II SA/Go 413/12

PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2012-07-18

Skład orzekający: Ireneusz Fornalik, Grażyna Staniszewska, Jacek Jaśkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny powinien zawiesić postępowanie w sprawie skargi na decyzję Wojewody odmawiającą uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę, jeśli rozstrzygnięcie tej sprawy zależy od wyniku innego postępowania sądowoadministracyjnego dotyczącego decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, która stanowiła podstawę wydania decyzji o pozwoleniu na budowę?
Ratio decidendi
Sąd zawiesił postępowanie, ponieważ rozstrzygnięcie sprawy skargi na decyzję Wojewody odmawiającą uchylenia pozwolenia na budowę zależy od wyniku innego postępowania sądowoadministracyjnego dotyczącego decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach, na którą powołał się Wojewoda, jest nieprawomocna, a jej ocena przez sąd ma kluczowe znaczenie dla ustalenia kręgu stron postępowania w sprawie pozwolenia na budowę.
Stan faktyczny
Skarżący E.O. i J.O. domagali się uchylenia decyzji Wojewody, która utrzymała w mocy decyzję Starosty odmawiającą uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę oczyszczalni ścieków. Wojewoda uznał, że skarżący nie są stronami postępowania, ponieważ ich nieruchomości nie znajdują się w obszarze oddziaływania inwestycji. Skarżący twierdzili, że są stronami i że postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę zostało przeprowadzone bez ich udziału. Kluczową kwestią stała się nieprawomocność decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, która stanowiła podstawę wydania pozwolenia na budowę.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny zawiesił postępowanie sądowe.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ireneusz Fornalik Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Staniszewska (spr.) Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz Protokolant st. sekr. sąd. Anna Lisowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 lipca 2012 r. sprawy ze skargi E.O., J.O. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji postanawia: na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) zawiesić postępowanie sądowe. Decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r. znak: [...] Starosta działając na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 w związku z art. 145 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) odmówił uchylenia ostatecznej decyzji nr [...] z dnia [...] października 2010 r. Starosty o pozwoleniu na budowę mechaniczno-biologicznej oczyszczalni ścieków o QdŚr=250m 3 /d o RM 3108 na działce nr [...] z odprowadzeniem oczyszczonych ścieków do rowu melioracji podstawowej na działce nr [...]. Na skutek odwołania wniesionego przez E.O. i J.O. Wojewoda decyzją z dnia [...] marca 2012 r. znak [...] orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji. Uzasadniając decyzję Wojewoda podzielił stanowisko organu I instancji wskazując, iż odwołujący nie posiadają legitymacji strony postępowania w sprawie zakończonej decyzją Starosty Nr [...] z dnia [...] października 2010 r., zatem nie było podstaw do uchylenia tej decyzji w postępowaniu nadzwyczajnym jakim jest wznowienie postępowania. Organ wskazał, iż postępowanie wznowieniowe zainicjowane zostało wnioskiem J.O. i E.O., którzy wskazali, że jako strony bez swojej winy nie brali udziału w postępowaniu zakończonym decyzją z [...] października 2010r. o pozwoleniu na budowę ww. inwestycji. Następnie organ przeprowadził analizę przepisów prawa uzasadniających wydanie orzeczenia. Wpierw Wojewoda wskazał, iż zgodnie z art. 28 Kpa stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie, albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Jednocześnie organ zaznaczył, iż podstawę interesu prawnego, stwarzającą dla określonego podmiotu legitymację procesową strony, może stanowić wyłącznie przepis prawa materialnego. Legitymacji takiej nie stanowi natomiast interes faktyczny. Organ zaznaczył, iż art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2010 r. Nr 243, póz. 1623 z późn. zmianami) stanowi lex specialis wobec art. 28 Kpa i określa, że stronami postępowania w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Stosownie do art. 3 pkt 20 tej ustawy przez obszar oddziaływania obiektu należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Organ podkreślił, iż dla ustalenia, czy dana nieruchomość znajduje się w obszarze oddziaływania obiektu istotne jest nie tylko gdzie jest usytuowana nieruchomość w stosunku do planowanej inwestycji i jaki ma charakter, lecz także to, czy w związku z budową obiektu będą niezbędne ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu, wynikające z przepisów odrębnych. Wojewoda wskazał, iż z akt sprawy wynika, że działka nr ew. gr. [...], na której zaprojektowano przedmiotową oczyszczalnię ścieków graniczy bezpośrednio z nieruchomościami gruntowymi oznaczonymi nr ew. gr. [...]. J.O. posiada tytuł prawny do nieruchomości nr e w. gr. [...], natomiast E.O. posiada tytuł prawny do nieruchomości oznaczonych nr ew. gr. [...]. Nieruchomość gruntowa J.O. graniczy z działką nr ew. gr. [...] i jest niezabudowaną działką rolną. Działki, do których tytuł prawny posiada E.O. nie graniczą, ani nie sąsiadują z działką nr ew. gr. [...]. Przepisy techniczno-budowlane określające warunki techniczne usytuowania obiektów budowlanych na działce ich odległości względem granic i innych obiektów budowlanych dotyczą odległości od granicy z działkami budowlanymi, a także będących w trakcie realizacji lub istniejących obiektów budowlanych. Zdaniem organu obszar oddziaływania przedmiotowej inwestycji określany na podstawie przepisów techniczno.-budowlanych nie obejmuje działki J.O., a zamyka się w obrębie działek objętych inwestycją. Wojewoda wskazał także na przepisy odrębne, na podstawie których określa się obszar oddziaływania tj. ustawę z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2008 r. Nr 25, póz. 150 ze zmianami) oraz ustawę z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2008 r. Nr 199, póz. 1227 ze zmianami). Organ odwoławczy uzasadniając decyzję powołał się na fakt, iż inwestor do wniosku o pozwolenie na budowę z dnia [...] kwietnia 2010 r. dołączył decyzję Wójta Gminy z dnia [...] września 2009 r., znak: [...] o środowiskowych uwarunkowaniach, z której wynika, że obszar oddziaływania przedmiotowej inwestycji obejmuje jedynie działki objęte inwestycją, tj. działki nr ew. gr. [...]. Działka nr ew. gr. [...] stanowi własność inwestora, natomiast działka nr ew. gr. [...] stanowi własność Województwa. Powyższa decyzja jak wskazał Wojewoda nie została wyeliminowana z obrotu prawnego w postępowaniu nadzwyczajnym i posiada przymiot decyzji ostatecznej. Dodatkowo Wojewoda podał, iż Wójt Gminy w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach stwierdził, że zarówno na etapie realizacji przedsięwzięcia jak i jego eksploatacji nie będzie stanowiło źródła zanieczyszczeń środowiska, a ścieki oczyszczone odprowadzane do odbiornika będą spełniały wymagania określone w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 24 lipca 2006 r. w sprawie warunków, jakie należy spełnić przy wprowadzaniu ścieków do wód lub do ziemi oraz w sprawie substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego (Dz.U. z 2006 r. Nr 137, póz. 984 ze zm.) oraz w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 27 września 2001 r. w sprawie katalogu odpadów (Dz.U. z 2001 r. nr 112, póz. 1206). Organ właściwy do spraw ochrony środowiska stwierdza również, że przyjęte rozwiązania techniczne i technologiczne zapewnią bezpieczeństwo przed ewentualnymi wyciekami substancji nieoczyszczonych poza instalację, co daje gwarancję zachowania środowiska gruntowo-wodnego na poziomie nie gorszym niż obecnie. W toku prowadzonego postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach organ uzyskał opinię Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych Inspektorat z dnia [...].08.2009 r., znak: [...], z której wynika, że zrzut oczyszczonych ścieków z planowanej oczyszczalni do Kanału [...] nie spowoduje negatywnych skutków na przyległych gruntach rolnych, czemu dał wyraz w decyzji kończącej to postępowanie. Ponadto Wojewoda wskazał, iż w aktach sprawy znajduje się również ostateczna decyzja Starosty z dnia [...] maja 2010 r., znak: [...] zezwalająca Gminie na szczególne korzystanie z wód poprzez wprowadzanie do Kanału [...] oczyszczonych ścieków z przedmiotowej oczyszczalni. Natomiast kwestia lokalizacji przedmiotowej czyszczalni ustalona została w ostatecznej decyzji Wójta Gminy z dnia [...] listopada 2007r., znak: [...] o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Wojewoda wskazał, iż z projektu budowlanego wynika, że przedmiotowa inwestycja nie ograniczy osobom trzecim dostępu do wody, kanalizacji, energii elektrycznej, cieplnej i środków łączności oraz drogi publicznej jak również dostępu światła dziennego do pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi. Dowiedziono również, że nie wprowadzi ona uciążliwości spowodowanych zanieczyszczeniem środowiska, a przy prawidłowej eksploatacji nie wydziela odorów, dlatego nie wymaga wydzielenia strefy ochronnej i nasadzeń zielenią izolacyjną. Organ odwoławczy stwierdził, iż przedmiotowe przedsięwzięcie nie oddziałuje zatem na działkę nr ew. gr. [...] stanowiącą grunty rolne przez co nie ogranicza sposobu jej użytkowania zgodnie z jej przeznaczeniem. Natomiast działki w stosunku, do których E.O. posiada tytuł prawny nie sąsiadują z planowaną inwestycją. Zatem nie wprowadza ona żadnych ograniczeń w sposobie zagospodarowania tych działek zgodnie z ich przeznaczeniem. W związku z powyższym odwołujący nie posiadają legitymacji strony postępowania zakończonego decyzją Starosty Nr [...] z dnia [...] października 2010 r. i nie mogli skutecznie żądać jej uchylenia w postępowaniu wznowieniowym. Z tego również względu ustosunkowanie się do zarzutów dotyczących tej decyzji uznał organ za niemożliwe w niniejszym postępowaniu. Ustosunkowując się do zarzutów odwołującego organ zauważył, że budowa oczyszczalni ścieków na działce nr ew. gr. [...] i odprowadzanie oczyszczonych ścieków do Kanału [...] na działce nr ew. gr. [...] nie wpływa na ograniczenie prawa do wydobywania kopalin ze złóż na działce J.O.. Pismem z dnia [...] kwietnia 2012 r. E.O. i J.O. złożyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. skargę na powyższą decyzję wnosząc o jej uchylenie w całości. Skarżący zwrócili uwagę, iż w poprzednich postępowaniach administracyjnych wykazywali swój interes, w tym w postępowaniu dotyczącym środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia dla inwestycji polegającej na budowie mechaniczno-biologicznej oczyszczalni ścieków o QdŚr=250m 3 /d o RM 3108 na działce nr [...] z odprowadzeniem oczyszczonych ścieków do rowu melioracji podstawowej na działce nr [...], w którym uczestniczyli jako strony. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o oddalenie skargi w całości podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Jednocześnie do pisma procesowego z dnia [...] maja 2012 r. skarżący załączył kserokopię decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] uchylającą decyzję Wójta Gminy z dnia [...] września 2009 r., znak: [...] o środowiskowych uwarunkowaniach i przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W związku z wezwaniem Sądu skierowanym do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, pismem z dnia [...] lipca 2012 r. organ poinformował, iż decyzja z dnia [...] marca 2012 r. nie stała się prawomocna, gdyż została w dniu 20 kwietnia 2012 r. zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. przez Zakład Gospodarki Komunalnej. Następnie decyzją z dnia [...] maja 2012 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło we własnym zakresie zaskarżoną decyzję w całości i orzekło o utrzymaniu w mocy decyzji z dnia [...] września 2009 r. W konsekwencji postanowieniem z dnia 28 czerwca 2012 r. sygn. akt II SA/Go 430/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. umorzył postępowanie sądowoadministracyjne. Jednocześnie, jak podało SKO, E.O. złożyła skargę do WSA w Gorzowie Wlkp. na decyzję z dnia [...] maja 2012 r. Według ustaleń tutejszego Sądu skarga E.O. oraz Zakładu Gospodarki Komunalnej na decyzję SKO z dnia [...] maja 2012 r. do dnia 17 lipca 2012 r. nie zostały przekazane do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Wśród określonych w art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270), dalej zwanej p.p.s.a. fakultatywnych przesłanek uzasadniających zawieszenie przez Sąd z urzędu postępowania sądowoadministracyjnego ustawodawca wskazał uzależnienie rozstrzygnięcia sprawy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. Zdaniem Sądu w przedmiotowej sprawie zaistniała przesłanka uzasadniająca zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego. Wojewoda wydając zaskarżoną w przedmiotowej sprawie decyzję, w której odmówił skarżącym, żądającym wznowienia postępowania z uwagi na przeprowadzenie postępowania bez ich udziału jako strony, uchylenia decyzji z dnia [...] października 2010 r. o pozwoleniu na budowę oczyszczalni ścieków. Wojewoda uznał, iż skarżący nie spełniają przesłanek określonych w art. 28 Prawa budowlanego i tym samym nie posiadają legitymacji strony postępowania w sprawie dotyczącej w/w pozwolenia na budowę. Jako jeden z podstawowych argumentów uzasadniających wydanie zaskarżonego rozstrzygnięcia organ powołał decyzję Wójta Gminy z dnia [...] września 2009r. o środowiskowych uwarunkowaniach, na podstawie której wydana została decyzja o pozwoleniu na budowę oczyszczalni ścieków. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Wojewoda wskazał, iż z treści decyzji z dnia [...] września 2009 r. wynika, iż obszar oddziaływania przedmiotowej inwestycji obejmuje jedynie działki, których dotyczy inwestycja. Wojewoda ponadto zwróci uwagę, iż w/w decyzja jest ostateczna, nie została wyeliminowana z obrotu prawnego w postępowaniu nadzwyczajnym. Tymczasem skarżący nie podzielając stanowiska organu twierdzą, iż planowana inwestycja będzie oddziaływać na nieruchomości stanowiące ich własność, co uzasadnia ich zdaniem konieczność wznowienia postępowania administracyjnego dotyczącego pozwolenia na budowę oczyszczalni ścieków z ich udziałem, które to postępowanie przeprowadzone zostało bez udziału skarżących i zakończone zostało decyzją z dnia [...] października 2010 r. Skarżący wskazali na okoliczność, iż decyzja Wójta Gminy z dnia [...] września 2009 r., na którą powołał się organ, została uchylona przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzja z dnia [...] marca 2012 r. Sąd natomiast ustalił, iż decyzja ta następnie decyzją SKO z dnia [...] maja 2012 r. wydaną w ramach tzw. autokontroli (na podstawie art. 54 § 3 p.p.s.a.) została uchylona i SKO orzekło o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji z dnia [...] września 2009 r. Stąd postępowanie sądowoadministracyjne zainicjowane skargą na decyzję z dnia [...] marca 2012 r. zostało umorzone. Jednocześnie decyzja SKO z dnia [...] maja 2012 r. została zaskarżona do tutejszego Sądu przez E.O. i Zakład Gospodarki Komunalnej, przy czym skarga wraz z odpowiedzią na skargę nie została jeszcze przekazana do WSA w Gorzowie Wlkp. Zatem decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach z dnia [...] września 2009 r., na którą Wojewoda powołał się wydając zaskarżoną decyzję z dnia [...] marca 2012 r. pozostaje nieprawomocna i o jej zgodności z prawem orzeknie Sąd w postępowaniu ze skargi na decyzję SKO z dnia [...] maja 2012 r. Treść decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach ma zasadnicze znaczenie w przedmiotowej sprawie, gdyż określony w niej obszar oddziaływania ma wpływ na określenie kręgu stron postępowania administracyjnego dotyczącego pozwolenia na budowę wydawanego na podstawie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach planowanej inwestycji. Nadto należy zauważyć, że argumentacja organu zawarta w zaskarżonej decyzji, dotycząca obszaru oddziaływania inwestycji, w zasadniczej mierze opiera się na ustaleniach stanowiących podstawę wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach z dnia [...] września 2009 r. Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdził, że pomiędzy postępowaniem sądowoadministracyjnym dotyczącym decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przeprowadzenia inwestycji polegającej na budowie oczyszczalni ścieków na działce nr [...], a postępowaniem objętym niniejszą skargą zachodzi związek uzasadniający zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego, gdyż od wyniku postępowania sądowoadministracyjnego dotyczącego decyzji SKO z dnia [...] maja 2012 r. i dokonanej przez Sąd oceny, uzależnione jest rozstrzygnięcie niniejszej sprawy. W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a postanowił zawiesić postępowanie sądowe w niniejszej sprawie do czasu zakończenia postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie ze skargi E.O. i Zakładu Gospodarki Komunalnej na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2012 r. ze względu na jego prejudycjalny charakter. Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło