II SA/Go 494/10

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. – Jarosław Piątek po rozpoznaniu w dniu 29 lipca 2010 r. w Gorzowie Wlkp. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.C. o udzielenie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w formie zasiłku celowego p o s t a n a w i a : 1. odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. ustanowić adwokata. Dnia 29 lipca 2010 r. wpłynął do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. wniosek M.C. o przyznanie prawa pomocy złożony na urzędowym formularzu PPF w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. W uzasadnieniu wniosku skarżąca podała, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej. M.C. oświadczyła, że pobiera rentę w wysokości 504,04 zł oraz zasiłek pielęgnacyjny w wysokości 153 zł. Skarżąca wskazała, że spłaca pożyczkę oraz ponosi wydatki związane z zakupem leków w wysokości 160-200 zł. Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej zwanej p.p.s.a.), prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Wniosek o udzielenie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie mógł zostać uwzględniony, już z tej tylko przyczyny, że M.C. z mocy ustawy jest zwolniona od obowiązku uiszczenia tychże kosztów (art. 239 pkt 1 a p.p.s.a.). Dlatego też wniosek skarżącej w tym zakresie nie mógł zostać uwzględniony. Uzasadniony jest natomiast wniosek M.C. o ustanowienie pełnomocnika. Zgodnie z art. 262 p.p.s.a., przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczania kosztów sądowych. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie fizycznej wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 p.p.s.a.). Zasadą jest, iż prawo pomocy obejmuje osoby nie osiągające żadnych dochodów lub osiągające dochód wybitnie niski, który nie pozwala na uiszczenie kosztów postępowania sądowego, nawet przy poczynionych oszczędnościach w wydatkach koniecznych. W literaturze wskazuje się, że prawo pomocy ma służyć najuboższym, to jest podmiotom, dla których konieczność ponoszenia kosztów związanych z postępowaniem sądowym oznaczałaby faktyczne ograniczenie lub pozbawienie prawa do sądu (zob. H.Knysiak-Molczyk, Przesłanki przyznania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, Przegląd Prawa Publicznego 2007, nr 4, s. 36-39). W niniejszej sprawie przedstawione fakty świadczą o trudnej sytuacji materialnej M.C.. Skarżąca dysponuje bowiem niewielkim dochodem w wysokości 657,04 zł. Z treści formularza PPF wynika, że M.C. nie posiada oszczędności ani majątku. W sprawie nie występują racjonalne przesłanki mogące podważyć wiarygodność oświadczenia skarżącej odnośnie jej sytuacji majątkowej. Uzasadniona jest zatem teza, że M.C. nie jest w stanie ponieść kosztów związanych z ustanowieniem zawodowego pełnomocnika w rozumieniu art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia.