II SA/Go 441/09
PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2009-08-24
Skład orzekający: Referendarz Sądowy Jarosław Piątek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych złożony przez osobę prawną może zostać uwzględniony, jeśli wnioskodawca nie uzupełnił wymaganych dokumentów i nie wykazał braku środków na pokrycie kosztów postępowania?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony przez osobę prawną nie może zostać uwzględniony, jeśli wnioskodawca nie uzupełnił wymaganych dokumentów, w tym wyciągów z rachunków bankowych, co uniemożliwia ocenę jego sytuacji majątkowej. Ciężar dowodu co do wykazania przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na podmiocie występującym z takim żądaniem, a osoba prawna musi wykazać nie tylko brak środków, ale także podjęcie wszelkich niezbędnych działań w celu ich zdobycia.Stan faktyczny
Skarżąca spółka "SR" sp. z o.o. złożyła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy. W związku z wezwaniem do uiszczenia wpisu od skargi, spółka złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, podając m.in. dane o swojej sytuacji finansowej. Sąd wezwał spółkę do uzupełnienia wniosku poprzez przedłożenie dokumentów finansowych, czego spółka nie uczyniła.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. - Jarosław Piątek po rozpoznaniu w dniu 24 sierpnia 2009 r. w Gorzowie Wlkp. na posiedzeniu niejawnym wniosku "SR" sp. z o.o. o udzielenie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy
Na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 26 czerwca 2009 r. "SR" sp. z o.o. została wezwana do uiszczenia wpisu od wniesionej skargi w wysokości 500 zł. W dniu 13 lipca 2009 r. do sądu wpłynął wniosek skarżącej spółki o udzielenie pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku skarżąca spółka między innymi podała, iż w latach 2006-07 r. poniosła stratą, a w 2008 r. osiągnęła zysk w wysokości 159 zł.
Na podstawie zarządzenia referendarza sądowego z dnia 29 lipca 2009 r. skarżąca spółka została wezwana do uzupełnienia w terminie 7 dni złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez:
1. Przedłożenie zeznania podatkowego spółki za 2008 r,
2. Przedstawienie odpisów miesięcznych deklaracji podatkowych (za ostatnie trzy miesiące) w podatkach: od towarów i usług oraz akcyzowym,
3. Przedłożenie wykazów i wyciągów ze wszystkich rachunków bankowych za ostatnie trzy miesiące.
Powyższe wezwanie zostało doręczone w dniu 30 lipca 2009 r. Skarżąca spółka nie odpowiedziała na wezwanie.
Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 ze zm. -dalej p.p.s.a.) osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym, gdy wykaże że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania.
Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 p.p.s.a.).
Należy z naciskiem podkreślić, że ciężar dowodu co do wykazania przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na podmiocie występującym z takim żądaniem, co jednoznacznie wynika z treści przytoczonego powyżej przepisu.
W niniejszej sprawie spółka z o.o. "SR" nie uzupełniła złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy. Skarżąca spółka nie przedłożyła między innymi wyciągów z rachunków bankowych, co w przypadku podmiotów prowadzących działalność gospodarczą stanowi istotny element w ocenie ich zdolności płatniczych. Tym samym nie jest możliwe dokonanie prawidłowej, wszechstronnej analizy sytuacji majątkowej skarżących.
Należy także wskazać, że od podmiotów prowadzących działalność gospodarczą generalnie wymaga się podejmowania działań z zachowaniem wyższego stopnia staranności. Dotyczy to również przewidywania konsekwencji wykonywanej działalności w postaci konieczności prowadzenia postępowań sądowych i ponoszenia związanych z tym kosztów.
W tym kontekście należy również podkreślić, że przyznanie prawa pomocy osobie prawnej zostało w znacznym zakresie pozostawione uznaniu sądu administracyjnego. Osoba prawna obowiązana jest wykazać nie tylko, że nie ma adekwatnych środków na poniesienie kosztów postępowania, ale także, że nie ma ich, mimo iż podjęła wszelkie niezbędne środki, aby zdobyć fundusze na pokrycie tych wydatków (zob. Jan Paweł Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. 2 wyd., Warszawa 2006, s. 504, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 24 czerwca 2008 r., l GZ 147/08, Lex nr 479137).
W tej sytuacji nie sposób zatem jedynie w oparciu o okoliczności podane w formularzu "PPF" przyjąć, iż skarżąca spółka wykazała, że nie stać jej na poniesienie kosztów sądowych (wpisu od skargi).
W konkluzji należy zatem stwierdzić, iż wniosek spółki z o.o. "SR" o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło