II SA/Go 374/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Trzecki, Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Staniszewska, Asesor WSA Michał Ruszyński (spr.),, Protokolant starszy specjalista Krzysztof Rogalski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 sierpnia 2008 roku sprawy ze skargi [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Z. z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Z. Decyzją administracyjną [...] -działający z upoważnienia Prezydenta Miasta Z. Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Z. umorzył postępowanie w sprawie przyznania D.B. zasiłku celowego na zakup paczki świątecznej w związku ze Świętami Bożego Narodzenia w 2007r., Wielkiej Nocy w 2008r. oraz udziału w kolacji Wigilijnej w 2007r. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że D.B. jest osobą samotnie gospodarującą. Źródło jej utrzymania stanowią świadczenia przyznane z tytułu zaliczenia do osób niepełnosprawnych w stopniu znacznym, tj. zasiłek pielęgnacyjny w kwocie 153 zł oraz zasiłek stały w kwocie 324 zł. D.B. zajmuje trzypokojowe mieszkanie z kuchnią i łazienką oraz przedpokojem o powierzchni 50,20 m2 w czteropiętrowym bloku. Organ pomocy społecznej podał ponadto, że w prowadzonym postępowaniu dołożył wszelkich starań by zabezpieczyć przyznanie paczki żywnościowej z okazji świąt Bożego Narodzenia w formie rzeczowej. Jak bowiem ustalił organ D.B. odebrała paczkę w CARITAS. Nadto otrzymała pomoc żywnościową z Fundacji "Mecenat Złotego Serca". Organ ustalił także - w oparciu o pisma Dyrektora Centrum Usług Opiekuńczych z dnia 11 października 2007r. oraz z dnia 22 lutego 2008r. - że D.B. nie może otrzymać paczek okolicznościowych z racji świąt, gdyż wydawane są one tylko dla podopiecznych tej placówki a D.B. taką podopieczną nie jest. Organ pomocy społecznej wskazał, iż umożliwiono D.B. udział w kolacji wigilijnej w Centrum Usług Opiekuńczych o czym stanowi pismo [...] informujące, że w dniu 24 grudnia 2007r. o godz.12 w Centrum Usług Opiekuńczych w Z. odbędzie się kolacja wigilijna, na którą D.B. jest zaproszona. Organ uznał, iż prowadzone w sprawie postępowanie jest bezprzedmiotowe z uwagi na to, że Święta Bożego Narodzenia, Nowy Rok i Wielkanoc już minęły. D.B. nie zgodziła się z powyższą decyzją i złożyła od niej odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Z.. Organ odwoławczy decyzją [...] utrzymał w mocy decyzję organu l instancji. Organ wskazał, że zgodnie z treścią art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. - zwanej dalej kpa), gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. W ocenie organu II instancji organ pomocy społecznej podkreślił, iż dołożył wszelkich starań by strona mogła otrzymać pomoc żywnościową z okazji Świąt Bożego Narodzenia. Tymczasem kolejne rozpatrywanie przedmiotu sprawy stało się bezzasadne. Decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego D.B. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Skarżąca stwierdziła w skardze, że organ odwoławczy powinien uchylić pierwszoinstancyjne rozstrzygnięcie i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia z uwagi na brak obiektywizmu organu l instancji. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi i w całości podtrzymało argumenty podniesione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Skarga została uwzględniona z przyczyn, które Sąd, nie będąc związany granicami skargi /art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - zwanej dalej ppsa)/, wziął pod uwagę z urzędu. Podstawą rozstrzygnięcia przyjętą przez organy w tej sprawie był przepis art. 105 § 1 kpa. Zgodnie z tym przepisem, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Umorzenie postępowania w trybie art. 105 § 1 kpa może zatem nastąpić tylko wtedy, gdy postępowanie stało się bezprzedmiotowe, tzn. gdy zabrakło któregokolwiek z elementów stosunku prawnego, co powoduje, że nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę co do istoty. Może to nastąpić np. w sytuacji, gdy przestało obowiązywać prawo będące podstawą orzekania w danej sprawie, przestał istnieć podmiot, którego praw i obowiązków postępowanie dotyczy, albo też gdy w toku prowadzonego postępowania okazało się, że wszczęto je w sprawie nie będącej sprawą z zakresu administracji publicznej. W niniejszej sprawie nie mamy do czynienia z takimi sytuacjami. Postępowanie w sprawie przyznania skarżącej świadczenia z pomocy społecznej w formie zasiłku celowego na zakup paczki świątecznej w związku ze światami Bożego Narodzenia w 2007r, Wielkiej Nocy w 2008r. oraz udziału w kolacji-wigilijnej w 2007r., toczyło się na wniosek skarżącej z dnia 17 września 2007r. Skarżąca żądała rozpatrzenia sprawy co do jej istoty. Nie wycofała wniosku o pomoc. Oznacza to, że prowadzone postępowanie nie stało się bezprzedmiotowe. W aktach administracyjnych brak jest także decyzji administracyjnej z której wynikałoby, że organ l instancji wydał decyzję co do wniosku skarżącej z dnia 17 września 2007r. Jeżeli organ pomocy społecznej w toku prowadzonego postępowania uznał, iż dołożył wszelkich starań by strona skarżąca mogła otrzymać pomoc (i w związku z tym kolejne rozpatrywanie przedmiotu sprawy stało się bezzasadne), oraz, że dni świąteczne przy okazji których przekazuje się paczki już minęły, powinien wydać decyzję załatwiającą sprawę co do istoty. Wskazane wyżej okoliczności świadczą bowiem o bezzasadności żądania strony. Tej bezzasadności nie należy jednak mylić z bezprzedmiotowością postępowania. Dlatego też umorzenie postępowania z powodu jego bezprzedmiotowości w sytuacji, gdy istniały podstawy do rozstrzygnięcia sprawy co do jej istoty, stanowi naruszenie art. 105 § 1 kpa i oraz narusza interes strony skarżącej. Rozpoznając ponownie sprawę organ l instancji powinien zastosować się do oceny prawnej przedstawionej w niniejszym wyroku. Mając na uwadze powyższe rozważania, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ppsa, orzekł jak w sentencji wyroku.