II SA/Go 362/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski po rozpoznaniu w dniu 18 sierpnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi L. K. na odwołanie Burmistrza Miasta i Gminy [...] w przedmiocie umowy dzierżawy postanawia: odrzucić skargę. Pismem z dnia [...] maja 2025 r. L. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. "o odwołanie decyzji Burmistrza [...]" w przedmiocie umowy dzierżawy. Skarżący wyjaśnił, że jako opiekun osoby niepełnosprawnej otrzymał z zasobów gminy mieszkanie zlokalizowane przy ul. [...]. Wskazał, że w odległości zaledwie 3 metrów od okien jego mieszkania wydzierżawiono działkę o numerze [...] zlokalizowaną przy ul. [...] z przeznaczeniem na ogród przydomowy warzywny lub rekreacyjny. Skarżący podkreślił, że dzierżawca ww. gruntu urządza libacje alkoholowe do późnych godzin nocnych. Hałas dobiegający z wydzierżawionego gruntu powoduje płacz i niepokój u niepełnosprawnego syna. Skarżący podkreślił, że interwencje policji nie przyniosły oczekiwanych rezultatów. W odpowiedzi na skargę Burmistrz Miasta i Gminy [...] wyjaśnił, że grunt został wydzierżawiony w oparciu o przepisu ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami i nie wydawano decyzji administracyjnej. Tym samym brak jest przesłanek do rozpatrywania sprawy w trybie postępowania administracyjnego. Nadto organ podał, że przeprowadzano liczne kontrole na wydzierżawionym gruncie. Podczas wizji z dnia [...] maja 2025 r. ustalono, iż teren nie został zagospodarowany ogrodniczo, jednak znajduje się tam wiata z meblami ogrodowymi i grillem. Dzierżawca złożył w tej sprawie pisemne wyjaśnienie i zawnioskował o zmianę przeznaczenia wydzierżawionego gruntu. W ocenie organu brak jest zatem przesłanek do wypowiedzenia umowy dzierżawy. Brak jest również jednoznacznych przepisów, które zakazują grillowania na terenach przeznaczonych do wydzierżawienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Na podstawie z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2024 r., poz. 935; dalej jako p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735, 1491 i 2052), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r. poz. 1540, 1598, 2076 i 2105), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2021 r. poz. 422, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 3 § 2a p.p.s.a.) oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.). Zasady gospodarowania nieruchomościami stanowiącymi własność jednostek samorządu terytorialnego zostały określone w dziale II ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2024 poz. 1145, ze zm., dalej jako: u.g.n.). Zgodnie z art. 13 ust. 1 tejże ustawy nieruchomości stanowiące własność jednostek samorządu terytorialnego mogą być przedmiotem obrotu cywilnoprawnego, w tym również dzierżawy. W myśl art. 11 ust. 1 u.g.n., z zastrzeżeniem wyjątków wynikających z przepisów niniejszej ustawy oraz odrębnych ustaw, organem reprezentującym Skarb Państwa w sprawach gospodarowania nieruchomościami jest starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, a organami reprezentującymi jednostki samorządu terytorialnego są ich organy wykonawcze. W niniejszej sprawie organem tym jest Burmistrz Miasta i Gminy [...], który gospodaruje gminnym zasobem nieruchomości (art. 26 ust. 3 u.s.g. i art. 25 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami). Wskazać należy, że zawarcie umowy dzierżawy oraz jej rozwiązanie przez gminę odnoszące się do nieruchomości gminnych dokonywane jest w zakresie jej uprawnień właścicielskich (art. 140 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny). Rozporządzenie nieruchomością przez jej właściciela następuje w formie czynności cywilnoprawnych. Naturą stosunków cywilnoprawnych jest równorzędność stron. Spór dotyczący umowy dzierżawy nieruchomości gminnych i skuteczności jej wypowiedzenia, pomimo tego, że ze względu na współregulujące ją przepisy u.s.g. oraz ustawy o gospodarce nieruchomościami, których publiczny charakter nie budzi wątpliwości, nadal pozostają czynnościami cywilnoprawnymi mającymi tylko za przedmiot nieruchomości gminne (publiczne). Dodać przy tym trzeba, że żaden przepis u.g.n. nie wprowadza w tym zakresie żadnych szczególnych unormowań, które stanowiłyby odstępstwo od regulacji dotyczącej umowy dzierżawy zawartej w Kodeksie cywilnym. Odnosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy podkreślenia wymaga, że przedmiotem skargi jest w istocie umowa dzierżawy i sposób jej wykonywania, a taka materia nie podlega kognicji sądu administracyjnego. Stanowisko to potwierdził Naczelny Sąd Administracyjny stwierdzając w postanowieniu z dnia 4 marca 2010 r., sygn. akt I OSK 310/10, że zarzuty dotyczące nieprzestrzegania warunków umowy dzierżawy nie podlegają rozpoznaniu przez sądy administracyjne (www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W konsekwencji Sąd uznał, że skarga wniesiona w rozpatrywanej sprawie jest niedopuszczalna, ponieważ sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego i z tego względu, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.