II SA/Go 483/06

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2006-11-22

Skład orzekający: Maria Bohdanowicz, Joanna Brzezińska, Anna Juszczyk - Wiśniewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy świadczenie pielęgnacyjne i składki na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne mogą być przyznane z mocą wsteczną od daty stwierdzenia niepełnosprawności dziecka, pomimo złożenia wniosku o świadczenie po wejściu w życie nowych przepisów i wcześniejszych decyzji odmawiających przyznania zasiłku stałego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji naruszyły przepisy postępowania administracyjnego, nie rozpatrując wszechstronnie wniosku strony o przyznanie świadczeń za okres wsteczny. Wygaśnięcie decyzji odmawiającej zasiłku stałego na mocy art. 149 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej z 2004 r. nie pozbawia sądu możliwości kontroli zgodności tej decyzji z prawem i przyznania świadczeń za okres do wejścia w życie nowych przepisów, jeśli pierwotna decyzja była wadliwa. W przypadku stwierdzenia wadliwości decyzji odmawiającej, strona może skorzystać z art. 58 ustawy o świadczeniach rodzinnych, co umożliwia konwersję uprawnień.
Stan faktyczny
Wnioskodawczyni W.S. ubiegała się o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego i zasiłku pielęgnacyjnego z tytułu opieki nad niepełnosprawnym synem. Organy administracji odmawiały przyznania świadczeń za okres wsteczny od daty stwierdzenia niepełnosprawności syna, argumentując, że prawo do świadczeń powstaje od daty złożenia wniosku. Po zmianach legislacyjnych i wydaniu nowych orzeczeń o niepełnosprawności syna, W.S. ponownie złożyła wnioski, domagając się świadczeń od marca 2003 r. Decyzje organów przyznawały świadczenia jedynie od grudnia 2005 r. W.S. zaskarżyła decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, domagając się przyznania świadczeń od marca 2003 r.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Bohdanowicz, Sędziowie Asesor WSA Joanna Brzezińska (spr.), Asesor WSA Anna Juszczyk - Wiśniewska, Protokolant sekr. sąd. Monika Nowak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 listopada 2006 r. sprawy ze skargi W.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego, składek na ubezpieczenie emerytalne, rentowe i zdrowotne uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy z dnia [...] r. nr [...]. Wnioskiem z dnia [...] lutego 2004 r. W.S. zwróciła się o przyznanie zasiłku stałego z tytułu konieczności sprawowania stałej całodobowej opieki nad synem B.S., dołączając orzeczenie o niepełnosprawności syna. Decyzją z dnia [...] marca 2004 r. nr [...] Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej, działając z upoważnienia Rady Gminy, na podstawie art. 27 ust. 1, art. 43 ust. 1 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (Dz.U z 1998 r. Nr 64, poz. 414 z późn.zm.) odmówił przyznania świadczenia z pomocy społecznej formie zasiłku stałego. W uzasadnieniu wskazano, iż strona nie spełnia wymogów określonych w art. 27 ust. 1 ww. ustawy, gdyż z treści orzeczenia o niepełnosprawności wynika, że syn wymaga pomocy innej osoby w związku z ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji, ale nie wymaga stałego współudziału, na co dzień opiekuna dziecka w procesie leczenia, rehabilitacji i edukacji. Na skutek odwołania strony Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] kwietnia 2004 r. nr [...] uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i sprawę przekazało organowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania, wskazując na konieczność uzupełnienia materiału dowodowego w sprawie w szczególności w celu ustalenia charakteru i zakresu opieki sprawowanej przez W.S. nad synem. Wyrokiem z dnia 21 września 2005 r., sygn. akt II SA/Go 141/05 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim oddalił skargę strony na powyższą decyzję. Orzekając ponownie w sprawie Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej decyzją z dnia [...] kwietnia 2004 r. nr [...], działając z upoważnienia Rady Gminy, na podstawie art. 27 ust. 1, art. 43 ust. 1 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej, odmówił przyznania stronie świadczenia z pomocy społecznej w formie zasiłku stałego, z tej samej co uprzednio przyczyny. Następnie [...] grudnia 2005 r. W.S. zwróciła się do Urzędu Gminy z wnioskiem o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego i zasiłku pielęgnacyjnego w związku z opieką nad synem B.S. urodzonym [...] sierpnia 1992 r. dołączając do niego kopie orzeczeń Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności z [...] stycznia 2004 r. oraz 19 grudnia 2005 r. dotyczące syna. Jednocześnie strona oświadczyła, że domaga się przyznania świadczenia pielęgnacyjnego wraz z wyrównaniem od miesiąca, w którym syn B. został zaliczony do osób niepełnosprawnych tj. marca 2003 r., z uwagi na fakt, że w wyniku wyroku sądowego orzeczenie o niepełnosprawności uzupełniono o wskazania uprawniające do pobierania świadczenia pielęgnacyjnego. Zasiłku pielęgnacyjnego domaga się natomiast z wyrównaniem od września 2005 r., kiedy zaprzestano jego wypłatę przez KRUS, gdyż ponowne orzeczenie zmienia poprzednie i m.in. wydłuża okres jego ważności do [...] sierpnia 2008 r. Jednocześnie wnioskodawczyni wyjaśniła, iż tak późne złożenie wniosku wynika z faktu, iż wniosła do sądu odwołanie od niesłusznego jej zdaniem orzeczenia i niepełnosprawności syna. Sąd wydał wyrok na podstawie którego w grudniu 2005 r. Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania i Niepełnosprawności zmienił wcześniej wydane orzeczenie z mocą wsteczną. Decyzją z [...] lutego 2006 r. nr [...] Wójt Gminy przyznał W.S. świadczenie pielęgnacyjne z tytułu opieki nad niepełnosprawnym dzieckiem B.S. na okres od [...] grudnia 2005 r. do [...] sierpnia 2006 r. w kwocie 420,00 zł miesięcznie oraz składkę na ubezpieczenie emerytalne i rentowe w wysokości 32,52% kwoty świadczenia pielęgnacyjnego miesięcznie przez ww. okres. Na skutek odwołania strony Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z [...] marca 2006 r. nr [...], uchyliło powyższą decyzję organu pierwszej instancji w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia temu organowi. Organ odwoławczy wskazał, iż sprawa dotyczy daty przyznania świadczenia pielęgnacyjnego i w związku ze zmianą pierwotnej treści orzeczenia o niepełnosprawności oraz uchyleniem przez Kolegium decyzji organu pierwszej instancji z [...] marca 2004 r. w przedmiocie przyznania zasiłku stałego oraz oddaleniem skargi na to orzeczenie, należy ponownie rozpoznać wniosek strony z [...] lutego 2004 r. W konsekwencji Kolegium uznało, że kolejny wniosek z dnia [...] grudnia 2005 r. stanowi jedynie ponaglenie w sprawie przyznania świadczenia. Rozpoznając ponownie sprawę decyzją z dnia [...] kwietnia 2006 r. nr [...] Wójt Gminy, na podstawie art. 17 ust. 1, 2, 3, 4, art. 24 ust. 1 i 2 ustawy z 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. Nr 228 poz. 2255 z późn.zm.) oraz art. 6 ust. 2a, art. 22 ust. 1 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. Nr 137, poz. 887 z późn.zm.) oraz art. 9 ust. 1 pkt 25a, art. 21 ust. 1 i art. 199 ustawy z dnia 23 stycznia 2003 r. o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia (Dz.U. Nr 45, poz. 391 z późn.zm.), w związku z § 7 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 2 czerwca 2005 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne (Dz.U. Nr 105 poz. 881 z późn.zm.) oraz art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego. W uzasadnieniu organ wskazał, że Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności orzeczeniem o niepełnosprawności z [...] stycznia 2004 r. uchylił wskazania w orzeczeniu organu pierwszej instancji z [...] sierpnia 2003 r. i postanowił zaliczyć B.S. do osób niepełnosprawnych do dnia [...] sierpnia 2005 r. uznając przy tym konieczność stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji lecz stwierdzając, że dziecko nie wymaga stałego współudziału na co dzień opiekuna w procesie leczenia, rehabilitacji i edukacji. Dopiero po odwołaniu się wnioskodawczyni od powyższego orzeczenia do Sądu Rejonowego Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności orzeczeniem z [...] grudnia 2005 r. zaliczył badanego do osób niepełnosprawnych wskazując, że zachodzi konieczność zarówno stałej lub długotrwałej opieki innej osoby w związku z niezdolnością do samodzielnej egzystencji jak i stałego współudziału na co dzień opiekuna w procesie leczenia, rehabilitacji i edukacji. Na podstawie tego orzeczenia straciło moc prawną orzeczenie tego organu z [...] stycznia 2004 r. Organ przytoczył stanowisko w sprawie wyrażone przez Wydział Polityki Społecznej Urzędu Wojewódzkiego uzgodnione z Departamentem Świadczeń Rodzinnych w Ministerstwie Pracy i Polityki Społecznej, zgodnie z którym uprawnienia strony do świadczenia pielęgnacyjnego rozpoczynają się od miesiąca, w którym wpłynął wniosek tj. od [...] grudnia 2005 r., a ubieganie się o ustalenie uprawnień do zaległych świadczeń może nastąpić po wystąpieniu zainteresowanej do sądu z powództwem cywilnym o utratę świadczeń wskutek błędnego orzeczenia Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności. Przytaczając dalej treść przepisu art. 17 oraz art. 24 ust. 1 i 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych wskazano, że prawo do świadczeń rodzinnych ustala się za okres zasiłkowy, począwszy od miesiąca w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami. Organ uznał, że w sprawie nie mamy do czynienia z przyznaniem zainteresowanej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego na zasadzie ciągłości w stosunku do poprzednio uzyskanego świadczenia (na zasadzie art. 58 ww. ustawy). Strona bowiem nie otrzymywała zasiłku stałego na podstawie przepisów o pomocy społecznej z powodu nie spełniania wówczas warunków ustawowych. Wprawdzie przyznał, że orzeczenie Wojewódzkiego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności z 16 stycznia 2004 r. (w oparciu o które odmówiono stronie przyznania zasiłku stałego) utraciło moc prawną w związku z wydaniem orzeczenia z [...] grudnia 2005 r., jednak zdaniem organu nie ma w powyższej sprawie zastosowania art. 24 ust. 3a ustawy o świadczeniach rodzinnych. Odnośnie wniosku o przyznanie zasiłku stałego z pomocy społecznej z dnia [...] lutego 2004 r., organ pierwszej instancji uznał, że nie podlega on ponownemu rozpoznaniu, gdyż postępowanie w tej sprawie zostało zakończone decyzją ostateczną z dnia [...] kwietnia 2004 r., od której strona nie wniosła odwołania. Wójt Gminy w konsekwencji stwierdził, iż strona na skutek błędnych orzeczeń Powiatowego oraz Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności z [...] stycznia 2004 r. poniosła utratę świadczeń pielęgnacyjnych i bezsprzecznie jest osobą uprawnioną do ich pobierania. W ustawie o świadczeniach rodzinnych nie przewidziano jednak możliwości przyznania świadczeń od okresu, w którym obowiązywały przepisy ustawy o pomocy społecznej, a organ nie był wówczas właściwym do ich ustalania, zwłaszcza, że ich przyznanie związane jest z opłaceniem składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne. Z tej przyczyny organ uznał uprawnienia strony jedynie od miesiąca złożenia wniosku. W.S. odwołała się od powyższej decyzji wnosząc o jej uchylenie w całości oraz wydanie decyzji przyznającej świadczenie pielęgnacyjne z tytułu opieki nad niepełnosprawnym synem na okres od dnia [...] marca 2003 r. do dnia [...] sierpnia 2008 r. oraz odpowiednich składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe przez ten sam okres. Decyzją z dnia [...] czerwca 2006 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze , na podstawie art. 3 pkt 10, art. 17 ust. 1, art. 24 ust. 1 i ust. 2, art. 58 ust.1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych, art. 6 ust. 2a i art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. Nr 137, poz. 887 z późn.zm.), art. 66 ust. 1 pkt 28, art. 73 pkt 10, art. 81 ust. 8 pkt 9, art. 242 pkt 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz art. 138 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego: 1. uchylił zaskarżoną decyzję w całości, 2. przyznał W.S. świadczenie pielęgnacyjne z tytułu opieki nad niepełnosprawnym dzieckiem B.S. ur. [...].08.1992 r. w kwocie 420 zł miesięcznie na okres od [...] stycznia 2005 r. do [...] sierpnia 2006 r., składkę na ubezpieczenie emerytalne i rentowe w wysokości 32,52% kwoty świadczenia pielęgnacyjnego miesięcznie oraz składkę na ubezpieczenie zdrowotne w wysokości 8,75% kwoty świadczenia pielęgnacyjnego miesięcznie również na wskazany wyżej okres. Organ odwoławczy w uzasadnieniu wywiódł, że w sprawie nie mogą mieć zastosowania przepisy art. 24 ust. 3a, ani też 58 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych. Weszła ona w życie z dniem 1 maja 2004 r., jednak nie przewiduje świadczenia w postaci zasiłku stałego, regulowanego w uprzednio obowiązującej ustawie o pomocy społecznej z dnia 29 listopada 1990 r., uchylonej ustawą o pomocy społecznej z dnia 12 marca 2004 r. (Dz.U. Nr 64, poz. 593 z późn.zm.), obowiązującą także od dnia 1 maja 2004 r. W ocenie organu przepis art. 58 ustawy o świadczeniach rodzinnych dotyczy tylko sytuacji, gdy strona otrzymywała już zasiłek stały na podstawie przepisów o pomocy społecznej do dnia wejścia w życie ustawy (1 maja 2004 r.) w związku z pielęgnacją dziecka legitymującego się orzeczeniem o niepełnosprawności lub stopniu niepełnosprawności ze wskazaniami, o których mowa w art. 6b ust. 3 pkt 7 i 8 ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz.U. Nr 123 poz. 776 z późn.zm.) Ustalono, iż W.S. takiego zasiłku nie otrzymywała, co więcej ostateczną decyzją z [...] kwietnia 2004 r. Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej odmówił stronie przyznania zasiłku stałego na syna B.. Skład orzekający Kolegium zwrócił także uwagę, że przepis art. 24 ust. 3a ustawy o świadczeniach rodzinnych obowiązuje od dnia 1 czerwca 2005 r. i nie ma zastosowania do wcześniejszych stanów faktycznych. W ocenie organu nie ma więc mowy o kontynuacji poprzedniego orzeczenia oraz zastosowaniu art. 24 ust. 3a ww. ustawy, dlatego świadczenie pielęgnacyjne przysługuje od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami tj. od grudnia 2005 r. do końca okresu zasiłkowego tj. [...] sierpnia 2006 r. (art. 3 pkt 10 i art. 24 ust. 2 ustawy). Dalej organ drugiej instancji stwierdził, iż konsekwencją przyznania świadczenia pielęgnacyjnego jest także przyznanie składki na ubezpieczenie emerytalne, rentowe i zdrowotne na taki sam okres czasu, co wynika z przepisów art. 6 ust. 2a i art. 22 ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz art. 73 pkt 10, art. 81 ust. 8 pkt 9 i art. 242 pkt 3 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Kolegium wskazało także, że organ pierwszej instancji w podstawie prawnej decyzji powołał się na przepisy nieobowiązującej ustawy z dnia 23 stycznia 2003 r. o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia, która została uchylona ustawą o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, a ponadto pomimo przyznania świadczenia pielęgnacyjnego nie orzekł w przedmiocie składki na ubezpieczenie zdrowotne. W.S. zaskarżyła powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim, wnosząc o jej uchylenie w części dotyczącej początkowego terminu przyznania świadczenia pielęgnacyjnego oraz składek na ubezpieczenie emerytalne, rentowe i zdrowotne, jako naruszającej prawo i przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego oraz należnych składek od dnia [...] marca 2003 r. oraz zasądzenie kosztów postępowania. Uzasadniając skargę strona zarzuciła, iż niezrozumiałą jest dla niej decyzja Kolegium, która w pkt 1 uchyla zaskarżoną decyzję w całości, ponieważ w pkt 2 Kolegium przyznało takie same świadczenia jakie przyznał organ pierwszej instancji (w takiej samej wysokości i terminach), a tylko dodatkowo przyznało składki na ubezpieczenie zdrowotne. W odwołaniu natomiast strona domagała się uchylenia decyzji organu pierwszej instancji i wydania decyzji przyznającej jej świadczenie pielęgnacyjne wraz z pochodnymi składkami od dnia [...] marca 2003 r. do dnia [...] sierpnia 2008 r. Żądanie swoje skarżąca uzasadnia okolicznością, iż decyzje najpierw Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności z dnia [...] sierpnia 2003 r., a następnie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności z [...] stycznia 2004 r. uznawały syna B. za osobę świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych niepełnosprawna właśnie od [...] marca 2003 r. Gdyby jednocześnie nie określono w nich błędnie zakresu opieki nad dzieckiem przysługiwałoby W.S. prawo do zasiłku stałego z tytułu sprawowanej opieki nad dzieckiem, a następnie prawo do świadczenia pielęgnacyjnego z tego tytułu. Jednocześnie skarżąca wskazała, iż uprzednio przekazując sprawę do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji Kolegium uznało, że w sprawie pozostał do rozpoznania wniosek z dnia [...] lutego 2004 r., a wniosek z dnia [...] grudnia 2005 r. w okolicznościach sprawy powinien być potraktowany jako ponaglenie tamtego nierozpoznanego wniosku. Z tej przyczyny dziwi ją zmiana stanowiska organu odwoławczego wyrażonego w zaskarżonej decyzji, w której powołując się na przepisy art. 24 i 58 ustawy o świadczeniach rodzinnych Kolegium uznało, że świadczenie pielęgnacyjne przysługuje dopiero od dnia [...] grudnia 2005 r., a nie od [...] marca 2003 r. Ponadto W.S. podniosła, że osoba niepełnosprawna i jej opiekun prawny nie mogą ponosić ujemnych skutków błędnych decyzji organów administracji publicznej w sytuacji, gdy dochodzone środki finansowe, których nie uzyskano od dnia uznania niepełnosprawności, negatywnie wpłynęły i nadal wpływają na stan zdrowia jej syna B.S.. Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Jednocześnie odnosząc się do zarzutu skargi niezrozumienia treści rozstrzygnięcia, organ przytaczając treść przepisów art. 138 § 1 i 2 Kpa wskazał, iż z uwagi na stwierdzone uchybienia w decyzji organu pierwszej instancji (powołanie w podstawie prawnej przepisów nieobowiązującej ustawy oraz brak orzeczenia o przyznaniu składki na ubezpieczenie zdrowotne), zachodziła konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji w całości i orzeczenia przez organ odwoławczy co do istoty sprawy – art. 138 § 1 pkt 2 Kpa. Brak było bowiem podstaw do utrzymania w mocy zaskarżonej decyzji i przekazania sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia, czy też do umorzenia postępowania odwoławczego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim zważył, co następuje: Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych; Dz. U. Nr 153, poz. 1269). W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn.zm), powoływanej dalej jako "P.p.s.a."), lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Wspomnieć należy, że stosownie do art. 134 § 1 P.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W zakresie tak określonej kognicji Sąd zważył, że skarga okazała się zasadną. Przedmiotem sporu pomiędzy stroną skarżącą oraz organami administracji publicznej orzekającymi w przedmiotowej sprawie nie pozostaje sam fakt przysługiwania W.S. uprawnienia do otrzymywania, w obecnym stanie prawnym, świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu opieki nad niepełnosprawnym dzieckiem. Sporne pozostaje bowiem uprawnienie, w stanie faktycznym niniejszej sprawy, do uzyskania przez skarżącą odpowiedniego świadczenia z tego tytułu od marca 2003 r. (daty stwierdzenia niepełnosprawności syna), czyli za okres wsteczny wobec daty złożenia wniosku - [...] grudnia 2005 r. Sąd uznał, iż organy administracji obu instancji prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy w zakresie przebiegu postępowania dotyczącego rozpoznania i rozstrzygnięcia pierwotnego wniosku strony z dnia [...] lutego 2004 r. o przyznanie zasiłku stałego z pomocy społecznej z tytułu sprawowania opieki nad niepełnosprawnym synem B.S.. Nie budzi bowiem wątpliwości, iż decyzja Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...] kwietnia 2004 r. nr [...], odmawiająca przyznania stronie świadczenia z pomocy społecznej w formie zasiłku stałego, na podstawie art. 27 ust. 1, art. 43 ust. 1 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej, posiada przymiot ostateczności w administracyjnym toku instancji. Dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy istotne jest również szczegółowe ustalenie stanu prawnego, w kontekście systemowych zmian legislacyjnych, które nastąpiły od 1 maja 2004 r. Z tym dniem bowiem weszła w życie ustawa o pomocy społecznej z dnia 12 marca 2004 r., która na mocy przepisu art. 160, uchyliła w całości ustawę o pomocy społecznej z 1990 r. Zgodnie z dyspozycją art. 149 ust. 1 tejże ustawy, z dniem jej wejścia w życie, z pewnymi wyjątkami wygasły decyzje wydane na podstawie poprzedniej ustawy o pomocy społecznej z 1990 r., bez względu na ich merytoryczną treść. Jest to związane z faktem, że ustawa z 2004 r. inaczej określa prawa do pomocy społecznej, niż miało to miejsce w ustawie z 1990 r., a ustawodawca zamierzał odnieść te zmiany także do spraw, w których wydane decyzje administracyjne już uprzednio ukształtowały prawa do wypłaty świadczeń. W związku z tym przewidziano swoisty "system adaptacyjny" dla wielu sytuacji już ukształtowanych, tak aby nie pozbawiać beneficjentów pomocy, lecz by jej świadczenie następowało na innych niż dotychczas zasadach (konwersja). Nowa ustawa o pomocy społecznej nie regulowała już świadczenia w postaci zasiłku stałego z tytułu sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem niepełnosprawnym, lecz owo świadczenie ze środków publicznych zostało zastąpione przez tzw. "świadczenie pielęgnacyjne", regulowane przepisem art. 17 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. z 2006 r. Nr 139, poz. 992), która również weszła w życie 1 maja 2004 r. Świadczenie to przeznaczone jest dla osób rezygnujących z aktywności zawodowej, by opiekować się dzieckiem do lat 16 z orzeczoną niepełnosprawnością lub powyżej 16 roku życia z orzeczonym znacznym stopniem niepełnosprawności. Przepis przejściowy tej ustawy w art. 58 ust. 1 natomiast stanowi, że osoba otrzymująca zasiłek stały na podstawie przepisów o pomocy społecznej do dnia wejścia w życie ustawy, tj. do 1 maja 2004 r., w związku z pielęgnacją dziecka legitymującego się orzeczeniem o niepełnosprawności lub stopniu niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami, o których mowa w art. 6b ust. 3 pkt 7 i 8 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. Nr 123, poz. 776 ze zm.), nabywa prawo do świadczenia pielęgnacyjnego, o którym mowa w art. 17, do 31 sierpnia 2005 r., jeżeli spełnia warunki określone w dotychczasowych przepisach. Oznacza to, że w nowej regulacji zmieniającej system pomocy społecznej, mając na celu ograniczenie zakresu udzielanej pomocy i działając w zgodzie z zasadą zaufania do państwa i stanowionego przez nie prawa, w art. 58 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych przyznano prawo podmiotowe do świadczenia pielęgnacyjnego na zmienionych warunkach, ograniczone w czasie. Warunkiem korzystania ze świadczenia pielęgnacyjnego w zamian za zasiłek stały jest uzyskanie przez uprawnionego stosownej decyzji administracyjnej przyznającej taki zasiłek na gruncie dotychczas obowiązujących przepisów. Tak więc wygaśnięcie decyzji przyznającej zasiłek stały (art. 149 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej z 2004 r.) nie powoduje utraty świadczeń już przyznanych, które należą się nadal, ale pod nazwą "świadczenie pielęgnacyjne" i na podstawie decyzji wydanej (w miejsce decyzji o zasiłku stałym, która uległa wygaszeniu) na podstawie ustawy o świadczeniach rodzinnych, w zakresie reżimu prawnego dla tych świadczeń przyznawanych w trybie art. 58 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, nie zaś w trybie reżimu ogólnego zasiłków pielęgnacyjnych (art. 17). Z regulacji przejściowej w ustawie o świadczeniach rodzinnych mogą skorzystać zatem jedynie osoby opiekujące się dzieckiem niepełnosprawnym, które uzyskały jeszcze pod rządami ustawy o pomocy społecznej z 1990 r. zasiłek stały i zasiłek ten był im wypłacany (art. 58 ustawy o świadczeniach rodzinnych). Nabyły one bowiem z mocy ustawy o świadczeniach rodzinnych prawo do świadczenia pielęgnacyjnego do [...] sierpnia 2005 r., ponieważ ustawa ta spowodowała konwersję uprawnień do otrzymywanego przed [...] maja 2004 r. zasiłku stałego - w uprawnienia do świadczenia pielęgnacyjnego. W tym kontekście rozważenia wymaga dodatkowo czy z woli ustawodawcy pozbawione dobrodziejstwa korzystania z regulacji przepisu przejściowego art. 58 ustawy o świadczeniach rodzinnych są osoby, co do których wydano decyzje odmawiające przyznania zasiłku stałego (na podstawie ustawy o pomocy społecznej z 1990 r.) w sytuacji, gdy rozstrzygnięcia te były wydane z naruszeniem prawa. Rozważając powyższą kwestię Sąd między innymi kierował się pomocniczo wykładnią przedmiotowych przepisów i stanowiskiem Trybunału Konstytucyjnego zawartym w uzasadnieniu wyroku z dnia 8 marca 2005 r. sygn. akt P 15/04, opubl. OTK-A z 2005 r. Nr 3, poz. 21, w którym orzeczono o zgodności z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej przepisu art. 149 ustawy o pomocy społecznej z 12 marca 2004 r. Powyższe orzeczenie zapadło na tle stanu faktycznego podobnego do sytuacji rozpoznawanej w przedmiotowej sprawie z tą różnicą, iż w tamtej sprawie sąd administracyjny powziął wątpliwości co do możliwości wzruszenia ostatecznej lecz jeszcze nieprawomocnej decyzji organu administracji odmawiającej przyznania zasiłku stałego, już po wejściu w życie nowej ustawy o pomocy społecznej i wygaśnięciu wcześniejszych decyzji na mocy przepisu art. 149 ustawy z 2004 r. Trybunał wskazał, że artykuł 149 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej z 2004 r. jest przepisem materialnoprawnym, nie zaś procesowym. Przewiduje on wygaśnięcie wszystkich decyzji, lecz ze skutkiem ex nunc, tj. z datą wejścia w życie ustawy z 2004 r. Natomiast wygaśnięcie decyzji nie powoduje "uznania za niebyłe" tego, co się wydarzyło od momentu wydania decyzji - do 1 maja 2004 r. Tak byłoby, gdyby art. 149 ust. 1 przypisywać skutek ex tunc. Wygaśnięcie decyzji przyznającej świadczenia (pozytywnych) powoduje, że ustaje (od daty wygaśnięcia) obowiązek wypłacania świadczeń na przyszłość, co w niczym nie narusza podstawy prawnej i prawidłowości dotychczas wypłaconych świadczeń. Natomiast w wypadku decyzji negatywnej, nawet jej wygaśnięcie nie zdezaktualizuje powinności dokonania kontroli przez sąd administracyjny. Badanie zgodności z prawem decyzji dotyczy bowiem momentu jej wydania, a więc zdarzenia przed 1 maja 2004 r. i - co za tym idzie - oceny, czy odmówienie wypłacania zasiłku za okres do 1 maja 2004 r. - było zgodne z prawem. Chodzi bowiem o to, czy decyzja (wydana przed 1 maja 2004 r.) była zgodna z prawem, czy też prawo naruszała. Jeżeli okazałoby się, że decyzja negatywna była z prawem niezgodna, to dokonanie przez sąd administracyjny tej konstatacji powoduje, że za okres do wejścia w życie ustawy z 2004 r. stronie należało przyznać zasiłek. Strona była zaś zasiłku tego pozbawiona tylko dlatego, że organ administracji naruszył prawo, wydając decyzję negatywną." W ocenie Trybunału Konstytucyjnego, którą w całości podziela Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, wygaśnięcie na mocy art. 149 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej z 2004 r. decyzji odmawiającej zasiłku stałego bynajmniej nie powoduje bezprzedmiotowości postępowania sądowoadministracyjnego w odniesieniu do tej decyzji. Co więcej, ponieważ z punktu widzenia mechanizmów ochronnych, związanych z regulacją kwestii intertemporalnej w zakresie ustawy o pomocy społecznej i sprzężonej z nią ustawy o świadczeniach rodzinnych, istotne jest, czy dana osoba w dniu wejścia w życie obu ustaw miała prawo do zasiłku stałego (aby móc skorzystać z konwersji w zasiłek pielęgnacyjny), tym bardziej istotne jest, aby postępowanie kontrolne w zakresie decyzji odmawiającej przyznania zasiłku zakończyć orzeczeniem merytorycznym. Należy zatem przyjąć, że po wygaśnięciu decyzji Sąd administracyjny może, a nawet zobowiązany jest prowadzić postępowanie sprawdzające i może wydać merytoryczne orzeczenie. Wtedy otwiera się droga (w wyniku stosownego pouczenia przez orzekający sąd administracyjny organów administracji co do dalszego biegu sprawy) do ewentualnego uzyskania przez osobę skarżącą statusu osoby uprawnionej do zasiłku stałego na datę [...] maja 2004 r. To zaś umożliwia osobie tej skorzystanie z art. 58 ustawy o świadczeniach rodzinnych (konwersja uprawnień do zasiłku stałego w pielęgnacyjny - czasowy). W ocenie Sądu podkreślenia wymaga fakt, iż na podstawie przepisów procedury administracyjnej podobne uprawnienie, a wręcz obowiązek weryfikacji zgodności z prawem rozstrzygnięcia sprawy zakończonej wydaniem decyzji ostatecznej odmawiającej przyznania prawa do zasiłku stałego na mocy przepisów ustawy o pomocy społecznej z 1990 r., na etapie postępowania administracyjnego należy przyznać organom administracji publicznej. Chodzi mianowicie o możliwość weryfikacji wadliwych decyzji ostatecznych lub nawet prawomocnych w administracyjnym toku instancji w ramach nadzwyczajnych trybów postępowania administracyjnego, przewidzianych przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego lub ustaw szczególnych tj. wznowienia postępowania administracyjnego (w przypadku zaistnienia istotnych wad postępowania art. 145 i 145 a Kpa) oraz stwierdzenia nieważności decyzji (w przypadku wad tkwiących w samej decyzji art. 156 Kpa). Ponadto procedura administracyjna przewiduje także nadzwyczajny tryb zmiany lub uchylenia niewadliwych decyzji ostatecznych – art. 154 i 155 Kpa. Organy administracji publicznej demokratycznego państwa prawnego, zgodnie z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej (art. 2) oraz przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 7 i 8) zobowiązane są z urzędu czuwać i dołożyć należytej staranności aby każda sprawa administracyjna była wszechstronnie rozpoznana zgodnie z obowiązującym porządkiem prawnym, mając na uwadze interes społeczny oraz słuszny interes obywatela. Postępowanie administracyjne należy na każdym jego etapie prowadzić w taki sposób, aby pogłębiać zaufanie obywateli do organów Państwa oraz ich świadomość i kulturę prawną. W nauce prawa sformułowano wiele reguł i zachowań, których przestrzeganie w istotny sposób służy realizacji wypływających z powyższych zasad obowiązków. Zalicz się do nich między innymi domniemanie słuszności prawnego interesu strony, wymóg rozstrzygania wątpliwości na korzyść obywatela (jeśli nie stoi temu na przeszkodzie ważny interes społeczny), a także wyjaśnienia rzeczywistej woli strony, jeżeli charakter pisma wnoszonego przez stronę budzi wątpliwości. Taki sposób działania wynika także z obowiązku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego (vide wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 listopada 1999 r., I SA/Łd 1592/97, niepubl.; z 18 lutego 1994 r., sygn. akt SA/Wr 1587/93, niepubl.). Odnosząc powyższe rozważania na grunt stanu faktycznego niniejszej sprawy wskazać należy, iż organy administracji publicznej zarówno pierwszej, jak i drugiej instancji w przedmiotowej sprawie naruszyły przepisy postępowania administracyjnego w stopniu, który może mieć wpływ na wynik rozstrzygnięcia. Postępowanie administracyjne było prowadzone z istotnym naruszeniem wskazanych wyżej podstawowych zasad postępowania administracyjnego w tym w szczególności konstytucyjnej zasady praworządności, zasady prawdy obiektywnej, uwzględniania słusznego interesu strony oraz pogłębiania zaufania obywatela do organów Państwa (art. 6art. 9 Kpa). Analizując akta sprawy administracyjnej Sąd zważył przede wszystkim, iż mimo jednoznacznego sformułowania przez stronę w dniu [...] grudnia 2005 r. żądania przyznania jej świadczeń i zasiłków z tytułu opieki nad niepełnosprawnym synem za okres od marca 2003 r. do [...] sierpnia 2008 r. w związku z uzyskaniem dopiero w grudniu 2005 r. ostatecznej decyzji Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności, organy w wyniku postępowania zainicjowanego tym wnioskiem orzekały jedynie o przyznaniu świadczenia pielęgnacyjnego i związanych tym składek ubezpieczeniowych za okres od [...] grudnia 2005 r. Także we wszystkich odwołaniach od decyzji wydawanych w niniejszej sprawie oraz w skardze do Sądu skarżąca konsekwentnie kwestionuje fakt, iż nie przyznano jej świadczenia za poprzedni okres. Wszakże w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i uchylonej przez nią decyzji organu pierwszej instancji organy pośrednio zawarły wyjaśnienia dotyczące braku możliwości wstecznego orzekania, jednakże rozstrzygnięcie to jest niedostateczne i z pewnością nie może zastąpić orzeczenia co do istoty sprawy. Podkreślenia wymaga fakt, iż rozstrzygnięcie w sentencji decyzji może zawierać zarówno orzeczenie o charakterze pozytywnym dla strony jak i negatywnym, zawsze jednak winno być kompletne i obejmować całość rozpoznawanej sprawy (art. 104 Kpa). Jednocześnie orzeczenie to zarówno w zakresie pozytywnym, jak i odmawiającym przyznania określonego uprawnienia winno zostać szczegółowo uzasadnione, po myśli art. 107 § 3 Kpa. W ocenie Sądu, w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, treścią rozstrzygnięcia stanowiącego przedmiot kontroli sądowej nie objęto całości sprawy administracyjnej obejmującej żądanie strony przyznania wskazanych świadczeń w ściśle określonym przedziale czasowym, lecz zaledwie jej część. Uzasadnia to stwierdzenie przez Sąd, że organy administracji zaniechały przede wszystkim wnikliwego ustalenia stanu faktycznego i prawnego sprawy, co dopiero umożliwiało szczegółowe ustosunkowanie się do całości żądania strony. Jeżeli istniały w tym zakresie wątpliwości, należało zwrócić się do strony o sprecyzowanie wniosku lub jego uzupełnienie. Możliwe było także rozdzielenie żądań objętych wnioskiem i rozpoznawanie ich w odrębnych postępowaniach, oczywiście z jednoczesnym udzieleniem stronie należytych i wyczerpujących informacji o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego (art. 9 Kpa). W okolicznościach faktycznych i prawnych przedmiotowej sprawy wniosek strony z [...] grudnia 2005 r. należało rozpoznawać z uwzględnieniem treści dołączonych do niego orzeczeń właściwych Zespołów do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności, w szczególności orzeczenia Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności z [...] grudnia 2005 r. wydanego w związku z wykonaniem prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z 4 listopada 2005 r. sygn. akt IV U 160/05, którym zaliczono B.S. do osób niepełnosprawnych datując niepełnosprawność od [...] marca 2003 r. (data wpływu wniosku), określono w pkt 7 i 8, że istnieje konieczność stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji, a także konieczność stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie. Orzeczenie wydano do dnia [...] sierpnia 2008 r. (wydłużony okres) a jednocześnie wskazano, że na skutek ww. wyroku utraciło moc prawną uprzednie orzeczenie tego organu z dnia [...] stycznia 2004 r. W kontekście zatem analizy przyczyn wydania [...] kwietnia 2004 r. nr [...] ostatecznej decyzji odmawiającej W.S. przyznania zasiłku stałego z tytułu sprawowania opieki nad niepełnosprawnym synem B.S. oraz treści przepisu art. 145 § 1 Kpa zasadnym było rozważenie czy w sprawie nie zachodzą przesłanki wznowienia postępowania z urzędu, ewentualnie czy wniosek W.S. z [...] grudnia 2005 r. nie zawiera pośrednio żądania wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie przyznania na jej wniosek z [...] lutego 2004 r. zasiłku stałego zakończonego wydaniem powyższej ostatecznej decyzji odmownej. Wszakże jedną z ustawowych przyczyn wznowienia wadliwego postępowania jest okoliczność, iż decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione – art. 145 § 1 pkt 8 Kpa (vide orzeczenia Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności z [...] stycznia 2004 r. i [...] grudnia 2005 r.). Ustalenie to ma fundamentalne znaczenie dla sprawy. Jeżeli bowiem w wyniku wznowienia postępowania, zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami, nastąpiłoby uchylenie decyzji z dnia [...] kwietnia 2004 r. i orzeczenie o przyznaniu W.S. zasiłku stałego za okres poprzedzający [...] maja 2004 r., wówczas po myśli przepisu przejściowego art. 58 ustawy o świadczeniach rodzinnych, możliwa byłaby konwersja tego uprawnienia od [...] maja 2004 r. co najmniej w czasowe uprawnienie do świadczenia pielęgnacyjnego na okres do dnia [...] sierpnia 2005 r. W dalszej kolejności należałoby ewentualnie rozważyć czy obowiązujące przepisy umożliwiają przyznanie na zasadzie kontynuacji (art. 24 ww. ustawy) świadczenia za okres od 1 września 2005 r. do dnia złożenia wniosku, z uwagi na otrzymanie ostatecznego orzeczenia w sprawie niepełnosprawności w grudniu 2005 r. (ze skutkiem ex tunc). Na marginesie należy stwierdzić, iż organy prawidłowo oceniły, że skarżąca spełnia warunki dla przyznania jej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego oraz związanych z tym składek ubezpieczeniowych wskazanych w zaskarżonej decyzji na podstawie przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych. W tej sytuacji w celu zapewnienia jak najszybszego przyznania stronie zasiłku niezbędnego do pokrycia kosztów związanych ze sprawowaną opieką nad niepełnosprawnym synem, wobec wątpliwości co do przysługiwania uprawnienia za okres wsteczny oraz ewentualnie ustalenia organu właściwościowego w sprawie, możliwe było także "rozdzielenie" wniosku i odrębne orzeczenie o przyznaniu świadczenia za okres od daty złożenia wniosku do końca okresu zasiłkowego oraz za pozostałe okresy objęte wnioskiem. Sąd zważył, iż zgodnie ze wskazanymi wyżej zasadami postępowania administracyjnego niedopuszczalne jest przerzucanie całkowitej odpowiedzialności i ciężaru wadliwych decyzji organów orzekających w zakresie statusu osoby niepełnosprawnej, na stronę postępowania administracyjnego. To do organów administracji publicznej orzekających w sprawie należało w pierwszej kolejności rozważenie czy obowiązujący stan prawny nie umożliwia uczynienia zadość wnioskowi strony i przyznania jej świadczenia, do którego nabycia spełniła wszystkie warunki określone przez ustawodawcę. W sprawach dotyczących pomocy świadczonej przez organy administracji publicznej w imieniu państwa lub samorządu lokalnego obywatelom, którzy znaleźli się w sytuacji uniemożliwiającej lub znacznie utrudniającej im samodzielną egzystencję, zindywidualizowana wszechstronna pomoc służb publicznych nabiera szczególnego znaczenia. Jej standardy zatem nie mogą być zaniżane z powołaniem się na opinie innych organów, które nie mogą mieć charakteru wiążącego. W okolicznościach przedmiotowej sprawy Sąd nie podziela zatem stanowiska, iż jedyną drogą dochodzenia przez stronę świadczeń za okres poprzedzający datę złożenia wniosku jest: "wystąpienie z powództwem cywilnym o utratę świadczeń wskutek błędnie wydanych orzeczeń. W pierwszej kolejności strona może bowiem skorzystać z uprawnień wynikających z procedury administracyjnej. Dopiero, gdy w następstwie wyczerpania przysługujących środków prawnych nie zostaną zaspokojone roszczenia, a strona poniosła szkodę, zasadnym będzie ewentualne skorzystanie z roszczeń cywilnoprawnych (art. 417 i 4171 Kodeksu cywilnego). Odnosząc się do zarzutu skargi, iż niezrozumiała dla skarżącej jest treść decyzji organu odwoławczego w szczególności z tej przyczyny, że organ ten uchylił decyzję organu pierwszej instancji, a następnie orzekł co do istoty sprawy analogicznie (za ten sam okres), jedynie dodatkowo przyznając składkę z tytułu ubezpieczenia zdrowotnego, Sąd uznał go za słuszny gdyż rzeczywista treść decyzji i jej uzasadnienia nie wyjaśnia stronie przesłanek i podstawy prawnej którymi kierował się organ orzekając w taki sposób. Należy stwierdzić, iż organ odwoławczy ograniczył się do wskazania w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji normy art. 138 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, jednakże w tym zakresie decyzja nie posiada żadnego uzasadnienia faktycznego ani też prawnego zgodnego z dyspozycją art. 107 § 3 Kpa. Dopiero w odpowiedzi na skargę organ odwoławczy zawarł prawidłowe uzasadnienie swojej decyzji, odnoszące się do powyższej kwestii. Jednakże pismo organu w postępowaniu sądowoadministracyjnym – odpowiedzi na skargę, nie sanuje wadliwości zaskarżonej decyzji administracyjnej, gdyż nie może stanowić swoistego uzupełnienia tejże. Z tych przyczyn należało stwierdzić, iż skarga jest zasadna, gdyż postępowanie organów administracji publicznej w przedmiotowej sprawie przebiegało z naruszeniem wskazanych przepisów regulujących tryb postępowania administracyjnego, co skutkuje uchyleniem przez Sąd zaskarżonej decyzji o oraz uchylonej przez nią decyzji Wójta Gminy w całości, bez potrzeby dalszego badania zarzutów materialnoprawnych. Jak już wspomniano sąd administracyjny powołany jest jedynie do kontroli zgodności z prawem działalności organów administracji publicznej, co w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa w odniesieniu do decyzji administracyjnej skutkować może jej uchyleniem lub stwierdzeniem nieważności. Sąd nie może jednakże zastąpić tych organów w rozstrzygnięciu indywidualnej sprawy administracyjnej. Nie jest zatem dopuszczalne bezpośrednie orzekanie przez Sąd o przyznaniu bądź odmowie przyznania skarżącej świadczenia pielęgnacyjnego oraz składek na ubezpieczenie emerytalne, rentowe i zdrowotne. Z tej przyczyny żądanie skargi w tym zakresie jako niezasadne Sąd oddalił, na podstawie art. 151 P.p.s.a. Uwzględniając przedstawiony stan faktyczny i prawny Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, w związku z art. 135 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji. Uwzględniając fakt, iż zaskarżona decyzja przyznawała świadczenie do dnia 31 sierpnia 2006 r., zatem w dacie orzekania określony nią okres zasiłkowy już się wyczerpał, Sąd uznał, iż zbędne byłoby orzekanie w przedmiocie jej wykonalności. Zgodnie z przepisem art. art. 200 i art. 205 § 1 P.p.s.a. do niezbędnych kosztów postępowania prowadzonego przez stronę osobiście należą poniesione koszty sadowe, koszty przejazdu do sądu oraz równowartość zarobku utraconego wskutek stawiennictwa w sądzie. W przedmiotowym postępowaniu strona zwolniona była z mocy prawa z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych, nie wykazała także aby w związku z tym postępowaniem poniosła jakiekolwiek inne koszty, zatem orzekanie w tym zakresie mimo zgłoszonego w skardze wniosku o zasądzenie kosztów postępowania, byłoby bezprzedmiotowe. Rozpoznając ponownie sprawę organy administracji publicznej, kierując się zasadami procedury administracyjnej, winny dążyć do wszechstronnego rozpoznania w całości wniosku W.S. z dnia [...] grudnia 2005 r. o przyznanie należnych jej świadczeń z tytułu sprawowania opieki nad niepełnosprawnym synem B. od marca 2003 r., uwzględniając powyższe wskazania Sądu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło