II SA/Go 455/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Michał Ruszyński po rozpoznaniu w dniu 24 września 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E.Z. na decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej Studentów Uniwersytetu z dnia [...] r. w przedmiocie odmowy przyznania stypendium rektora dla najlepszych studentów postanawia: odrzucić skargę. Pismem z dnia [...] maja 2014 r. E.Z. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim skargę na decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej Studentów Uniwersytetu z dnia [...] maja 2014 r. w przedmiocie odmowy przyznania stypendium rektora dla najlepszych studentów. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 30 czerwca 2014 r., sygn. akt II SA/Go 455/14 skarżąca wezwana została do uiszczenia - w terminie 7 dni od otrzymania wezwania pod rygorem odrzucenia skargi - wpisu sądowego od skargi w kwocie 200 zł. Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru znajdującego się w aktach sprawy, przesyłka ta została odebrana w dniu 7 lipca 2014 r. przez dorosłego domownika – J.K., ciotkę adresata, która podjęła się oddać przesyłkę adresatowi. W dniu 17 lipca 2014 r. do tut. Sądu wpłynęło przesłane drogą elektroniczną pismo skarżącej zawierające wniosek o przyznanie prawa pomocy. Jednocześnie strona oświadczyła, że w tym samym dniu zostanie nadany za pośrednictwem Poczty Polskiej przedmiotowy wniosek. Ponadto strona podała, że pismo zawierające wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi otrzymała do rąk własnych w dniu 16 lipca 2014 r. Wcześniej (2 tygodnie) przebywała w domu rodzinnym w [...], a pismo pod jej nieobecność zostało odebrane przez innych mieszkańców przy ul. [...]. W dniu 21 lipca 2014 r. wpłynął do Sądu podpisany przez skarżącą wniosek o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu (data nadania: 18 lipca 2014 r.). Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 12 sierpnia 2014 r., sygn. akt II SA/Go 455/14, przyznano skarżącej prawo pomocy obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych oraz w zakresie ustanowienia radcy prawnego. Okręgowa Izba Radców Prawnych pismem z dnia [...] sierpnia 2014 r. poinformowała Sąd o wyznaczeniu dla E.Z. pełnomocnika z urzędu w osobie radcy prawnego M.P.-P.. Zarządzeniem z dnia 25 sierpnia 2014 r. wezwano pełnomocnika skarżącej do uzupełnienia, w terminie 7 dni od daty otrzymania niniejszego wezwania, braku formalnego pisma skarżącej z dnia [...] lipca 2014 r. nadesłanego drogą elektroniczną, poprzez podpisanie tegoż pisma przez E.Z. i przesłanie do tutejszego Sądu, pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania (art. 49 § 1 p.p.s.a.). Jednocześnie pełnomocnik został wezwany do sprecyzowania treści ww. pisma, poprzez wskazanie, czy pismo to stanowi wyłącznie wniosek E.Z. o przyznanie prawa pomocy, czy jest to również wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego, pod rygorem uznania, że pismo E.Z. z dnia [...] lipca 2014 r. jest wyłącznie wnioskiem o przyznanie prawa pomocy. W przypadku natomiast podania, że wniosek E.Z. z dnia [...] lipca 2014 r. jest wnioskiem o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego, pełnomocnik został wezwany do wykazania, również w terminie 7 dni, wskazanych we wniosku okoliczności uniemożliwiających dokonanie czynności w terminie, pod rygorem rozpatrzenia wniosku jedynie w oparciu o jego treść. W odpowiedzi na powyższe wezwanie, pełnomocnik skarżącej pismem z dnia [...] września 2014 r. oświadczył, że skarżąca składając pismo z dnia [...] lipca 2014 r. miała wyłącznie na celu uzyskanie prawa pomocy w pełnym zakresie, tj. zwolnienia od kosztów sądowych w całości i ustanowienia pełnomocnika w osobie radcy prawnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skargę należało odrzucić. Na wstępie należy wskazać, iż postępowanie sądowoadministracyjne zainicjowane może być i toczyć się wyłącznie na podstawie skutecznie wniesionej skargi. W związku z powyższym, zanim dojdzie do zawiśnięcia sporu przed sądem, jest on obowiązany dokonać oceny skargi pod względem formalnym. Badanie pod względem formalnym skargi obejmuje nie tylko analizę jej zawartości, lecz także jej kontrolę pod względem szczególnych wymogów, jakim skarga powinna odpowiadać. Stosownie do treści art. 214 § 1 i art. 219 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – zwanej dalej jako "p.p.s.a."), strona wnosząca skargę jest zobowiązana uiścić należny wpis sądowy. Zgodnie z art. 220 § 1 p.p.s.a, Sąd nie może podjąć żadnej czynności na skutek pisma (w tym skargi), od którego nie została uiszczona opłata sądowa (w tym wpis sądowy), chyba, że stronie przysługuje ustawowe zwolnienie od kosztów sądowych określone w art. 239 p.p.s.a. lub zostanie przyznane na jej wniosek stosowne prawo pomocy obejmujące zwolnienie od tych kosztów. Podkreślić należy, że strona uczyni zadość wezwaniu Sądu w sytuacji, gdy w zakreślonym terminie uiści wpis od skargi albo, gdy w otwartym terminie do jego uiszczenia złoży wniosek o przyznanie prawa pomocy. W przedmiotowej sprawie skarżąca została prawidłowo wezwana do uiszczenia wpisu, a w siedmiodniowym terminie na dokonanie tej czynności, który upłynął z dniem 14 lipca 2014 r., wpis nie został uiszczony, przy czym wniosek o przyznanie prawa pomocy złożono po terminie. Należy w tym miejscu wskazać, że w świetle art. 72 § 1 p.p.s.a., według którego jeżeli doręczający nie zastanie adresata w mieszkaniu, może doręczyć pismo dorosłemu domownikowi, a gdyby go nie było - administracji domu lub dozorcy, jeżeli osoby te nie mają sprzecznych interesów w sprawie i podjęły się oddania mu pisma, doręczenie w dniu 7 lipca 2014 r. przesyłki zawierającej wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi należy uznać za skuteczne. Nadto w przedmiotowej sprawie nie został złożony wniosek o przywrócenie uchybionego terminu do dokonania czynności, albowiem pomimo treści pisma strony z dnia [...] lipca 2014 r. pełnomocnik skarżącej w piśmie z dnia [...] września 2014 r., jak i sama skarżąca (pismo z dnia [...] września 2014 r.) jednoznacznie wskazały, że intencją skarżącej w piśmie z dnia [...] lipca 2014 r. jest wyłącznie uzyskanie prawa pomocy w pełnym zakresie, tj. zwolnienie od kosztów sądowych w całości i ustanowienie pełnomocnika w osobie radcy prawnego. Skarżąca wraz z wezwaniem do uiszczenia wpisu od skargi została prawidłowo pouczona o skutkach nieuiszczenia opłaty sądowej w zakreślonym terminie, jak również o możliwości skorzystania z instytucji prawa pomocy. Niedokonanie przez skarżącą żadnej czynności procesowej w zakreślonym przez Sąd terminie (uiszczenia wpisu od skargi bądź złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych) może być oceniane jedynie w kategoriach należytej staranności jaką powinna zachować osoba dbająca o własne interesy. Podkreślić należy, że po wezwaniu strony do uiszczenia wpisu od złożonego pisma, przyznanie jej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od obowiązku uiszczenia tej opłaty, jest uzależnione od tego, czy strona złoży wniosek w tym przedmiocie w terminie otwartym do uiszczenia tego wpisu. Złożenie zaś wniosku o przyznanie prawa pomocy po upływie zakreślonego terminu do uiszczenia wpisu (jak to miało w niniejszej sprawie), nie ma żadnego wpływu na obowiązek uiszczania przez nią opłat, do których została wezwana na mocy prawomocnych zarządzeń w tym przedmiocie (por. postanowienie NSA z dnia 13 stycznia 2012 r., sygn. akt II OSK 24/12, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, www.nsa.gov.pl). Mając na uwadze przedstawione okoliczności Sąd stanął na stanowisku, że skarga jest nieopłacona i z tego powodu podlegała odrzuceniu na mocy art. 220 § 3 p.p.s.a.