II SA/Go 385/16

Dnia 2 czerwca 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz po rozpoznaniu w dniu 2 czerwca 2016 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi K Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier poza kasynem gry p o s t a n a w i a : odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżąca reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika – adwokata pismem z dnia [...] stycznia 2016 r. wniosła do tutejszego Sądu skargę na wymienioną w rubrum niniejszego orzeczenia decyzję Dyrektora Izby Celnej, utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] sierpnia 2015 r., nr [...] wymierzającą skarżącej karę pieniężną w kwocie 36.000,00 zł z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry. W skardze zawarto wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Pełnomocnik skarżącej wyjaśnił, że działalność w zakresie urządzania gier na automatach o niskich wygranych stanowi główne źródło dochodów spółki, co umożliwia jej tym samym nieprzerwane funkcjonowanie. W kontekście powyższego stwierdzono, że brak udzielenia wnioskodawczyni ochrony tymczasowej może spowodować wystąpienie niemożliwych wręcz do odwrócenia skutków w postaci znacznego utrudnienia prowadzenia działalności gospodarczej czy też wręcz jej zaprzestania. Skarżąca wyjaśniła również, że jej sytuacja finansowa nie jest stabilna i nawet stosunkowo nieznaczna kara finansowa, może prowadzić do zachwiania jej kondycji w stopniu utrudniającym czy też nawet uniemożliwiającym dalsze prowadzenie działalności gospodarczej. W ocenie wnioskodawczyni wymierzenie i wyegzekwowanie nałożonej kary pieniężnej może przyczynić się do wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, w postaci takiego uszczerbku, który nie będzie mógł zostać usunięty przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Ponadto uzasadniając wniosek o wstrzymanie wykonalności zaskarżonej decyzji wyjaśniono również, że wobec skarżącej toczy się obecnie kilkaset postępowań w przedmiocie wymierzenia kar pieniężnych za urządzenie gier na automatach poza kasynami gier. Wszystkie te sprawy w ocenie wnioskodawczyni, z dużym prawdopodobieństwem mogą doprowadzić do nałożenia na spółkę kar pieniężnych i co z tym związane spowodowania znacznej szkody w jej majątku. W ocenie skarżącej przepis art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. – dalej w skrócie "p.p.s.a.") należy interpretować funkcjonalnie, oceniając łącznie prognozowane skutki wymierzenia kar pieniężnych w analogicznych sprawach. Do skargi dołączono bilans sporządzony na dzień [...] grudnia 2014 r., rachunek zysków i strat sporządzony w wariancie porównawczym za okres od [...] stycznia 2014 r. do [...] grudnia 2014 r., a także wydane przez organy celne postanowienia o wszczęciu postępowań w przedmiocie wymierzenia kar pieniężnych z tytułu urządzanie gier na automatach poza kasynem gry. Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2016 r., nr [...] Dyrektor Izby Celnej odmówił wstrzymania wykonania poddanej sądowej kontroli decyzji. Uzasadniając swoje stanowisko organ wskazał, że skarżąca nie wskazała żadnych konkretnych okoliczności świadczących o tym, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest uzasadnione. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. zważył, co następuje: W myśl zasady wyrażonej w art. 61 § 1 p.p.s.a. wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Wyjątkiem od tej reguły ogólnej jest przyznanie sądowi w ściśle określonych przypadkach, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., możliwości udzielenia stronie ochrony tymczasowej poprzez wstrzymanie wykonania aktu lub czynności w całości lub w części, chyba że ustawa szczególna wyłącza tę możliwość. Z uwagi na treść normatywną powyższych przepisów należy stwierdzić, iż wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu może nastąpić wyłącznie w wyniku złożonego przez skarżącą wniosku oraz w granicach luzu decyzyjnego przyznanego Sądowi przez ustawodawcę, wyznaczonego zakresem znaczeniowym przesłanek sformułowanych w art. 61 § 3 p.p.s.a., tj. zaistnieniem niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zaznaczyć należy, że chodzi tu o taką szkodę (majątkową lub niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Żądając wstrzymania wykonania decyzji, skarżąca ma zatem obowiązek wykazać istnienie konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie aktu lub czynności jest zasadne z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 listopada 2006 r., sygn. akt II FZ 585/06, publ. orzeczenia.nsa.gov.pl). W celu uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji należy zatem przedstawić dokumenty, które uprawdopodobnią opisywaną sytuację, tj. niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Potwierdza to orzecznictwo sądowoadministracyjne, np. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 grudnia 2013 r., sygn. akt I FSK 2109/13, w którym Sąd wyraźnie wskazał, że "wniosek (o wstrzymanie wykonania decyzji) poparty zostać powinien stosownymi dokumentami potwierdzającymi okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji. Odnosząc się do wniosku skarżącej wskazać należy, że hipotetyczna możliwość wymierzenia w toczących się postępowaniach administracyjnych kar pieniężnych nie stanowi okoliczności uzasadniającej wstrzymanie wykonania poddanej sądowej kontroli decyzji. W odniesieniu do tego rodzaju argumentów należy wskazać, że stosownie do postanowień art. 239a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r. poz. 613 dalej "O.p.") decyzja nieostateczna, nakładająca na stronę obowiązek podlegający wykonaniu w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, nie podlega wykonaniu, chyba że decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Jak wynika z postanowień przytoczonego przepisu jedynie ostateczna decyzja podatkowa lub też decyzja, której nadany został rygor natychmiastowej wykonalności jest aktem administracyjnym noszącym znamiona wykonalności. Sam fakt prowadzenia wobec skarżącej postępowań w przedmiocie wymierzenia kar z tytułu urządzenia gier na automatach o niskich wygranych nie może stanowić, aż do momentu wydania w tych postępowaniach wykonalnych decyzji administracyjnych argumentu przemawiającego za wstrzymaniem wykonania objętej skargą decyzji, bowiem do tego czasu skarżąca nie będzie w istocie zobligowana do wykonania jakiegokolwiek obowiązku. Mając powyższe na uwadze Sąd dokonując oceny wniosku skarżącej przyjął, że na wnioskodawczyni spoczywa obowiązek uiszczenia kary pieniężnej – zgodnie z oświadczeniem zawartym w skardze -w kwocie 96.000,00 zł wynikający m. in. z poddanej sądowej kontroli w niniejszej sprawie ostatecznej decyzji. Odnosząc powyższą kwotę zobowiązania do sytuacji majątkowej skarżącej należy zauważyć, że jak wynika z przedłożonego przez spółkę bilansu na dzień [...] grudnia 2014 r. skarżąca posiadała aktywa trwałe o łącznej wartości 9.021.616,49 zł, w tym rzeczowe aktywa trwałe o łącznej wartości 6.580.202,30 zł. Skarżąca we wskazanej dacie dysponowała ponadto aktywami obrotowymi o wartości 2.171.892,02 zł. Skarżąca dysponowała ponadto inwestycja krótkoterminowymi o łącznej wartości 1.402.781,21 zł. Z rachunku zysków i strat sporządzonego w wariancie porównawczym wynika, że na dzień [...] grudnia 2014 r. skarżąca osiągnęła zysk netto w kwocie 773.007,98 zł, przy czym wartości zysku za 2013 r. wyniosła 2.055.096,77 zł. Mając na uwadze sytuację skarżącej wynikającą z dołączonych do skargi dokumentów należy uznać, że wbrew twierdzeniom podnoszonym w skardze odmowa wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie będzie łączyć się dla niej z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Należy w tym miejscu stwierdzić, że kwota wygenerowanego przez skarżącą w 2014 r. zysku, jak też łączna wartość aktywów w tym środków obrotowych wskazuje, że spółka dysponuje majątkiem wystarczającym na wywiązanie się z obowiązku wynikającego z zaskarżonej decyzji. Z przedłożonych przez wnioskodawczynię dokumentów nie wynika w żaden sposób aby skarżąca na chwilę obecną miała problemy z bieżącym regulowaniem swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych, z czego należy wysnuć wniosek, że spółka zachowała płynność finansową. Podkreślić w tym miejscu również należy, że skarżąca pomimo stosunkowo niskiego kapitału zakładowego w kwocie 50.000,00 zł była w stanie prowadzić szeroko zakrojoną działalność gospodarczą osiągając w 2014 r. zysk netto w kwocie 773.007,98 zł, a w 2013 r. zysk netto w kwocie 2.055.096,77 zł. Niezależnie od powyższego należy stwierdzić, że przedłożone przez skarżącą dokumenty obrazują jej sytuację majątkową i finansową na dzień [...] grudnia 2014 r., podczas gdy skarga została sporządzona w dniu [...] marca 2016 r., w kontekście powyższego należy zauważyć, że do wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu wnioskodawca powinien dołączyć dokumenty, które pozwoliłyby na ocenę jego aktualnej sytuacji majątkowej (por. postanowienie NSA z dnia 12 lutego 2013 r., sygn. akt II GZ 58/13, dostępne pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl). W celu uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji należy zatem przedstawić dokumenty, które uprawdopodobnią opisywaną sytuację, tj. niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Potwierdza to orzecznictwo sądowoadministracyjne, np. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 grudnia 2013 r., sygn. akt I FSK 2109/13, w którym Sąd wyraźnie wskazał, że "wniosek (o wstrzymanie wykonania decyzji) poparty zostać powinien stosownymi dokumentami potwierdzającymi okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji. Przy czym sąd administracyjny w razie braku takich dokumentów, czy to w aktach sprawy, czy też z powodu niedołączenia ich do wniosku nie jest uprawniony, przed rozpoznaniem wniosku o wstrzymanie do wzywania strony o ich przedstawienie. W przypadku bowiem wniosku o wstrzyma niezaskarżonego aktu lub czynności ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje – jak choćby w ramach instytucji prawa pomocy – możliwości skorzystania z uzupełniającego postępowania dowodowego". Co więcej w orzecznictwie wskazuje się również, że ogólnikowe twierdzenia wyrażane przez stronę skarżącą, pozbawione szerszego uzasadnienia i stosownych wyliczeń, nie mogą stanowić podstawy do orzeczenia przez sąd o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu [tak: postanowienie NSA z dnia 12 września 2014 r. sygn. akt I FZ 332/14, dostępne pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl]. Niewatpliwie wywieranie skutków finansowych dla strony jest normalną konsekwencją egzekucji administracyjnej. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie służy zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami egzekucji, lecz jedynie przed takimi, których nie naprawiłoby ewentualne wygranie sporu sądowego. Podkreślenia również wymaga, że każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności jest dolegliwością finansową, wpływającą w określony sposób na funkcjonowanie zobowiązanego do zapłaty kary, jednak co do zasady nie oznacza to wyrządzenia szkody, poza tym ma niewątpliwie charakter odwracalny. W tej sytuacji obowiązkiem wnioskodawcy jest wykazanie, że na skutek zapłaty spornej kwoty grozi mu szkoda, której rozmiary przekraczają zwykłe następstwa zapłaty, bądź też, że do odwrócenia skutku wykonania zaskarżonej decyzji nie wystarczy zwrot zapłaconej dobrowolnie bądź wyegzekwowanej należności wraz z odsetkami ( postanowienie NSA z dnia 20 maja 2014 r., sygn. akt II GSK 1020/14, dostępne pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl). W niniejszej sprawie w ocenie Sądu skarżąca biorąc pod uwagę wielkość jej majątku, zwłaszcza wielkość środków obrotowych oraz zdolność do generowania zysków nie wykazała okoliczności, w świetle których należałoby uznać, że wykonanie zaskarżonej decyzji łączyć się będzie dla niej ze znaczną szkodą bądź też, że do odwrócenia skutków wykonania zaskarżonej decyzji nie wystarczy zwrot zapłaconej kwoty kary pieniężnej. W tym stanie rzeczy, Sąd, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 w zw. z art. 16 § 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.