II SA/Go 508/05
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2006-05-31
Skład orzekający: Maria Bohdanowicz, Ireneusz Fornalik, Anna Juszczyk - Wiśniewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wysokość przyznanego zasiłku okresowego, ustalona na podstawie przepisów ustawy o pomocy społecznej, była zgodna z prawem, biorąc pod uwagę kryterium dochodowe i ograniczenia ustawowe dotyczące minimalnej wysokości świadczenia?Ratio decidendi
Skarga nie mogła zostać uwzględniona, ponieważ zaskarżona decyzja nie naruszała prawa w sposób mogący wpłynąć na jej treść. Przyznanie zasiłku okresowego stanowiło uznanie administracyjne, a jego wysokość została ustalona zgodnie z przepisami ustawy o pomocy społecznej, w tym z ograniczeniami dotyczącymi minimalnej kwoty świadczenia obowiązującymi w 2005 roku. Organ odwoławczy prawidłowo ocenił postępowanie organu pierwszej instancji.Stan faktyczny
Skarżący Z.I. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej przyznającą mu zasiłek okresowy w kwocie 138,30 zł miesięcznie. Skarżący uważał decyzję za krzywdzącą i naruszającą przepisy prawa. Organ pierwszej instancji przyznał zasiłek, wskazując na spełnienie kryterium dochodowego, ale jednocześnie stosując ograniczenia ustawowe dotyczące minimalnej wysokości świadczenia.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę. Zasądzono od Skarbu Państwa na rzecz radcy prawnego kwotę 292,80 zł tytułem nieopłaconej pomocy prawnej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Bohdanowicz, Sędziowie Sędzia WSA Ireneusz Fornalik (spr.),, Asesor WSA Anna Juszczyk - Wiśniewska, Protokolant Krzysztof Rogalski, po rozpoznaniu w dniu 31 maja 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi Z.I. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zasiłku okresowego I. Oddala skargę, II. Zasądza od Skarbu Państwa- Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. na rzecz radcy prawnego G.K. kwotę 292,80 zł ( dwieście dziewięćdziesiąt dwa złote, osiemdziesiąt groszy) tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu.
Decyzją z dnia [...] stycznia 2005 r. nr [...] Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej, działając z upoważnienia Burmistrza, na podstawie art. 7 pkt 4, 9, art. 8 ust. 1 pkt 1, art 38 ust. 1 pkt 1, ust. 2 pkt 1, ust. 3 pkt 1, art. 147 ust. 2 pkt 1 oraz art. 106 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r, o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593, ze zmianami) i art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., nr 98, poz. 1071, ze zmianami), przyznał Z.I. pomoc w postaci zasiłku okresowego na okres od stycznia 2005 r. do maja 200 5r. po 138,30 zł miesięcznie.
W uzasadnieniu decyzji organ w oparciu o przeprowadzoną aktualizację wywiadu środowiskowego wskazał, że Z.I. jest osobą samodzielnie gospodarująca, bez dochodu i środków na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych, utrzymuje się jedynie ze świadczeń pomocy społecznej oraz korzysta ze stałej pomocy matki, w formie gorących posiłków, a zatem spełnia on kryterium dochodowe kwalifikujące go do otrzymania pomocy społecznej. Jednocześnie organ stwierdził, że minimalna wysokość przyznanego zasiłku okresowego to 30 % różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej, które wynosi 461 zł, a dochodem osoby ubiegającej się o to świadczenie oraz, że kwota ta może ulec podwyższeniu tylko w drodze uchwały Rady Gminy.
Od powyższej decyzji pismem z dnia [...] stycznia 2005 r. odwołanie wniósł Z.I. zarzucając, iż w jego ocenie jest ona krzywdząca i narusza przepisy polskiego prawa.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] lutego 2005 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 3 ust. 1 i 4, art. 8, art. 38 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 1, art. 147 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz.593, ze zmianami), utrzymało w mocy decyzję organu l instancji, podnosząc w uzasadnieniu, iż decyzja organu l instancji jest zgodna z przepisami prawa i dyrektywami ogólnymi wynikającymi z ustawy o pomocy społecznej. Potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny ( zgodnie z art. 3 ust. 4 cytowanej ustawy ) zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej.
Skargę decyzji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego od powyższej decyzji wniósł Z.I. przytaczając argumentację zawartą w odwołaniu od decyzji organu l instancji, zarzucając bez bliższego sprecyzowania naruszenie przepisów prawa polskiego.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie należy wskazać, iż zgodnie z przepisem § 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 13 sierpnia 2004 r. w sprawie przekazania Wojewódzkim Sądom Administracyjnym w Gorzowie Wielkopolskim i Kielcach rozpoznawania spraw z obszaru województwa lubuskiego i świętokrzyskiego należących do właściwości Wojewódzkich Sądów Administracyjnych w Poznaniu i Krakowie (Dz. U. Nr 187, poz. 1926) w zw. z § 1 pkt 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 13 sierpnia 2004r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz. U. Nr 187, poz. 1927) sprawy, w których skargi na działalność organów administracji publicznej mających siedzibę na terenie województwa lubuskiego zostały wniesione do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu i postępowanie nie zostało zakończone do dnia 1 lipca 2005 roku - zostały przekazane Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gorzowie Wielkopolskim. Mając powyższe na uwadze, na mocy cytowanych przepisów, Sąd ten z dniem 1 lipca 2005 r. stał się właściwym do rozpoznania przedmiotowej skargi.
Skarga nie może być uwzględniona, albowiem zaskarżonemu postanowieniu nie można postawić zarzutu, iż zostało ono wydane z naruszeniem prawa mogącym mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia.
Okolicznością bezsporną w sprawie jest spełnienie przez skarżącego, samotnie prowadzącego gospodarstwo domowe, warunków do przyznania mu pomocy w formie zasiłku okresowego ze względu na bezrobocie i brak jakichkolwiek dochodów.
Postawę rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie stanowił przepis art. 38 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. nr 64, poz. 593, ze zmianami), w myśl którego zasiłek okresowy przysługuje w szczególności ze względu na długotrwałą chorobę, niepełnosprawność, bezrobocie, możliwość utrzymania lub nabycia uprawnień do świadczeń z innych systemów zabezpieczenia społecznego osobie samotnie gospodarującej, której dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej. W tym przypadku wysokość świadczenia ustala się do wysokości różnicy między kryterium dochodowym wynoszącym 461 zł (art. 8 ust. 1 pkt 1 cytowanej ustawy) a dochodem tej osoby, z tym że kwota zasiłku nie może być wyższa niż 418 zł miesięcznie. Ponadto zasiłek okresowy, ustalony w ww. sposób, nie może być niższy niż 50 % różnicy między właściwym kryterium dochodowym a dochodem (art. 38 ust. 3 pkt 1). Rada gminy jak podkreślił w swojej decyzji organ l instancji, może podwyższyć minimalne kwoty zasiłku okresowego, jak i podwyższyć kwoty uprawniające do tego świadczenia (art. 8 ust. 2 i art. 38 ust. 6 ww. ustawy).
Zgodnie z treścią art. 147 ust. 2 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej wprowadzone zostało ograniczenie przy określaniu kwoty zasiłku okresowego, ustalając jego minimalną wysokość na lata 2004-2007. Zgodnie z ust. 2 pkt 1 wymienionego artykułu - w 2005 r. minimalna wysokość zasiłku okresowego wynosiła, w przypadku osoby samotnie gospodarującej, 30% różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby. W przypadku ustalenia zerowego dochodu świadczenie to wynosiło 138,30 zł.
Decyzja o przyznaniu zasiłku okresowego wydana jest w ramach uznania administracyjnego, co oznacza, że organ przyznający zasiłek nie jest zobowiązany do spełnienia żądań strony, która musi liczyć się z tym, że organ odmówi przyznania jej tego świadczenia lub jego rozmiar będzie różny od tego, który strona określiła we wniosku.
Zarówno wysokość, jak i samo przyznanie świadczenia uzależnione są od możliwości finansowych organu przyznającego pomoc oraz ilości innych osób potrzebujących i zamieszkujących na terenie danej gminy.
Kontrolując decyzję wydaną w ramach uznania administracyjnego, zwłaszcza korzystną dla strony, Sąd nie może wkraczać w sferę zastrzeżoną do kompetencji wyznaczonych przez ustawę organów i określać wysokość przyznawanej pomocy w tych przypadkach, w których ustawodawca pozostawił uznaniu organów, gdyż tylko one, dysponując środkami finansowymi, mogą udzielać świadczeń. Tej argumentacji organu trudno odmówić racji, co powoduje, że decyzji wydanej w granicach uznania administracyjnego nie można przypisać cech dowolności.
Rozpoznając w postępowaniu odwoławczym sprawę Kolegium dokonało prawidłowej oceny postępowania organu pierwszej instancji oraz wydanego rozstrzygnięcia, dając temu wyraz w uzasadnieniu decyzji, które odpowiada wymaganiom z art. 107 § 3 kpa.
W tym stanie rzeczy skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zmianami) prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jednocześnie pełnomocnikowi ustanowionemu w ramach przyznanego stronie prawa pomocy w związku z faktycznym udzieleniem pomocy prawnej zasądzono wynagrodzenie, o którym mowa w art. 250 cytowanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło