II SA/Go 356/12

Dnia 21 czerwca 2012 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz Sędziowie Sędzia WSA Joanna Brzezińska Sędzia WSA Maria Bohdanowicz (spr.) po rozpoznaniu w dniu 21 czerwca 2011 roku na rozprawie sprawy ze skargi A.R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności za pobyt w Ambulatorium [...] p o s t a n a w i a : na podstawie art. 155 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zawiadomić Komendanta Miejskiego Policji o naruszeniu przez funkcjonariuszy Komendy Miejskiej Policji przepisu art. 40 ust. 3a ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (t.j. Dz. U. z 2007 r. Nr 70, poz. 473 ze zm.), w związku z art. 16 § 2 Kodeksu postępowania karnego, polegającym na nadaniu nieprawidłowego biegu zażaleniu A.R. na doprowadzenie do izby wytrzeźwień. Dnia [...] października 2011 r. A.R. została doprowadzona przez funkcjonariuszy Komendy Miejskiej Policji do Ambulatorium [...]. Dnia [...] października 2011 r. A.R. stawiła się w Komendzie Miejskiej Policji, gdzie złożyła ustną skargę na bezpodstawne przewiezienie do izby wytrzeźwień, która została utrwalona w formie protokołu. W skardze zakwestionowała zasadność doprowadzenia jej do izby wytrzeźwień oraz prawidłowość reakcji funkcjonariuszy Policji na prośbę o interwencję. Z pisma Zastępcy Komendanta Miejskiego Policji z dnia [...] czerwca 2012 r., L.dz. [...] wynika, iż skardze A.R. został nadany bieg w trybie przepisów działu VIII Kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 40 ust. 3a ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (t.j. Dz. U. z 2007 r. Nr 70, poz. 473 ze zm.) osobie doprowadzonej do izby wytrzeźwień, jednostki Policji, podmiotu leczniczego lub innej właściwej placówki utworzonej lub wskazanej przez jednostkę samorządu terytorialnego w warunkach, o których mowa w ust. 1, przysługuje zażalenie do sądu. W zażaleniu osoba doprowadzona lub zatrzymana może domagać się zbadania zasadności i legalności doprowadzenia, jak również decyzji o zatrzymaniu oraz prawidłowości ich wykonania. Zażalenie przekazuje się niezwłocznie sądowi rejonowemu miejsca doprowadzenia lub zatrzymania. Do rozpoznania zażalenia stosuje się przepisy Kodeksu postępowania karnego. Skarżący ma prawo wziąć udział w posiedzeniu sądu (art. 40 ust. 3b ustawy). Z przytoczonych przepisów wynika, że osoba doprowadzona do izby wytrzeźwień ma prawo do poddania kontroli sądu legalności i prawidłowości tego doprowadzenia, co powinna uczynić w drodze zażalenia, przy czym do rozpoznania tego zażalenia stosuje się przepisy Kodeksu postępowania karnego. Zgodnie z art. 116 k.p.k. jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, strony mogą składać wnioski i inne oświadczenia na piśmie albo ustnie do protokołu. Jednym z odstępstw od tej zasady jest przepis art. 428 § 1 k.p.k., w myśl którego środek odwoławczy – w tym zażalenie – wnosi się na piśmie do sądu. Z kolei stosownie do treści art. 16 § 1 k.p.k. jeżeli organ prowadzący postępowanie jest obowiązany pouczyć uczestników postępowania o ciążących obowiązkach i o przysługujących im uprawnieniach, brak takiego pouczenia lub mylne pouczenie nie może wywoływać ujemnych skutków procesowych dla uczestnika postępowania lub innej osoby, której to dotyczy. Organ prowadzący postępowanie powinien ponadto w miarę potrzeby udzielać uczestnikom postępowania informacji o ciążących obowiązkach i o przysługujących im uprawnieniach także w wypadkach, gdy ustawa wyraźnie takiego obowiązku nie stanowi. W razie braku takiego pouczenia, gdy w świetle okoliczności sprawy było ono nieodzowne, albo mylnego pouczenia, stosuje się odpowiednio § 1 (art. 16 § 2 k.p.k.). Z powyższych przepisów wynika, że jeżeli osoba doprowadzona do izby wytrzeźwień stawiła się w jednostce Policji i wyraziła zamiar zakwestionowania legalności, zasadności oraz prawidłowości tego doprowadzenia, wówczas organ Policji powinien pouczyć tę osobę o możliwości wniesienia na tę czynność zażalenia do sądu rejonowego miejsca doprowadzenia oraz o sposobie i trybie wniesienia zażalenia. W opisywanej sprawie A.R. powinna w szczególności otrzymać pouczenie o konieczności wniesienia zażalenia w formie pisemnej oraz o innych wymogach tej czynności procesowej, wynikających z Kodeksu postępowania karnego. Brak tego pouczenia oraz nadanie skardze A.R. biegu w trybie przepisów działu VIII Kodeksu postępowania administracyjnego zamknął stronie zagwarantowaną ustawowo drogę do sądowej kontroli legalności oraz prawidłowości doprowadzenia do izby wytrzeźwień, co stanowi rażące naruszenie art. 40 ust. 3a ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi oraz art. 16 § 2 k.p.k. Zgodnie z art. 155 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270), dalej w skrócie p.p.s.a., w razie stwierdzenia w toku rozpoznawania sprawy istotnych naruszeń prawa lub okoliczności mających wpływ na ich powstanie, skład orzekający sądu może, w formie postanowienia, poinformować właściwe organy lub ich organy zwierzchnie o tych uchybieniach. Organ, który otrzymał postanowienie, obowiązany jest je rozpatrzyć i powiadomić w terminie trzydziestu dni sąd o zajętym stanowisku (art. 155 § 2). W świetle powyższych okoliczności, na podstawie art. 155 § 1 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.