II SA/Go 402/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Wieczorek, Sędziowie Sędzia WSA Ireneusz Fornalik (spr.), Asesor WSA Michał Ruszyński, Protokolant, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 października 2007 r. przy udziale sprawy ze skargi [...] na Wojewoda z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wymeldowanie Oddalono skargę Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Burmistrz [...], na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych ( Dz. U. z 2006 r., Nr 139 poz. 993, ze zmianami), po ponownym rozpatrzeniu sprawy, orzekł na wniosek Spółdzielni Mieszkaniowej [...], o wymeldowaniu R.E. z pobytu stałego w [...] . W uzasadnieniu organ podniósł, iż w toku postępowania administracyjnego ustalono, że R.E. opuścił przedmiotowy lokal wraz z matką (głównym najemcą) w 1998 r., nie dopełniając obowiązku wymeldowania się. Ponadto organ stwierdził, iż w piśmie z dnia 23 października 2006 r. R.E. podał, że w spornym lokalu był ostatnio w 1997 r., a w 2004 r. po opuszczeniu zakładu karnego czasowo przebywał w [...]. Od 1986 r. z przerwami przebywa on w zakładzie karnym będąc obecnie również pozbawionym wolności. Mieszkańcy budynków w [...] potwierdzili, że R.E. nie przebywa w przedmiotowym lokalu od co najmniej 1998 r., tj. od czasu wyprowadzenia się z niego jego matki H. E.. Spółdzielnia Mieszkaniowa, która złożyła przedmiotowy wniosek o wymeldowanie poinformowała, iż dotychczas mieszkanie w którym zamieszkiwał jest zdewastowane, a R.E. nie płacił za niego czynszu. Odwołanie od powyższej decyzji złożył R.E., wskazując że kiedy opuścił zakład karny w 2000 r. przebywał w spornym lokalu do 1 maja 2000r. kiedy to ponownie został aresztowany, a ponadto podniósł, iż jest jego głównym najemcą. Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Wojewoda , podtrzymał stanowisko zawarte w decyzji organu I instancji i utrzymał to rozstrzygnięcie w mocy. W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, iż R.E. obecnie przebywa w więzieniu, a opuszczając zakład karny w 2004 r. miał czas na podjęcie działań związanych ze spornym lokalem do stycznia 2006 r. Jednocześnie stwierdził, iż z akt sprawy nie wynika by skarżący posiadał tytuł prawny do tego lokalu, a wszelkie roszczenia co do sytuacji prawnej tego lokalu winny być rozstrzygane na drodze cywilnoprawnej. Skargę na decyzję organu II instancji złożył R.E. zarzucając, iż rozstrzygnięcia wydane w jego sprawie są niezgodne z prawem, a ponadto złożył wniosek do spółdzielni o wykupienie spornego lokalu. Jednocześnie poinformował, iż nie ma żadnych zaległości w płatnościach za mieszkanie, gdyż ani on ani jego rodzice nigdy nie opłacali tego lokalu oraz, że po wyjściu z zakładu karnego zamierza w nim zamieszkać. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, przytaczając dotychczasową argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Ponadto podkreślił, iż skarżący w chwili obecnej nie ma fizycznej możliwości zamieszkania w przedmiotowym lokalu, gdyż odbywa karę pozbawienia wolności, która kończy się w 2008r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. 153, poz. 1269, ze zmianami ), sądy te sprawują kontrolę zaskarżonych decyzji pod względem zgodności z prawem. W związku z powyższym usunięcie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego może nastąpić tylko wówczas, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy jej wydawaniu organy naruszyły prawo materialne lub przepisy postępowania określone art. 145 § 1 pkt 1-3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153, poz. 1270, ze zmianami). Sąd nie może opierać kontroli o kryterium słuszności czy sprawiedliwości społecznej. Dokonując oceny zasadności zaskarżonej decyzji w zakresie w jakim Sąd władny jest to uczynić, a więc z punktu widzenia legalności uznać należy, że decyzja ta nie uchybia prawu, zaskarżonej decyzji nie można bowiem postawić zarzutu, iż została wydana z naruszeniem prawa mogącym mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia. Zdaniem Sądu, organ pierwszej jak i drugiej instancji prawidłowo ustalił stan faktyczny w sprawie. Prawidłowo również w sprawie przyjęto, że zaszły przesłanki określone w art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych ( Dz. U. z 2001 r., Nr 87, poz. 960, ze zmianami ). Stosownie bowiem do tego przepisu, w brzmieniu obowiązującym na dzień wydania zaskarżonej decyzji, organ administracji wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzje w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i jednocześnie nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. W przypadku wymeldowania, analogicznie jak w przy zameldowaniu, źródłem obowiązku organu administracji do wydania decyzji w omawianym przedmiocie, jest sam fakt opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu przez osobę podlegającą wymeldowaniu, niezależnie od tego, czy utraciła uprawnienie do przebywania w tym miejscu. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalił się pogląd, że przesłanka opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu stałego w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych jest spełniona, jeżeli opuszczenie lokalu ma charakter trwały oraz jest dobrowolne a nie wynika z bezprawnych działań lub zachowań innych osób (vide wyrok NSA z dnia 22 maja 2003 r. SA/Bk 138/2003, Legalis; wyrok NSA z dnia 23 kwietnia 2001 r. V SA 3169/2000, Legalis; wyrok z dnia 22 sierpnia 2000 r. V SA 108/2000, LEX nr 49954). Z akt administracyjnych sprawy, a w szczególności z pisma skarżącego z dnia 23 października 2006 r. oraz z zeznań właścicieli mieszkań sąsiednich [...], wynika w sposób nie budzący wątpliwości Sądu, że R.E. nie przebywa w spornym lokalu od około 1998 r., jak też nie znajdują się w przedmiotowym lokalu żadne jego rzeczy osobiste. Ponadto w okresie od 2004 r. do stycznia 2006 r. przebywał on poza miejscem zameldowania - w [...], a następnie został aresztowany. Z utrwalonego orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego wynika ponadto pogląd zgodnie z którym pobyt stały oznacza zamieszkiwanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego lub długotrwałego przebywania, z wolą koncentracji w danym miejscu swoich spraw życiowych, w tym założenia ośrodka osobistych i majątkowych interesów. Zamiar stałego pobytu musi być określony na podstawie obiektywnych możliwych do stwierdzenia okoliczności (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego, sygn. akt V SA 1917/2001 z dnia 19 lutego 2002 r., nie publikowane; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego, sygn. akt II SA/Ka 613/2000 z dnia 18 grudnia 2001 r., nie publikowane). Wobec takich ustaleń należy przyjąć, że opuszczenie przedmiotowego lokalu przez skarżącego w momencie przebywania na wolności miało dobrowolny charakter i wynikało z jego autonomicznej woli, gdyż skarżący nie mieszkał w nim, nie dbał o to mieszkanie, nie "koncentrował" swoich spraw życiowych w [...]. Fakt opuszczenia spornego lokalu potwierdza również to, że skarżący jak sam przyznał w piśmie z dnia 23 października 2006 r., w "przerwach" między odbywaniem kolejnych wyroków nie przebywał w tym mieszkaniu, nigdy nie opłacał go a które to mieszkanie na chwilę obecną jest zdewastowane i zadłużone. Jednocześnie Sąd pragnie podkreślić, iż zameldowanie jest jedynie czynnością rejestracyjną, mającą na celu zebranie informacji o tym, kto i gdzie zamieszkuje. Nie jest natomiast w żadnej mierze czynnikiem rodzącym uprawnienia do zamieszkiwania w danym lokalu. Jest wręcz odwrotnie, gdyż zameldowanie jest wyłącznie skutkiem zamieszkiwania w lokalu. Wobec powyższego wszelkie sprawy związane z ustaleniem uprawnień skarżącego do przedmiotowego mieszkania, w tym sprawa związana z jego nabyciem, nie należą do właściwości tutejszego Sądu i winny być rozstrzygane w sądzie powszechnym. Niewątpliwie takie ukształtowanie w drodze orzecznictwa instytucji wymeldowania podporządkowane jest celowi, dla którego ustanowiono regulację zawartą w art. 15 ust. 2 cyt. ustawy, a którym jest zapewnienie zgodności ewidencji ludności ze stanem faktycznym. Do orzeczenia o wymeldowaniu ze względu na rejestrowy charakter zameldowania wystarczające jest ustalenie, że dana osoba nie zamieszkuje w określonym lokalu przez odpowiednio długi okres czasu i nie dopełniła ciążącego na niej z mocy ustawy obowiązku wymeldowania się. Skarżący od kilkunastu lat ( z przerwami ) odbywa karę pozbawienia wolności, przebywając w zakładzie karnym. Jednakże samego faktu pozbawienia wolności nie można wiązać w każdym przypadku z brakiem spełnienia przesłanki dobrowolności opuszczenia lokalu w świetle przepisu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Wbrew twierdzeniom skarżącego, ocena materiału dowodowego przez organy administracji nie była oceną dowolną. Materiał dowodowy zebrany w sprawie w postępowaniu administracyjnym został właściwie oceniony, a wydana decyzja odpowiada wymogom przepisu art. 15 ust. 2 cytowanej ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. W tym stanie rzeczy skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zmianami ) prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jednocześnie pełnomocnikowi ustanowionemu w ramach przyznanego stronie prawa pomocy w związku z faktycznym udzieleniem pomocy prawnej zasądzono wynagrodzenie, o którym mowa w art. 250 cytowanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Michał Ruszyński Ireneusz Fornalik Aleksandra Wieczorek