II SA/Go 446/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Jarosław Piątek po rozpoznaniu w dniu 14 października 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. F. na działalność Marszałka Województwa [...] w przedmiocie organizacji przewozów kolejowych postanawia: odrzucić skargę. W piśmie z dnia [...] sierpnia 2025 r. A. F. wniósł skargę na działalność Marszałka Województwa [...] w przedmiocie organizacji usług komunikacji publicznej do [...]. Skarżący opisał trudności z komunikacją jakich doświadczył podczas podróży do [...]. Skarżący wskazał, że "Marszałek Województwa świadczy usługi o charakterze widmo, pociągi widmo i autobusy widmo, nie wykazane w rozkładzie". Jego zdaniem Marszałek wprowadza w błąd, gdyż nie mógł znaleźć w rozkładzie pociągu, którym do tej pory jeździł. W odpowiedzi na ww. skargę organ wniósł o jej odrzucenie jako niedopuszczalnej, wskazując, że opisana sytuacja dotyczy działalności przewoźnika kolejowego P., który jako operator wykonuje przewozy pasażerskie na podstawi umowy z Województwem L.. Skarżący zawarł umowę przewozu z przewoźnikiem, a nie z Marszałkiem Województwa. Dodał, że to przewoźnik odpowiada za wykonanie przewozu oraz podawanie rozkładu jazdy do publicznej wiadomości. Marszałek działa w sferze prawa publicznego i nie jest stroną umowy przewozu. Natomiast roszczenia z tytułu niewykonania lub nienależytego wykonania przewozu lub brak odpowiedniej informacji kieruje się zasadniczo do przewoźnika. Nadto w piśmie z dnia [...] września 2025 r. skarżący po raz kolejny wskazał na jakość usług kolei pasażerskiej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skargę należało odrzucić. Badanie merytorycznej zasadności skargi każdorazowo poprzedza analiza jej dopuszczalności. Postępowanie sądowoadministracyjne może toczyć się bowiem wyłącznie na podstawie prawnie dopuszczalnej i skutecznie wniesionej skargi. W myśl art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej jako p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W myśl art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 i 2760), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Jak stanowi zaś art. 3 § 2a p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. W myśl art. 3 § 3 p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Powyższe wyliczenie stanowi katalog zamknięty. Zaskarżenie aktu lub czynności niewymienionych w powyższym katalogu oznacza, iż sprawa nie jest objęta właściwością sądu administracyjnego, a tym samym zgodnie z treścią art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. skarga podlega odrzuceniu. Skarga na działalność organu jest zatem dopuszczalna tylko w granicach, w jakich przysługuje skarga do sądu administracyjnego na decyzje, postanowienia oraz na akty i czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Dla skutecznego wniesienia skargi konieczne jest zatem w pierwszej kolejności wskazanie przepisu prawa materialnego obligującego organ do podjęcia jednej ze wskazanych wyżej aktywności. Złożona w rozpoznawanej sprawie przez A. F. skarga dotyczy działalności Marszałka Województwa [...] w przedmiocie organizacji przewozów kolejowych, w tym do miejscowości [...], z której to skarżący jest niezadowolony. Wyjaśnić trzeba, że mimo objęcia spraw transportu zbiorowego, stosownie do art. 14 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 581 ze zm.), zakresem kompetencji tego samorządu, brak jest obowiązującego przepisu prawnego obligującego organy samorządu województwa, do podjęcia - w zakresie planowania, organizowania i zarządzania transportem przez województwo w trybie przepisów ustawy o publicznym transporcie zbiorowym - władczego rozstrzygnięcia. Organ słusznie podniósł natomiast w odpowiedzi na skargę, że skarżący zawarł umowę przewozu z przewoźnikiem P., który wykonuje przewozy pasażerskie i to on odpowiada za wykonanie przewozu oraz podawanie rozkładu jazdy do publicznej wiadomości, nie zaś Województwo [...]. Zaś wszelkie roszczenia z tytułu niewykonania lub nienależytego wykonania przewozu lub brak odpowiedniej informacji powinny być kierowane zasadniczo do przewoźnika. Uznać zatem trzeba, że w zakresie objętym treścią skargi strona nie może skutecznie domagać się wydania decyzji administracyjnej (art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a.), postanowienia wydanego w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończącego postępowanie, postanowienia rozstrzygającego sprawę co do istoty (art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a.), postanowienia wydanego w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie (art. 3 § 2 pkt 3 p.p.s.a.), podobnie jak również żadnego z aktów, o których mowa w art. 3 § 2 pkt od 4 do 7 p.p.s.a. Wobec powyższego stwierdzić należy, że zaskarżona w niniejszej sprawie działalność organu nie należy do żadnej kategorii spraw mieszczących się w zakresie kognicji sądów administracyjnych. Z tego też względu Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., skargę odrzucił.