II SA/Go 368/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Bohdanowicz /spr./ Sędziowie Sędzia WSA Joanna Brzezińska Sędzia WSA Anna Juszczyk - Wiśniewska Protokolant sekr. sąd. Agata Przybyła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 sierpnia 2009 r. sprawy ze skargi A.C. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożył pełnomocnik A.C., jej syn P.C. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2009 r. Nr [...] stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego zapadło przy następujących ustaleniach. Decyzją nr [...] z dnia [...] września 2008 r nr [...] Burmistrz Miasta ustalił dla A SA inwestycję celu publicznego – obiekt infrastruktury technicznej – Przebudowa linii napowietrznej 110KV w celu likwidacji kolizji jej przebiegu z planowaną autostradą A2 od słupa nr [...] do słupa nr [...] w segmencie 2 [...] na odcinku [...] w km 18+540 na działkach o numerach ewidencyjnych gruntu [...]. Postępowanie administracyjne w tej sprawie zostało wszczęte na wniosek spółki akcyjnej A z dnia [...] sierpnia 2008 r. W dniu 13 sierpnia 2008 r., działając z upoważnienia Burmistrza, Kierownik Referatu Infrastruktury i Rozwoju Gospodarczego Urzędu Miejskiego zawiadomił A.C., właścicielkę działek [...] o wszczęciu postępowania w niniejszej sprawie na podstawie art. 61 § 1 i 4 k.p.a. Zawiadomienie to zostało doręczone adresatce w sposób zastępczy – awizowane nie podjęto w terminie. W tym samym dniu na tablicy ogłoszeń Urzędu Miasta i Gminy zostało wywieszone obwieszczenie o wszczęciu postępowania w przedmiotowej sprawie. W dniu [...] września 2008 r. organ zawiadomił A.C. o zakończeniu postępowania administracyjnego i możliwości zapoznania się i wypowiedzenia się w sprawie zebranych materiałów i dowodów odnośnie prowadzonej sprawy na podstawie art. 10 § 1 k.p.a. Zawiadomienie to A.C. odebrała osobiście w dniu 11 września 2008 r. Nadto organ na podstawie art. 53 ust.1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80 poz. 717) na tablicy ogłoszeń wywiesił obwieszczenie o wydaniu w dniu [...] września 2008 r. decyzji w sprawie ustalenia lokalizacji celu publicznego polegającej na – likwidacji kolizji elektroenergetycznej linii napowietrznej 110 kV [...] w odcinku od słupa nr [...] do słupa [...] z projektowaną Autostradą A2 na segmencie [...] na odcinku [...] w km 18+540 na działkach o nr ew. [...]. W dniu [...] września 2008 r. decyzję nr [...] z dnia [...] września 2008 r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego została doręczona A.C. – którą odebrał dorosły domownik – jej mąż. W dniu [...] grudnia 2008 r. odwołanie od tej decyzji złożył P.C. – syn A.C. zarzucając iż w październiku 2007 r z więc przed wszczęciem postępowania w niniejszej sprawie złożyła jego matka pełnomocnictwo dla syna do reprezentowania jej we wszystkich sprawach toczących się z jej udziałem w Urzędzie Miasta i Gminy. Stąd zarzucił organowi, iż ten dopuścił się rażącego naruszenia prawa poprze pominięcie w postępowaniu administracyjnym osoby pełnomocnika strony i uniemożliwił stronie czynnego udziału we wszystkich etapach postępowania oraz nie doręczył pełnomocnikowi decyzji, co musi skutkować usunięciem jej z obrotu prawnego. Organ I instancji wezwał w dniu 11 grudnia 2008 r. P.C. do przedłożenia pełnomocnictwa na które powołuje się w swoim, odwołaniu. W dniu [...] grudnia 2008 r. A.C. złożyła kserokopię tego pełnomocnictwa do akt niniejszej sprawy, którego oryginał został złożony w sprawie toczącej się w 2007 r. a dotyczącej podziału działki o nr ew. [...]. Od tego momentu organ pisma doręczał jej pełnomocnikowi. W uzasadnieniu postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania na podstawie art. 134 k.p.a. Samorządowe Kolegium Odwoławcze podało, iż zgodnie z art. 33 k.p.a. organ I instancji dokonywał prawidłowo doręczeń pism na adres strony a nie jej pełnomocnika, skoro w przedmiotowej sprawie takie pełnomocnictwo nie zostało złożone. Zdaniem Kolegium organ prowadzący sprawę musi być zawiadomiony o fakcie ustanowienia pełnomocnika w danej, konkretnej sprawie i nie można domniemywać jego istnienia. Dopiero od tego momentu organ zobligowany jest doręczać pisma procesowe i zapewniać udział w postępowaniu tak jak stronie tego postępowania. W tej mierze organ powołał się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 czerwca 2006 r., I FSK 1021/05, w którym to Sąd wyraził pogląd, że "ustanowienie pełnomocnika jest prawem a nie obowiązkiem strony. W każdym postępowaniu winna ona wskazać, czy chce działać przez pełnomocnika". Dalej Sąd ten stwierdził że "pełnomocnictwo udzielone do prowadzenia wszelkich spraw i złożone do akt danej sprawy nie wywołuje skutków prawnych w każdym innym postępowaniu toczącym się z udziałem tej strony nawet wówczas, gdy sprawę prowadzi ten sam organ." W skardze na to postanowienie skierowane do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego pełnomocnik A.C. zarzucił iż skarżone postanowienie zostało wydane w oparciu o nieistniejący stan faktyczny. Ponadto istnieje prawdopodobieństwo, że zarówno strona, pełnomocnik jak i Samorządowe Kolegium Odwoławcze zostały wprowadzone w błąd przez organ I instancji, co miało istotny wpływ na treść orzeczenia. W uzasadnieniu skargi podaje iż w październiku 2007 r. A.C. udzieliła swojemu synowi P.C. ogólnego pełnomocnictwa do reprezentowania przed Gminą we wszystkich sprawach dotyczących jej osoby. Dokument ten został złożony w Urzędzie. Od tego momentu P.C. występował przed Gminą w sprawach swojej matki. Z uzasadnienia postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego natomiast wynika, że A.C. złożyła pełnomocnictwo w Urzędzie w dniu [...] grudnia 2008 r. Pełnomocnik zaznacza, że pełnomocnictwo zostało udzielone jemu przez matkę pod koniec 2007 r. i nigdy nie zostało z urzędu wycofane i pozostawało nadal obowiązujące. Kserokopia pełnomocnictwa złożona przez stronę w dniu [...] grudnia 2008 r była jedynie dokumentem potwierdzającym złożenie pełnomocnictwa ogólnego dla jej syna P.C.. W związku z powyższym wniósł o usunięcie skarżonego postanowienia z obrotu prawnego jako wydanego w sprzeczności ze stanem faktycznym i co za tym idzie w niezgodzie z obowiązującymi przepisami prawa. Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym pełnomocnik dodatkowo podał, iż w czasie gdy decyzję organ doręczył jego matce, on przebywał za granicą, wrócił pod koniec września 2008 r. i sprawa ta jego rodzicom jakoś umknęła. Matka była przekonana że decyzja została także doręczona jej pełnomocnikowi. Dodał także że z merytoryczna decyzją zgadza się zarówno on jak i matka, a składając skargę chce wskazać na złą organizację pracy w urzędzie i naruszanie przepisów prawa przez urzędników. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga jest niezasadna. Sądowa Kontrola działalności administracji publicznej ogranicza się do kontroli legalności funkcjonowania tej administracji, a jedynym kryterium orzekania przez sąd administracyjny jest zgodność zaskarżonego aktu lub czynności z prawem. Sąd administracyjny kontrolując zgodność zaskarżonego aktu lub czynności z prawem orzeka na podstawie materiału faktycznego i dowodowego sprawy zgromadzonego w aktach administracyjnych. Sąd ten rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Przedmiotem rozpatrywanej sprawy jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, w którym stwierdzono niedopuszczalność odwołania wniesionego przez P.C., pełnomocnika swojej matki A.C.. W postępowaniu administracyjnym przed organem administracji publicznej zgodnie z treścią art. 32 k.p.a. strona może działać przez pełnomocnika, chyba że charakter czynności wymaga jej osobistego działania. Pełnomocnictwo powinno być udzielone na piśmie lub zgłoszone do protokołu. Pełnomocnik jest obowiązany przy pierwszej czynności proceduralnej dołączyć do akt sprawy oryginał pełnomocnictwa lub poświadczony odpis pełnomocnictwa. Zatem od chwili ustanowienia pełnomocnika w sprawie strona działa za jego pośrednictwem z pełnym skutkiem prawym, w tym również wszystkie pisma w tymże postępowaniu doręczane winny być temu pełnomocnikowi. Przepis ten, jak zauważył Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 9 września 1993 r. w wyroku III ARN 45/93 –(OSNCP z 1994 r. nr 5 poz. 112) nie dopuszcza żadnych wyjątków i zgodnie z przyjętą w ustawie zasadą oficjalności doręczeń obarcza organy administracji prowadzące postępowanie obowiązkiem doręczania wszystkich pism procesowych a w tym i orzeczeń (decyzji i postanowień) pełnomocnikowi ustanowionemu w sprawie. Jednakże żeby ten skutek miał miejsce pełnomocnictwo musi zostać złożone do akt sprawy tak jak to stanowi art. 33 § 3 k.p.a. Organ zatem musi wiedzieć, że w sprawie został ustanowiony pełnomocnik. Okolicznością na którą powołuje się pełnomocnik skarżącej jest fakt, iż w innej sprawie toczącej się przed tym samym organem I instancji takie pełnomocnictwo zostało złożone z zaznaczeniem iż także w innych sprawach jakie będą w przyszłości toczyć się z udziałem A.C. jest ono wiążące. Tego argumentu nie można uznać za trafny. Zauważyć bowiem należy, iż ustawodawca w art., 33 § 3 k.p.a. zobowiązuje pełnomocnika do dołączenia do akt tej konkretnej sprawy pełnomocnictwa. Jak wynika z akt administracyjnych w niniejszej sprawie pełnomocnictwo zostało złożone do akt sprawy o podział działki w 2007 r a więc sprzed daty wszczęcia postępowania w niniejszej sprawie. Trudno oczekiwać od organu jakim jest Burmistrz Miasta i Gminy o ilości mieszkańców około 10.000, aby pamiętał lub rejestrował taką okoliczność iż strona przed rokiem dała pełnomocnictwo ogólne swojemu synowi i dlatego w danej sprawie nadal jest on pełnomocnikiem. Jest to absurdalne. To strona musi wskazać na piśmie lub do protokołu że ustanowiła pełnomocnika w tej sprawie i to przy pierwszej czynności procesowej, o ile chce aby skutek zastępstwa był już od momentu zawiadomienia o wszczęciu postępowania. Zauważyć należy iż organ kilkakrotnie zawiadamiał A.C. zarówno o wszczęciu postępowania jak i jego zakończeniu, czy wreszcie doręczając decyzję kończącą postępowanie przed organem I instancji. Strona w żaden sposób nie reagowała, iż w sprawie nie chce działać sama i że pisma powinny być jej zdaniem doręczane jej pełnomocnikowi. Strona powinna także wykazać minimum staranności a nie obarczać organ obowiązkiem pamiętania iż ma pełnomocnika. Stąd też Sąd uznał, że w niniejszej sprawie nie można organowi postawić zarzutu naruszenia prawa i skargę oddalił na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz.1270 ze zm.). Nie można także podzielić stanowiska wyrażonego w skardze, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze przy orzekaniu w niniejszej sprawie oparło się o nieistniejący stan faktyczny gdy przyjęło iż pełnomocnictwo zostało złożone w dniu [...] grudnia 2008 r. Jak wynika bowiem z akt administracyjnych do w/w daty do akt sprawy o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego ani strona, ani jej syn nie przedłożyli pełnomocnictwa. Pełnomocnictwo z [...] października 2007 r., na które powołuje się skarżąca, zostało złożone do sprawy o podział działki rok przed wszczęciem postępowania w sprawie niniejszej. Jednocześnie Sąd zauważa, iż motywy jakimi kieruje się strona przy składaniu skargi, nie są przedmiotem oceny Sądu o ile nie mają związku z zakresem kognicji sądu administracyjnego, to nie bez znaczenia są słowa pełnomocnika, iż nie ma zastrzeżeń do merytorycznej decyzji ani on ani jego matka, a odwołanie od niej złożył aby wykazać organowi złą organizację pracy lub brak wiedzy jej urzędników.