II SA/Go 379/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz po rozpoznaniu w dniu 6 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku organu o podjęcie zawieszonego postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. z dnia 2 czerwca 2016 r. sygn. akt II SA/Go 379/16 postępowania sądowoadministracyjnego prowadzonego w sprawie ze skargi Powiatu na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody z dnia [...] r., nr [...] w sprawie stwierdzenia nieważności uchwały Rady Powiatu Nr XX/77/16 z dnia 4 lutego 2016 r. w sprawie wyrażenia zgody na zawarcie kolejnych umów najmu na okres do 10 lat oraz odstąpienie od obowiązku przetargowego trybu zawarcia umów postanawia: odmówić podjęcia zawieszonego postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. z dnia 2 czerwca 2016 r. sygn. akt II SA/Go 379/16 postępowania sądowoadministracyjnego. Postanowieniem z dnia 2 czerwca 2016 r. sygn. akt II SA/Go 379/6 Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), zawiesił postępowanie sądowoadministracyjne w sprawie ze skargi Powiatu na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody z dnia [...] marca 2016 r., nr [...] w sprawie stwierdzenia nieważności uchwały Rady Powiatu Nr XX/77/16 z dnia 4 lutego 2016 r. w sprawie wyrażenia zgody na zawarcie kolejnych umów najmu na okres do 10 lat oraz odstąpienie od obowiązku przetargowego trybu zawarcia umów. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że podstawę zawieszenia postępowania, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ppsa, stanowi fakt prowadzenia postępowania przez Sąd Rejonowy w sprawie sporu w przedmiocie usunięcia niezgodności między rzeczywistym stanem prawnym nieruchomości objętej uchwałą Zarządu Powiatu z dnia 30 października 2015 r., a stanem ujawnionym w księdze wieczystej nieruchomości, której dotyczy inkryminowana przez organ nadzoru uchwała Rady Powiatu z dnia 4 lutego 2016 r. Sąd uznał, że między niniejszą sprawą a sprawą o sygn. akt [...] istnieje związek tego rodzaju, o jakim mowa w przepisie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi co uzasadniało zawieszenie postępowania w sprawie do czasu prawomocnego zakończenia sprawy przed sądem powszechnym. W dniu 7 września 2016 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie wpłynął wniosek pełnomocnika organu o podjęcie zawieszonego postępowania sądowoadministracyjnego z uwagi na prawomocne zakończenie przez Sąd Rejonowy postępowania prowadzonego pod sygnaturą akt [...]. Do wniosku załączono odpis wyroku Sądu Rejonowego z dnia [...] września 2015 r. sygn. akt [...] ze stwierdzeniem prawomocności od dnia 21 lipca 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. zważył, co następuje. Zgodnie z art. 128 § 1 pkt 4 ppsa Sąd postanowi podjąć postępowanie z urzędu, gdy ustanie przyczyna zawieszenia – tj. w tym przypadku, gdy uprawomocni się orzeczenie kończące postępowanie, od wyniku którego zależy rozstrzygnięcie sprawy. Sąd nie kwestionuje, że w niniejszej sprawie, z formalnego punktu widzenia, ziściła się podstawa podjęcia zawieszonego postępowania. Skoro bowiem zakończyło się, prawomocnym rozstrzygnięciem, postępowanie uznane za prejudycjalne względem niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego - na które wprost wskazano w postanowieniu z dnia 2 czerwca 2016 r. o zawieszeniu postępowania - ustała formalnie przesłanka dotychczasowego zawieszenia postępowania. Jednakże w niniejszym postępowaniu powstała nowa podstawa zawieszenia postępowania, której orzekający w niniejszej sprawie Sąd nie może pominąć. Tut. Sąd prowadził postępowanie sądowoadministracyjne, którego przedmiotem było rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] stwierdzające nieważność szeregu uchwał Rady Powiatu z dnia 22 marca 2016 r., m.in. uchwały w sprawie odwołania P.J.Ł. z funkcji Starosty, Nr XXIII/80/16 w sprawie stwierdzenia odwołania Starosty, w sprawie wyboru M.A.J. na funkcję Starosty, Nr XXIII/81/16 w sprawie stwierdzenia wyboru Starosty. Pozostałe uchwały, których nieważność stwierdził Wojewoda rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia [...] kwietnia 2016 r., dotyczyły wyboru oraz stwierdzenia wyboru Wicestarosty oraz pozostałych członków Zarządu Powiatu. Wprawdzie Sąd dnia 1 września 2016 r. wydał wyrok w sprawie o sygn. akt II SA/Go 504/16, którym uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] wydane w przedmiocie stwierdzenia nieważności uchwał Rady Powiatu z dnia [...] marca 2016 r. Jednakże orzeczenie to nie ma jeszcze charakteru prawomocnego. W związku z w/w rozstrzygnięciem nadzorczym powstał spór co do tego, czy do reprezentacji Powiatu w okresie od wydania rozstrzygnięcia nadzorczego z dnia [...] kwietnia 2016 r. do czasu prawomocnego rozpoznania skargi na ten akt uprawniony jest poprzedni, czy też nowo wybrany Starosta. Oznacza to, że do czasu prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie o sygn. akt II SA/Go 504/16, z uwagi na wątpliwości co do podmiotu uprawnionego do reprezentacji strony skarżącej w niniejszej sprawie, istnieje podstawa do ponownego zawieszenia postępowania. Stosownie bowiem do treści art. 85 ust. 1 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 814, dalej w skrócie usp) rozstrzygnięcia organu nadzorczego dotyczące powiatu podlegają zaskarżeniu do sądu administracyjnego z powodu niezgodności z prawem, w terminie 30 dni od dnia ich doręczenia. Do złożenia skargi uprawniony jest powiat lub związek powiatów, którego interes prawny, uprawnienie albo kompetencja zostały naruszone. Podstawą do wniesienia skargi jest uchwała organu, który podjął uchwałę lub którego dotyczy rozstrzygnięcie nadzorcze (art. 85 ust. 3 usp). Uprawnienie do wniesienia skargi w imieniu powiatu (który w myśl art. 2 ust. 2 usp ma osobowość prawną) przysługuje staroście. W niniejszej sprawie Zarząd Powiatu uchwałą z dnia 22 marca 2016r. nr XXIII/87/16 zdecydował o wniesieniu skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. Następnie uchwałą z dnia 25 marca 2016r. organ ten udzielił pełnomocnictwa radcy prawnemu R.Z.-B. do działania w imieniu Powiatu. Obie uchwały podjął "nowy" Zarząd Powiatu. Wskazać należy, że podjęcie dalszych czynności procesowych w sprawie, w tym także uzupełnienie braków formalnych skargi wymaga udziału organu uprawnionego do działania w imieniu powiatu (art. 34 ust. 1 usp). Aktualnie brak jest jednak możliwości ustalenia organu uprawnionego do występowania w imieniu strony skarżącej. Wprawdzie w myśl art. 80 ust. 1 usp stwierdzenie przez organ nadzoru nieważności uchwały organu powiatu wstrzymuje jej wykonanie z mocy prawa w zakresie objętym stwierdzeniem nieważności, z dniem doręczenia rozstrzygnięcia nadzorczego, jednakże do czasu prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie II SA/Go 504/16 istnieje stan niepewności prawnej co tego, który ze starostów (poprzedni P.Ł. czy też nowo wybrany M.J.) jest uprawniony do reprezentowania Powiatu w niniejszym postępowaniu oraz do udzielenia pełnomocnictwa w tym zakresie. Stan ten dodatkowo pogłębia fakt, iż wprawdzie literalna treść art. 80 ust. 1 wskazuje, jakoby w niniejszej sprawie uprawnienie to przysługiwało poprzednio urzędującemu Staroście P.Ł., jednakże należy również mieć na względzie pogląd wyrażony przez NSA w Łodzi w wyroku z dnia 9 marca 1999 r., II SA/Łd 2532/98 (a powtórzony przez WSA w Szczecinie w wyroku z dnia 3 marca 2011 r., II SA/Sz 155/11), w myśl którego stwierdzenie nieważności uchwały o wyborze zarządu powiatu nie pozbawia tego organu uprawnienia do skutecznego podjęcia uchwały będącej podstawą do wniesienia skargi na rozstrzygnięcie nadzorcze w tym przedmiocie (tzn. skargi w sprawie zarejestrowanej pod sygn. akt II SA/Go 504/16). W rozpatrywanej sprawie doszłoby zatem do sytuacji, w której podstawę do wniesienia skargi na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody stanowiłaby uchwała podjęta na podstawie art. 85 ust. 3 ups przez nowo wybrany Zarząd Powiatu, natomiast do udzielenia pełnomocnictwa do działania w imieniu Powiatu w postępowaniu sądowym wezwany zostałby poprzednio urzędujący Starosta. Dodatkowo mogłoby dojść do sytuacji, że w niektórych z szeregu równolegle prowadzonych spraw ze skarg Powiatu na rozstrzygnięcia nadzorcze Wojewody stronę skarżącą reprezentowałby poprzednio urzędujący Starosta, natomiast w innych sprawach (jak np. w sprawie II SA/Go 504/16) kompetencję tę realizowałby – zgodnie z przytoczonym wyżej poglądem judykatury – Starosta nowo wybrany. Wydany w sprawie sądowoadministracyjnej zarejestrowanej obecnie pod sygn. akt II SA/Go 504/16 wyrok (niezależnie od rodzaju rozstrzygnięcia), w przypadku jego uprawomocnienia się, wywoływać będzie skutki prawne ex tunc, a zatem stanowić będzie podstawę oceny formalnej wniesionej w niniejszej sprawie skargi i determinować będzie podejmowane w tym zakresie czynności procesowe. Celem uniknięcia powyżej wskazanych wątpliwości konieczne byłoby zatem zawieszenie postępowania w niniejszej sprawie do czasu prawomocnego zakończenia sprawy zarejestrowanej w tutejszym Sądzie pod sygn. akt II SA/Go 504/16. Wynik tej sprawy będzie miał bowiem istotne znaczenie dla oceny, która z osób wybranych na stanowisko Starosty jest uprawniona do reprezentacji Powiatu w rozumieniu art. 34 ust. 1 usp. Ta zaś okoliczność będzie istotna w zakresie oceny prawidłowego umocowania do reprezentacji strony skarżącej w niniejszej sprawie oraz wezwania do prawidłowego uzupełnienia istniejącego w niniejszej sprawie braku formalnego skargi. Sąd postanowił zatem odstąpić od formalnego podjęcia postępowania z uwagi na powstanie w toku postępowania odrębnej, niezależnej przesłanki zawieszenia postępowania, o której mowa w art. 125 § 1 pkt 1 ppsa. Z uwagi na zasadę ekonomii postępowania niecelowym byłoby podjęcie postępowania z uwagi na ustanie pierwotnej przyczyny zawieszenia w celu ponownego zawieszenia postępowania na podstawie nowej, wyżej omówionej przesłanki. Z tych względów na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 w zw. z art. 128 § 1 pkt 4 ppsa Sąd orzekł jak na wstępie.