II SA/Go 452/12

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie WIkp. - Jarosław Piątek po rozpoznaniu w dniu 19 lipca 2012 r. w Gorzowie WIkp. na posiedzeniu niejawnym wniosku A.S. o udzielenie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie skierowania na badania psychologiczne postanawia: zwolnić skarżącą od ponoszenia kosztów sądowych. Na podstawie zarządzenia z dnia 13 czerwca 2012 r. Przewodniczącego Wydziału A.S. została wezwana do uiszczenia wpisu od wniesionej skargi w wysokości 200 zł. 20 czerwca 2012 r. do sądu wpłynął wniosek A.S. o przyznanie prawa pomocy złożony na urzędowym formularzu PPF w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku skarżąca podała, że przechodzi rehabilitację po przebytym wypadku samochodowym. Oświadczyła, że w związku z powyższym nie jest obecnie zatrudniona i nie pobiera innych świadczeń. A.S. podała, że jej mąż pracuje jedynie dorywczo. Nadto skarżąca wskazała, że wraz z mężem posiadają liczne zobowiązania pieniężne (kredyt mieszkaniowy - 44.800 zł, karta kredytowa [...]- 5.144 zł, opłata za gaz - 5.600 zł, energia elektryczna - 450 zł). W uzupełnieniu złożonego wniosku skarżąca przedłożyła wyciąg z rachunku bankowego, zawiadomienie o wszczęciu egzekucji, wezwanie do zapłaty. Wniosek zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst. jedn. Dz. U. z 2012 r., póz. 270 - dalej zwanej p.p.s.a.), prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie fizycznej wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 p.p.s.a.). Instytucja pomocy prawnej jest wyjątkiem od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez same strony. Celem przyznania prawa pomocy jest zapewnienie realizacji konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które ze względu na brak odpowiednich środków nie są w stanie ponieść, miedzy innymi kosztów sądowych (wpisu) czy kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika. Należy podkreślić, iż co do zasady, prawo pomocy obejmuje osoby nie osiajgające żadnych dochodów lub osiągające dochód wybitnie niski, który nie pozwala na uiszczenie kosztów, nawet przy poczynionych oszczędnościach w wydatkach koniecznych. Tak więc przepisy o prawie pomocy mają zastosowanie wyłącznie do osób, które mimo największych starań nie mogą poczynić oszczędności i ponieść kosztów postępowania sądowego. Zwraca się także trafnie uwagę w literaturze, iż prawo pomocy ma służyć najuboższym, to jest podmiotom, dla których konieczność ponoszenia kosztów związanych z postępowaniem sądowym oznaczałaby faktyczne ograniczenie lub pozbawienie prawa do sądu (zob. H.Knysiak-Molczyk, Przesłanki przyznania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, Przegląd Prawa Publicznego 2007, nr 4, s. 36-39). Analiza sytuacji materialnej A.S. prowadzi do wniosku, że została spełniona przesłanka o której mowa w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Zważyć trzeba, iż skarżąca przechodzi rehabilitację po wypadku samochodowym. A.S. nie jest zatrudniona i nie otrzymuje świadczeń z ubezpieczenia społecznego. Nadto mąż skarżącej pracuje jedynie dorywczo. Nie można pominąć, że A.S. i jej mąż posiadają liczne zobowiązania cywilnoprawne (około 60.000zł). Z przedłożonych dokumentów wynika, że w stosunku do skarżącej i jej męża zostało wszczęte postępowanie egzekucyjne. Nie ma również racjonalnych podstaw do kwestionowania oświadczenia skarżącej odnośnie braku oszczędności. Z wyciągu z rachunku bankowego wynika, że saldo jest ujemne (-2.500 zł- stan na dzień [...] czerwca 2012 r.). W konkluzji należy stwierdzić, że wniosek A.S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych wyczerpuje ustawową przesłankę o której mowa w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia.