II SA/Go 421/05

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2005-11-17

Skład orzekający: Marzenna Linska - Wawrzon, Grażyna Staniszewska, Joanna Brzezińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracyjny prawidłowo odmówił zameldowania na pobyt stały, jeśli nie ustalił rzeczywistego zamiaru stałego przebywania strony oraz nie zapewnił jej czynnego udziału w postępowaniu?
Ratio decidendi
Organ administracyjny nie może poprzestać na oświadczeniu strony co do jej zamiaru stałego przebywania, lecz musi ocenić ten zamiar na podstawie okoliczności faktycznych. Ponadto, organ jest zobowiązany zapewnić stronie czynny udział w każdym stadium postępowania, w tym umożliwić wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów. Niewywiązanie się z tych obowiązków stanowi naruszenie przepisów prawa, uzasadniające uchylenie decyzji.
Stan faktyczny
E.S. złożył wniosek o zameldowanie na pobyt stały. Wójt Gminy odmówił, wskazując, że nieruchomość jest domkiem letniskowym i E.S. nie zamieszkuje pod tym adresem. Wojewoda utrzymał decyzję w mocy, uznając, że E.S. nie zamieszkuje na stałe, a uzasadnione jest zameldowanie czasowe. E.S. zaskarżył decyzję, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i konstytucyjnych, w tym brak zapewnienia czynnego udziału w postępowaniu i błędne ustalenie stanu faktycznego.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Linska - Wawrzon, Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Staniszewska (spr.), Asesor WSA Joanna Brzezińska,, Protokolant Aleksandra Stankowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 listopada 2005 r. sprawy ze skargi E.S. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy zameldowania uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy z dnia [...] r., nr [...]. Wnioskiem z dnia [...] sierpnia 2004r. E.S. zwrócił się do Urzędu Gminy o zameldowanie go na pobyt stały w lokalu położonym w [...]. Decyzją z dnia [...] września 2004r. nr [...] Wójt Gminy odmówił zameldowania E.S. w [...]. W uzasadnieniu organ administracyjny wskazał, że nieruchomość położona pod ww. adresem jest domkiem letniskowym, nadto przeprowadzone w toku postępowania administracyjnego czynności wykazały, że E.S. nie zamieszkuje pod ww. adresem. W ocenie organu administracyjnego w niniejszej sprawie nie zaszły przesłanki, o których mowa w art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1975 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych, konieczne do zameldowania na pobyt stały. Od decyzji organu I instancji strona, działająca przez swego pełnomocnika, wniosła odwołanie. W odwołaniu pełnomocnik strony zarzuca, iż decyzja organu L instancji narusza przepisy art. 7 i 52 Konstytucji RP, art. 140 k.c, oraz przepisy ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Odwołujący się stwierdza, że nieruchomość położona w [...] została zakupiona przez stronę w celu stałego w nim zamieszkania i przebywania, co -zdaniem odwołującego się-nie oznacza, że strona ma obowiązek nieprzerwanego przebywania w danym lokalu. Pełnomocnik podaje, że E.S. pracuje poza granicami Kraju, dlatego podczas kontroli przeprowadzonej w trakcie postępowania administracyjnego, strona nie była obecna w tymże lokalu. Decyzją z dnia [...] listopada 2004r. nr [...] Wojewoda utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Organ II instancji w całości podzielił argumentację organu I instancji. Organ wskazał, że fakt zameldowania w lokalu jest ściśle związany z faktem przebywania i zamieszkiwania w nim, natomiast z ustalonego stanu faktycznego sprawy wynika, że strona nie zamieszkuje w danym lokalu na stałe, wobec czego uzasadnione jest zameldowanie E.S. na pobyt czasowy. Od decyzji organu II instancji strona wniosła skargę. W skardze skarżący zarzuca, iż decyzja organu II instancji narusza art. 7, 10 par. 1, 40 par. 2, 77 par. 1,79 i 81 k.p.a. Skarżący podkreśla, że jego zamiarem jest stały pobyt pod wskazanym adresem. W ocenie skarżącego, błędnie przeprowadzone postępowanie administracyjne doprowadziło, do naruszenia zagwarantowanej przez Konstytucję RP wolności wyboru miejsca zamieszkania i pobytu w swojej własności. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł ojej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje Skarga okazała się zasadna. Zgodnie z treścią art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (DZ. U. z 2001r. Nr 87 poz. 960 ze zm.) pobytem stałym jest zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. Z kolei z art. 10 ust. 1 ww. ustawy wynika obowiązek osoby zameldowania się na pobyt stały lub czasowy, jeżeli przebywa ona pod tym samym adresem dłużej niż trzy doby. Określona w art. l O ust. l w.w. ustawy przesłanka zameldowania na pobyt stały zostaje spełniona wówczas, gdy łącznie spełnione zostaną obydwa warunki określone w tych przepisach, a mianowicie, gdy osoba zamieszkuje w lokalu oraz ma zamiar stałego w nim przebywania. Należy jednocześnie zwrócić uwagę, że organ administracyjny oceniając zamiar osoby podlegającej obowiązkowi meldunkowemu, nie może poprzestać na bezkrytycznym oświadczeniu danej osoby co do jej zamiaru. O ocenie charakteru pobytu decyduje bowiem nie tylko werbalna treść oświadczenia woli, lecz również okoliczności faktyczne wskazujące na zamiar rzeczywisty. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie wynika, czy rzeczywiście skarżący ma zamiar stałego przebywania pod wskazanym adresem. W sprawie nie ustalono jak często i na jakie okresy czasu skarżący wyjeżdża poza granice Kraju, a w szczególności - w jakich okresach czasu przebywa pod wskazanym adresem. Ponadto nie ustalono wokół którego miejsca zamieszkania (w Polsce, czy też poza jej granicami) koncentrują się istotne sprawy życiowe skarżącego, a tym samym na ile wniosek o zameldowanie na pobyt stały jest uzasadniony okolicznościami faktycznymi. Samo ustalenie, że w określonym czasie skarżący nie przebywał pod wskazanym adresem, nie przesądza o tym, że nie istnieją przesłanki do zameldowania na pobyt stały. Za słuszny należy uznać zarzut skarżącego dotyczący naruszenia w toku postępowania administracyjnego, zasady czynnego udziału strony. Organ administracyjny obowiązany jest zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. W niniejszej sprawie organ administracyjny nie umożliwił skarżącemu wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Naruszając zasadę czynnego udziału strony, organ administracyjny zaprzepaścił dodatkowo możliwość wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, bowiem istotne dla sprawy okoliczności mogą zostać wyjaśnione głównie w drodze przesłuchania skarżącego. Istotne w sprawie znaczenie ma również okoliczność, czy wskazana nieruchomość, która jak wynika z akt sprawy - jest domkiem letniskowym, spełnia warunki techniczno-budowlane określone dla pomieszczeń mieszkalnych przepisami Prawa budowlanego. Z akt sprawy nie wynika jaki jest stan techniczny nieruchomości i czy jego stan umożliwia zamieszkiwanie w nim przez okres całego roku. Przy czym nie jest rzeczą organu do spraw ewidencji ludności badanie czy lokal, w którym ma nastąpić zameldowanie odpowiada warunkom technicznym dla pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi, miarodajne w tym zakresie jest stanowisko organu nadzoru techniczno-budowlanego wyrażone w odpowiedniej (przewidzianej przepisami Prawa budowlanego) formie prawnej. Podobne stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 25 stycznia 2002r. w sprawie sygn. akt V SA 554/2001. Biorąc powyższe pod uwagę na mocy art. 145 par. 1 pkt 1c ustawy z dnia 31 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (DZ.U. z 2002r. Nr 153 póz. 1270 ze zm. ) orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło