II SA/Go 47/12

PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2012-03-14

Skład orzekający: Jarosław Piątek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której miesięczny dochód wraz z dochodem małżonka wynosi około 1.900-2.200 zł netto, posiada dwójkę dzieci, nie posiada oszczędności ani majątku, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata)?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym jest uzasadniony, jeśli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W sytuacji, gdy miesięczny dochód rodziny jest niski, nie pozwala na pokrycie podstawowych potrzeb życiowych, a wnioskodawca nie posiada oszczędności ani majątku, należy uznać, że przesłanka z art. 246 § 1 pkt 1 PPSA została spełniona, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w pełnym zakresie.
Stan faktyczny
Skarżąca Z.G. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego. W uzasadnieniu podała trudną sytuację materialną, wskazując na niskie dochody (950 zł wynagrodzenia, 880 zł renty męża) oraz przedstawiając opłaty związane z eksploatacją mieszkania. Złożyła wniosek na urzędowym formularzu PPF, oświadczając brak oszczędności i majątku.
Rozstrzygnięcie
1. Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. 2. Ustanowiono adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. – Jarosław Piątek po rozpoznaniu w dniu 14 marca 2012 r. w Gorzowie Wlkp. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z.G. o udzielenie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa własności działki p o s t a n a w i a : 1. przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. ustanowić adwokata. Na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 31 stycznia 2012 r., Z.G. została wezwana do uiszczenia wpisu od wniesionej skargi w wysokości 200 zł. W terminie otwartym do uiszczenia wpisu skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu PPF w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika. W uzasadnieniu wniosku Z.G. podała, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej. Skarżąca oświadczyła, że otrzymuje wynagrodzenie w wysokości 950 zł a jej mąż rentę w kwocie 880 zł. W uzupełnieniu złożonego wniosku skarżąca przedstawiła opłaty związane z eksploatacją mieszkania wraz z rachunkami. Wniosek jest uzasadniony. W myśl art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej zwanej p.p.s.a.) prawo pomocy w zakresie całkowitym przysługuje osobie fizycznej wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika podatkowego (art. 245 § 2 p.p.s.a.). Instytucja pomocy prawnej jest wyjątkiem od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez same strony. Celem przyznania prawa pomocy jest zapewnienie realizacji konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które ze względu na brak odpowiednich środków nie są w stanie ponieść, miedzy innymi kosztów sądowych (wpisu) czy kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika. Zasadą jest, iż prawo pomocy obejmuje osoby nie osiągające żadnych dochodów lub osiągające dochód wybitnie niski, który nie pozwala na uiszczenie kosztów postępowania sądowego, nawet przy poczynionych oszczędnościach w wydatkach koniecznych. W literaturze wskazuje się, że prawo pomocy ma służyć najuboższym, to jest podmiotom, dla których konieczność ponoszenia kosztów związanych z postępowaniem sądowym oznaczałaby faktyczne ograniczenie lub pozbawienie prawa do sądu (zob. H.Knysiak-Molczyk, Przesłanki przyznania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, Przegląd Prawa Publicznego 2007, nr 4, s. 36-39). Analiza sytuacji materialnej Z.G. prowadzi do wniosku, że została spełniona przesłanka o której mowa w art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Z przedłożonych dokumentów wynika, że miesięczny dochód skarżącej i jej męża wynosi około 1.900-2.200 zł (netto). Nie można pominąć, że Z.G. posiada dwójkę dzieci. Z treści formularza PPF wynika, że skarżąca nie posiada oszczędności ani majątku. W sprawie nie występują racjonalne przesłanki mogące podważyć wiarygodność oświadczenia skarżącej odnośnie jej sytuacji majątkowej. W świetle zasad doświadczenia życiowego w pełni uprawniona jest teza, że posiadane przez skarżącą środki pieniężne wystarczają jedynie na zabezpieczenie podstawowych potrzeb życiowych jej rodziny. Reasumując należy stwierdzić, że wniosek Z.G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym zawiera usprawiedliwione podstawy i dlatego został uwzględniony. Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło