II SA/Go 385/26
PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2026-09-01
Skład orzekający: Jarosław Piątek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim jest miejscowo właściwy do rozpoznania skargi na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w sprawie uchylenia prawa do świadczenia wychowawczego, gdy skarżąca nie mieszka w Polsce?Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził swoją niewłaściwość miejscową i przekazał sprawę do rozpoznania sądowi właściwemu miejscowo, którym jest sąd na obszarze właściwości którego znajduje się siedziba organu administracji publicznej, którego decyzja została zaskarżona. W przypadku świadczenia wychowawczego, gdy osoba ubiegająca się o świadczenie nie mieszka w Polsce, stosuje się ogólne zasady właściwości miejscowej określone w art. 13 § 2 p.p.s.a., a nie wyjątek z art. 28 ust. 3 u.p.p.w.d.Stan faktyczny
A. S. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z kwietnia 2026 r. dotyczącą uchylenia prawa do świadczenia wychowawczego. Skarżąca wskazała miejsce zamieszkania poza granicami Polski. Skarga dotyczyła decyzji organu, którego siedziba znajduje się w Warszawie.Rozstrzygnięcie
Stwierdził niewłaściwość miejscową Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim i przekazał sprawę do rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Jarosław Piątek po rozpoznaniu w dniu 1 września 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. S. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...]r., nr [...] w przedmiocie uchylenia prawa do świadczenia wychowawczego postanawia: 1. stwierdzić swą niewłaściwość miejscową, 2. sprawę przekazać do rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w [...] jako sądowi miejscowo właściwemu.
A. S. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim skargę na decyzję [...] z dnia
[...] kwietnia 2026 r., nr [...]w przedmiocie uchylenia prawa do świadczenia wychowawczego.
W skardze tej skarżąca wskazała adres zamieszkania: [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 13 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm., powoływanej dalej jako p.p.s.a.), wojewódzkie sądy administracyjne rozpoznają wszystkie sprawy sądowoadministracyjne z wyjątkiem spraw, dla których zastrzeżona jest właściwość Naczelnego Sądu Administracyjnego. Do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona.
Zgodnie z art. 59 § 1 i 2 p.p.s.a. jeżeli do rozpoznania sprawy właściwy jest inny sąd administracyjny, sąd, który stwierdzi swą niewłaściwość, przekaże sprawę właściwemu sądowi administracyjnemu. Postanowienie sądu może zapaść na posiedzeniu niejawnym. Sąd, któremu sprawa została przekazana, jest związany postanowieniem o przekazaniu sprawy. Nie dotyczy to przekazania sprawy Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu.
W przedmiotowej sprawie skarga dotyczy decyzji [...] wydanej w przedmiocie świadczenia wychowawczego. Zagadnienie świadczenia wychowawczego uregulowane zostało w ustawie z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowaniu dzieci (tekst jedn. Dz.U. z 2026 r. poz. 508) – powoływanej dalej jako u.p.p.w.d.). W świetle art. 28 ust. 3 tej ustawy do rozpoznania spraw sądowoadministracyjnych w rozumieniu p.p.s.a. jest właściwy wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma miejsce zamieszkania osoba ubiegająca się o świadczenie wychowawcze lub osoba pobierająca świadczenie wychowawcze. Ustawodawca wprowadził w ten sposób wyjątek od określonej w art. 13 § 2 p.p.s.a. zasady, że o właściwości miejscowej sądu administracyjnego decyduje siedziba organu, którego działalność została zaskarżona. Zatem przepis art. 28 ust. 3 u.p.p.w.d., jako przepis szczególny w stosunku do art. 13 § 2 p.p.s.a., określa właściwość miejscową sądów administracyjnych w sprawach dotyczących świadczeń wychowawczych, uzależniając ją od miejsca zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie lub osoby pobierającej je. Dodać należy, że w pouczeniu o trybie zaskarżenia decyzji organ II instancji wskazał, iż do rozpoznania skargi w sprawie świadczenia wychowawczego właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny ze względu na miejsce zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie wychowawcze lub osoby pobierającej to świadczenie, natomiast jeżeli osoba ta nie mieszka w Polsce, wówczas właściwy jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...].
W rozpoznawanej sprawie skarżąca jako miejsce zamieszkania podała[...]. Skoro skarżąca nie zamieszkuje w Polsce, zastosowanie znajdą ogólne zasady dotyczące ustalania właściwości sądów administracyjnych przewidziane w wyżej wspomnianym art. 13 § 2 p.p.s.a. i do rozpoznania niniejszej sprawy właściwym miejscowo będzie sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona.
Biorąc pod uwagę fakt, iż skarżonym organem jest [...], którego siedzibą, zgodnie z art. 66 ust. 1 w zw. z art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jedn. Dz. U. z 2026 r., poz. 199 ze zm.), jest miasto stołeczne Warszawa, należało uznać, iż sądem właściwym miejscowo do rozpoznania przedmiotowej sprawy jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.
Mając na względzie powyższe Sąd, na podstawie art. 59 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 13 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło