II SA/Go 398/11

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. – Jarosław Piątek po rozpoznaniu w dniu 23 listopada 2011 r. w Gorzowie Wlkp. na posiedzeniu niejawnym wniosku Grupy [...] o udzielenie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia budowy obwodnicy p o s t a n a w i a: 1. odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. ustanowić adwokata. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. wyrokiem z dnia 29 września 2011 r. oddalił skargę Grupy [...] oraz Stowarzyszenia "[...]" na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia budowy obwodnicy. 10 listopada 2011 r. wpłynął do sądu wniosek Grupy [...] o udzielenie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że stowarzyszenie nie posiada majątku, utrzymuje się jedynie z niewielkich składek członkowskich. Roczny dochód stowarzyszenia wynosi 144 zł, z czego w tym roku koszty związane z działalnością stowarzyszenia wyniosły 95 zł. Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – zwanej dalej p.p.s.a.) osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie tylko od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 p.p.s.a.). W rozpoznawanej sprawie nie mógł zostać uwzględniony wniosek Grupy [...] o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, z tej tylko przyczyny, że stowarzyszeniu zostało już przyznane prawo pomocy w tym zakresie (postanowienie referendarza sądowego z dnia 7 lipca 2011 r.). Wymaga podkreślenia, że przyznane prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w toku postępowania przed sądem pierwszej instancji rozciąga się na postępowanie zażaleniowe i kasacyjne (zob. uzasadnienie uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z 2 grudnia 2010 r., II GPS 2/10). Należy wskazać, że w świetle przepisów ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. Prawo o stowarzyszeniach (tekst jedn. Dz. U. z 2001 r., Nr 79, poz. 855 ze zm.) stowarzyszenie zwykłe nie posiada osobowości prawnej, nie może prowadzić działalności gospodarczej, przyjmować spadków i zapisów oraz otrzymywać dotacji, a także korzystać z ofiarności publicznej. Stowarzyszenie zwykłe uzyskuje środki na swoją działalność ze składek członkowskich (art. 40 ust 1, 42 ust. 1 i 2 cyt. ustawy). Brak osobowości prawnej oznacza, że stowarzyszenie nie posiada własnego majątku. Koszty administracyjne związane z działalnością stowarzyszenia pokrywane są ze składek członkowskich. Roczny dochód stowarzyszenia wynosi jedynie 144 zł, z czego w bieżącym roku koszty związane z działalnością stowarzyszenia wyniosły 95 zł. Nie ma również racjonalnych podstaw do kwestionowania oświadczenia przedstawiciela skarżącego w przedmiocie sytuacji finansowej stowarzyszenia. Z tych względów uznano, że wniosek skarżącego stowarzyszenia o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata zawiera usprawiedliwione podstawy. Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia.