II SA/Go 443/06
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2006-12-13
Skład orzekający: Ireneusz Fornalik, Maria Bohdanowicz, Aleksandra Wieczorek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wysokość przyznanego zasiłku okresowego z powodu bezrobocia, ustalona w ramach uznania administracyjnego, może być przedmiotem skutecznej skargi do sądu administracyjnego, jeśli organ prawidłowo zastosował przepisy ustawy o pomocy społecznej i kodeksu postępowania administracyjnego?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że decyzja o przyznaniu zasiłku okresowego została wydana w ramach uznania administracyjnego. Organ prawidłowo zastosował przepisy ustawy o pomocy społecznej, w tym dotyczące minimalnej wysokości zasiłku, a także kodeksu postępowania administracyjnego. Sąd nie może ingerować w sferę uznania administracyjnego organu, zwłaszcza gdy decyzja jest korzystna dla strony, a przepisy prawa zostały prawidłowo zastosowane.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej o przyznaniu zasiłku okresowego z powodu bezrobocia w obniżonej wysokości. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów ustawy o pomocy społecznej i k.p.a. oraz błędne ustalenie stanu faktycznego. Organy przyznały zasiłek, ale w kwocie niższej niż oczekiwał skarżący, wskazując na ograniczenia ustawowe i uznaniowy charakter decyzji.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ireneusz Fornalik (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Maria Bohdanowicz,, Sędzia WSA Aleksandra Wieczorek, Protokolant asystent sędziego Tomasz Modzelewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 grudnia 2006 r. sprawy ze skargi A.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zasiłku okresowego Oddala skargę
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2006 r., nr [...] Kierownik Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej, na podstawie art. 110 ust. 1 w związku z art. 7 pkt 1, 4, art. 8 ust. 1 pkt 1, art. 17 ust. 1 pkt 4, art. 38 ust. 1 pkt 1, ust. 2 pkt 1, oraz art. 147 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593, ze zmianami) i art. 104 k.p.a., przyznał A.P. pomoc w postaci zasiłku okresowego z powodu bezrobocia na okres od [...] kwietnia 2006 r. do [...] czerwca 2006 r. w wysokości po 231 zł miesięcznie.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że z wywiadu środowiskowego wynika,
iż A.P. jest osobą samodzielnie gospodarująca, bezrobotną bez prawa
do zasiłku, bez dochodu, z lekkim stopniem niepełnosprawności, ale z możliwością podjęcia zatrudnienia. Ponadto organ zaznaczył, że skarżący miał już przyznaną pomoc w postaci zasiłku okresowego, ale jej nie przyjął. Stwierdzono, iż strona spełnia ustawowe warunki do objęcia pomocą w formie zasiłku okresowego. Jednocześnie organ wyjaśnił, że minimalna wysokość przyznanego świadczenia to 35 % różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej, które wynosi 461 zł, a dochodem osoby ubiegającej się o to świadczenie, ale w związku z tym, iż MOPS dysponował środkami własnymi kwota świadczenia uległa podwyższeniu i wyniosła 50 % różnicy między ww. kryterium dochodowym, a dochodem osoby ubiegającej o przedmiotowe świadczenie.
Od powyższej decyzji odwołał się A.P. wnosząc o jej uchylenie oraz przyznanie pełnego zasiłku okresowego. Zaskarżonej decyzji zarzucił, iż zaskarżone orzeczenie narusza obowiązujące przepisy prawa.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] maja 2006 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. z uwzględnieniem art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 3 i 4, art. 8 ust. 1 pkt 1, art. 38 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 1, art. 147 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz.593, ze zmianami), utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
W treści uzasadnienia organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 38 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej, zasiłek okresowy przysługuje w szczególności ze względu na długotrwałą chorobę, niepełnosprawność, bezrobocie, możliwość utrzymania lub nabycia uprawnień do świadczeń z innych systemów zabezpieczenia społecznego osobie samotnie gospodarującej, której dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej, a ustalenie zasiłku w przypadku osoby samotnie gospodarującej – następuje do wysokości różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby, z tym że kwota zasiłku nie może być wyższa niż 418 zł miesięcznie.
W myśl art. 147 ust. 3 pkt 1 ustawy w 2006 r. i 2007 r. ustawy minimalna wysokość zasiłku okresowego wynosi w przypadku osoby samotnie gospodarującej - 35 % różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby.
W ocenie Kolegium decyzja organu I instancji jest prawidłowa, a przyznana pomoc i jej rozmiar są adekwatne do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy oraz do możliwości pomocy społecznej. Dodatkowo organ zaznaczył, iż skarżący ma możliwość wykorzystania własnych możliwości, jeśli chodzi o poszukiwanie zatrudnienia
i przezwyciężenie trudnej sytuacji życiowej.
Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniósł A.P., który zarzucił organom I i II instancji naruszenie art. 38 ust. 2 pkt 1 cytowanej ustawy o pomocy społecznej przez przekroczenie zakresu uznania administracyjnego i oparcie rozstrzygnięcia na błędnym stanie faktycznym przy wydawaniu zaskarżonych rozstrzygnięć oraz naruszenie art. 107 k.p.a. w konsekwencji uniemożliwiającym mu wyjście z trudnej sytuacji życiowej.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie,
powołując się na argumenty tożsame z twierdzeniami zawartymi w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Jednocześnie Kolegium podkreśliło, iż przyznanie zasiłku było poprzedzone wszechstronnym wyjaśnieniem okoliczności faktycznych stanowiących podstawę rozstrzygnięcia i oceną zebranego w sprawie materiału dowodowego. Ponadto skarżący nie zgłosił się do Ośrodka Pomocy Społecznej po skierowanie do pracy społecznie użytecznej, co mogło stanowić podstawę do odmowy przyznania świadczenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie może być uwzględniona, gdyż zaskarżonej decyzji nie można postawić zarzutu, iż została ona wydana z naruszeniem prawa mogącym mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia.
Okolicznością bezsporną w sprawie jest spełnienie przez skarżącego, samotnie prowadzącego gospodarstwo domowe, warunków do przyznania mu pomocy
w formie zasiłku okresowego ze względu na bezrobocie i brak jakichkolwiek dochodów.
Postawą rozstrzygnięcia w rozpatrywanej sprawie był art. 38 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. nr 64, poz. 593, ze zmianami), w myśl którego zasiłek okresowy przysługuje w szczególności ze względu na długotrwałą chorobę, niepełnosprawność, bezrobocie, możliwość utrzymania lub nabycia uprawnień do świadczeń z innych systemów zabezpieczenia społecznego osobie samotnie gospodarującej, której dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej. W tym przypadku wysokość świadczenia ustala się do wysokości różnicy między kryterium dochodowym wynoszącym 461 zł (art. 8 ust. 1 pkt 1 cytowanej ustawy) a dochodem tej osoby, z tym że kwota zasiłku nie może być wyższa niż 418 zł miesięcznie ( art. 38 ust. 2 pkt 1 ustawy ).
W art. 147 ustawy o pomocy społecznej z 2004 r. ustawodawca wprowadził pewne ograniczenie przy określaniu kwoty zasiłku okresowego ustalając jego minimalną wysokość na lata 2004-2007. Zgodnie z ust. 3 pkt 1 tegoż artykułu w latach 2006-2007 minimalna wysokość zasiłku okresowego wynosi, w przypadku osoby samotnie gospodarującej, 35% różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby. W przypadku zerowego dochodu świadczenie to wynosi 161 zł. W związku z tym, że Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej dysponował środkami własnymi kwota świadczenia uległa podwyższeniu i wyniosła 231 zł.
Decyzja o przyznaniu zasiłku okresowego wydana jest w ramach uznania administracyjnego, co oznacza, że organ przyznający zasiłek nie jest zobowiązany do spełnienia żądań strony, która musi liczyć się z tym, że organ odmówi przyznania jej tego świadczenia lub jego rozmiar będzie różny od tego, który strona określiła we wniosku. Zarówno wysokość, jak i samo przyznanie świadczenia uzależnione są od możliwości finansowych organu przyznającego pomoc oraz ilości innych osób potrzebujących i zamieszkujących na terenie danej gminy.
Kontrolując decyzję wydaną w ramach uznania administracyjnego, w niniejszej sprawie korzystną dla strony, Sąd nie może wkraczać w sferę zastrzeżoną do kompetencji wyznaczonych przez ustawę organów i określać wysokość przyznawanej pomocy
w tych przypadkach, w których ustawodawca pozostawił uznaniu organów, gdyż tylko one, dysponując środkami finansowymi, mogą udzielać świadczeń.
Rozpoznając w postępowaniu odwoławczym sprawę Kolegium dokonało prawidłowej oceny postępowania organu pierwszej instancji oraz wydanego rozstrzygnięcia, dając temu wyraz w uzasadnieniu decyzji, które odpowiada wymaganiom z art. 107 § 3 kpa.
W tym stanie rzeczy skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zmianami ) prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Aleksandra Wieczorek Ireneusz Fornalik Maria Bohdanowicz
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło