II SA/Go 469/16

PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2016-10-26

Skład orzekający: Jarosław Piątek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych powinien zostać umorzony, jeśli prawo pomocy w tym zakresie zostało już wcześniej przyznane, a wniosek o ustanowienie adwokata jest uzasadniony?
Ratio decidendi
Postępowanie w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych podlega umorzeniu, gdy prawo pomocy w tym zakresie zostało już wcześniej przyznane, co czyni dalsze rozpoznanie wniosku zbędnym. Jednocześnie, wniosek o ustanowienie adwokata jest uzasadniony, jeśli strona wykaże brak środków na poniesienie kosztów postępowania, co potwierdza jej trudna sytuacja majątkowa, np. odbywanie kary pozbawienia wolności bez dochodów i oszczędności.
Stan faktyczny
Skarżący G.R., odbywający karę pozbawienia wolności i nieposiadający dochodów ani oszczędności, złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie dotyczącej wymeldowania. Wcześniej przyznano mu prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
1. Umorzono postępowanie w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. 2. Ustanowiono adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. – Jarosław Piątek po rozpoznaniu w dniu 26 października 2016 r. w Gorzowie Wlkp. na posiedzeniu niejawnym wniosku G.R. o udzielenie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania p o s t a n a w i a : 1. umorzyć postępowanie w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, 2. ustanowić adwokata. Dnia 10 października 2016 r. wpłynął do tut. Sądu wniosek G.R. skarżącego o przyznanie prawa pomocy założony na urzędowym formularzu PPF. W piśmie z dnia [...] października 2016 r. skarżący wyjaśnił, że domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. W uzasadnieniu wniosku G.R. podał, że odbywa karę pozbawienia wolności. Skarżący oświadczył, że nie jest zatrudniony i nie posiada dochodu. Wniosek jest uzasadniony. Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst. jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 – dalej zwanej p.p.s.a.), prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. W myśl art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym przysługuje osobie fizycznej wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika podatkowego (art. 245 § 2 p.p.s.a.). Instytucja pomocy prawnej jest wyjątkiem od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez same strony. Celem przyznania prawa pomocy jest zapewnienie realizacji konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które ze względu na brak odpowiednich środków nie są w stanie ponieść, miedzy innymi kosztów sądowych (wpisu) czy kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika. Zasadą jest, iż prawo pomocy obejmuje osoby nie osiągające żadnych dochodów lub osiągające dochód wybitnie niski, który nie pozwala na uiszczenie kosztów postępowania sądowego, nawet przy poczynionych oszczędnościach w wydatkach koniecznych. W literaturze wskazuje się, że prawo pomocy ma służyć najuboższym, to jest podmiotom, dla których konieczność ponoszenia kosztów związanych z postępowaniem sądowym oznaczałaby faktyczne ograniczenie lub pozbawienie prawa do sądu (zob. H.Knysiak-Molczyk, Przesłanki przyznania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, Przegląd Prawa Publicznego 2007, nr 4, s. 36-39). Zgodnie z art. 249a p.p.s.a., jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznanie prawa pomocy umarza się. Zważyć trzeba, że na podstawie postanowienia referendarza sądowego z dnia 21 lipca 2016 r. przyznano G.R. prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Należy zatem stwierdzić, że spełnione zostały przesłanki umorzenia postępowania w sprawie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Z przedłożonych dokumentów wynika, że skarżący odbywa karę pozbawienia wolności w Zakładzie Karnym. G.R. nie jest zatrudniony w zakładzie karnym i nie posiada oszczędności. W sprawie nie występują racjonalne przesłanki mogące podważyć wiarygodność oświadczenia skarżącego odnośnie jego trudnej sytuacji majątkowej. Biorąc pod uwagę ww. okoliczności uznano, iż uzasadnione jest przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika. Wobec powyższego na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. i art. 249a p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło