowania oczywistych omyłek pisarskich. Pozostałe zarzuty zawarte w skardze w ocenie organu są niezasadne i nieistotne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył co następuje:
Skarga okazała się nieuzasadniona.
Wojewódzki Sąd Administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonej skargą decyzji czy postanowienia w zakresie obejmującym ocenę zgodności kwestionowanego aktu z obowiązującym prawem. W ramach tak określonej kognicji uchylenie zaskarżonego aktu jest możliwe jedynie w sytuacji stwierdzenia, iż doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub przy jego wydawaniu nastąpiło naruszenie przepisów postępowania jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy lub dające podstawę do wznowienia postępowania ( art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. z 2002, Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej powoływanej jako ppsa). Natomiast stwierdzenie przez Sąd nieważności zaskarżonego aktu następuje jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach ( art. 145 § 1 pkt 2 ppsa ). W przypadku stwierdzenia innych naruszeń prawa tj. takich , które nie miały wpływu na rozstrzygnięcie organu administracji publicznej zawarte w zaskarżonym akcie brak jest podstaw do eliminacji go z obrotu prawnego.
Oceniając zgodność z prawem zaskarżonej decyzji Sąd Administracyjny uznał, iż nie zaszły podstawy do jej uchylenia czy stwierdzenia nieważności. Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. z 2001 r. Nr 71, poz. 734 z późn. zm.) dodatek mieszkaniowy przysługuje osobom wymienionym w art. 2 ust. 1 ustawy, jeżeli średni miesięczny dochód na jednego członka gospodarstwa domowego w okresie 3 miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego nie przekracza 175% kwoty najniższej emerytury w gospodarstwie jednoosobowym i 125% tej kwoty w gospodarstwie wieloosobowym, obowiązującej w dniu złożenia wniosku. W myśl przepisu art. 3 ust. 3 ustawy stanowi, że za dochód uważa się wszelkie przychody po odliczeniu kosztów ich uzyskania oraz po odliczeniu składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe oraz na ubezpieczenie chorobowe, określonych w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych, chyba że zostały już zaliczone do kosztów uzyskania przychodu. Do dochodu nie wlicza się dodatków dla sierot zupełnych, jednorazowych zapomóg z tytułu urodzenia się dziecka, dodatku z tytułu urodzenia dziecka, pomocy w zakresie dożywiania, zasiłków pielęgnacyjnych, zasiłków okresowych z pomocy społecznej, jednorazowych świadczeń pieniężnych i świadczeń w naturze z pomocy społecznej oraz dodatku mieszkaniowego. Określenie w ustawie o dodatkach mieszkaniowych dochodu jako "wszelkich przychodów" oznacza, że zaliczone są do niego wszystkie przysporzenia majątkowe ( poza wyjątkami wskazanymi w ustawie) uzyskane faktycznie w okresie przyjmowanym do wyliczenia średniego dochodu rodziny. W konsekwencji powoduje to, iż nie tylko przychody uzyskiwane regularnie, ale także te o charakterze sporadycznym, incydentalnym podlegają zaliczeniu do dochodu w rozumieniu art. 3 ust. 3 ustawy. Za dochód ten należy uznać zatem wszystkie przychody finansowe uzyskane w okresie przyjmowanym do wyliczenia dodatku mieszkaniowego ( tj. w okresie 3 miesięcy poprzedzających złożenie wniosku ), które mogą być przeznaczone na pokrycie wydatków mieszkaniowych. Bez znaczenia pozostaje przy tym za jaki okres czasowy ubiegającemu się o dodatek mieszkaniowy przysługiwały przychody faktycznie uzyskane ( tj . wypłacone ) w trzech miesiącach poprzedzających złożenie wniosku. Istotne jest jedynie, że świadczenia, bez względu na okres za jaki zostały przysługiwały, rzeczywiście zasiliły budżet gospodarstwa domowego wnioskodawcy we wskazanym okresie 3 miesięcy poprzedzających złożenie wniosku. Tym samym zasadnie organ II instancji wskazał, iż do wyliczenia średniego dochodu jednoosobowego gospodarstwa domowego skarżącego zaliczone być muszą środki finansowe uzyskane przez niego faktycznie w okresie od [...] września do [...] listopada 2006 roku tj. wyrównanie zasiłku przedemerytalnego za okres od [...] sierpnia 2004 do [...] września 2006 roku uzyskane [...] października 2006 i zasiłek przedemerytalny za miesiąc październik otrzymany [...] października 2006 roku - w kwotach brutto ( tj. przed potrąceniem zaliczki na podatek dochodowy i zaliczki na ubezpieczeni zdrowotne ). Zasadnie pominięta została więc kwota zasiłku za listopad 2006 roku jako uzyskana już w grudniu 2006 roku. Tym samym bezpodstawny okazał się zasadniczy zarzut skargi wadliwego ustalenia dochodu od którego uzależnione jest prawo do dodatku mieszkaniowego.
Odnośnie zarzutu naruszenia przepisu art. 35 § 3 Kpa wskazać, należy iż do organu II instancji odwołanie skarżącego wpłynęło w dniu 7 lutego 2007 roku, a zaskarżona decyzja wydana została w dniu [...] lutego2007 roku, co oznacza, iż termin 1 miesięczny do załatwienia sprawy w postępowaniu odwoławczym nie został naruszony . Okoliczność, iż skarżący otrzymał decyzję za pośrednictwem poczty w dniu 16 marca 2007 roku i od tego dnia, zgodnie z przepisem 110 Kpa, organ związany jest wydaną przez siebie decyzją pozostaje dla kwestii dochowania terminu z art. 35 § 3 Kpa bez znaczenia.
Co do zarzutu oparcia decyzji o fałszywe dowody to jest on nieuzasadniony . Okoliczność, iż w deklaracji o dochodach załączonej do wniosku skarżący wskazał jedynie te dochody, które w jego przekonaniu powinny być uwzględnione przy ustalaniu prawa do zasiłku, a jednocześnie przedstawił organowi dokumenty ( przekazy pocztowe i zawiadomienie z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych ) świadczące o tym, iż jego przychody były inne ( wyższe od zadeklarowanych ) obligowała organ w myśl przepisów art. 7, 77 § 1, 80 i 107 § 3 Kpa by je uwzględnić, i ocenić i dać wyraz tej ocenie w uzasadnieniu decyzji. Z twierdzeń samego skarżącego wynika, że oryginały dokumentów zostały przez niego okazane upoważnionemu pracownikowi organu I instancji, który wykonał z nich kserokopie potwierdzając ich zgodność z oryginałem. Tym samym w żaden sposób nie jest uprawnione twierdzenie o oparciu decyzji na fałszywych dowodach.
W ocenie Sądu bezpodstawne okazały się też zarzutu skargi dotyczące naruszenia przepisu art. 107 § 1 i 3 Kpa. Zaskarżona decyzja zawiera bowiem uzasadnienie faktyczne i prawne z przytoczeniem tych przepisów prawa, które miały znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Zgodzić się natomiast należy ze skarżącym, iż organ II instancji nie dołożył należytej dbałości przy sporządzaniu decyzji i nie ustrzegł się w związku z tym niedokładności i oczywistych omyłek w zakresie: daty złożenia wniosku wskazując, iż złożony został 27 zamiast 28 grudnia 2006 roku, podania nazwiska inspektora wydającego z upoważnienia Prezydenta Miasta decyzję z dnia [...] grudnia 2006 roku ( "Z." – zamiast "Z." ) i pomyłki w podaniu roku uchwalenia ustawy o dodatkach mieszkaniowych ( rok 2006 zamiast prawidłowego 2001 roku ). Niedokładności te nie miały jednak wpływu na treść rozstrzygnięcia i zostały zresztą usunięte przez organ postanowieniem z dnia [...] maja 2007 roku w przedmiocie sprostowania oczywistych omyłek. Bez znaczenia pozostawał też zarzut wskazania na przesyłce zawierającej zaskarżoną decyzję błędnej nazwy ulicy przy której zamieszkuje skarżący. Czynność doręczenia została bowiem podjęta już po wydaniu orzeczenia i, co bezsporne, błędnie zaadresowana przesyłka dotarła do skarżącego. Natomiast poza przedmiot niniejszej sprawy wykraczały zarzuty kierowane przez skarżącego pod adresem decyzji Wojewody i pisma Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.
W świetle powyższych okoliczności, stosownie do treści art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę należało oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło