II SA/Go 520/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ireneusz Fornalik (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Maria Bohdanowicz, Asesor WSA Anna Juszczyk - Wiśniewska, Protokolant Magdalena Bernacka, po rozpoznaniu w dniu 17 stycznia 2007 r. na rozprawie sprawy ze skargi A.D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego I. oddala skargę, II. zasadza od Skarbu Państwa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. na rzecz adwokat T.O.-M. kwotę 240,00 (dwieście czterdzieści złotych) powiększoną o należną stawkę podatku od towarów i usług tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu. Decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2006 r., działając z upoważnienia Burmistrza Miasta i Gminy, Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej, na podstawie art. 104 w zw. z art. 138 § 2 k.p.a. oraz 106 § 1 i 11 art. 2 i art. 7 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593, ze zm.), po ponownym rozpatrzeniu sprawy, odmówił przyznania A.D. pomocy w postaci zasiłku celowego na zakup opału oraz potrzeby domowe w postaci opłat i zakupu żywności. W uzasadnieniu przedmiotowej decyzji podniesiono, że na podstawie ustaleń wywiadu środowiskowego ustalono, iż A.D. mieszka w domu jednorodzinnym siostry i szwagra, a zajmowane przez niego pomieszczenia są ogrzewane opałem zakupionym przez właścicieli domu. Organ zaznaczył, iż skarżącemu przyznano już innymi decyzjami Ośrodka Pomocy Społecznej, pomoc w postaci zasiłku okresowego oraz zasiłku celowego na posiłek. Nadto nie podjął on proponowanej mu pracy w Centrum Usług Socjalnych. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł A.D., ponownie wnosząc o dofinansowanie na opłaty związane z utrzymaniem domu, jednocześnie domagając się umieszczenia go w Domu Pomocy Społecznej. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2006 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071, ze zm.) oraz art. 39 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593, ze zm.), utrzymało zaskarżoną decyzję organu I instancji w mocy. Organ odwoławczy podkreślił, iż skarżący mieszka w ogrzewanym domu jednorodzinnym będącym własnością jego siostry i szwagra, którzy również ponoszą koszty związane z utrzymaniem domu. Ponadto organ wskazał, iż od sierpnia 2006 r. skarżącemu przyznano zasiłek okresowy i zasiłek celowy na posiłek. Jednocześnie podniesiono zarzut, iż strona nie współdziałała z pracownikiem socjalnym, gdyż nie podjęła proponowanego zatrudnienia. W odniesieniu do wniosku skarżącego o umieszczenie go w DPS organy administracji wydały odrębne decyzje, które mogą być przedmiotem skargi w innych postępowaniach. Powyższą decyzję zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego A.D., wnosząc o pilne udzielenie mu pomocy w zakresie utrzymania domu i umieszczenie w Domu Pomocy Społecznej. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej odrzucenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie może być uwzględniona, albowiem zaskarżonej decyzji nie można postawić zarzutu, iż została ona wydana z naruszeniem prawa mogącym mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.), sądy te sprawują kontrolę zaskarżonych decyzji pod względem zgodności z prawem. W związku z powyższym usunięcie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego może nastąpić tylko wówczas, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy jej wydawaniu organy naruszyły prawo materialne lub przepisy postępowania określone art. 145 § 1 pkt 1-3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.). Sąd nie może opierać kontroli o kryterium słuszności czy sprawiedliwości społecznej. Dokonując oceny zasadności zaskarżonej decyzji w zakresie w jakim Sąd władny jest to uczynić, a więc z punktu widzenia jej legalności uznać należy, iż decyzja ta nie uchybia prawu. Sąd rozpoznając skargę nie kwestionuje trudnej sytuacji życiowej skarżącego, należy jednak pamiętać, iż celem pomocy społecznej jest umożliwienie osobom przezwyciężenia trudnych sytuacji życiowych, których nie są w stanie same pokonać (art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej). Z zebranego materiału dowodowego oraz ustalonego na jego podstawie stanu faktycznego wynika, że skarżący nie współpracował w sposób należyty z pracownikiem socjalnym. Taka postawa wskazuje na brak ze strony skarżącego chęci poprawienia swojej sytuacji materialnej w sytuacji, gdy wymagane jest od niego zaangażowanie. Materialnoprawną podstawę wydania decyzji będącej przedmiotem skargi stanowił przepis art. 39 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, w myśl którego w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy, przy czym zasiłek ten może być przyznany w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu. Zgodnie z ust. 3 wskazanego wyżej art. 39 osobom bezdomnym i innym osobom nie mającym dochodu oraz możliwości uzyskania świadczeń na podstawie przepisów o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia może być przyznany zasiłek celowy na pokrycie części lub całości wydatków na świadczenia zdrowotne. Decyzja o przyznaniu zasiłku celowego wydana jest w ramach uznania administracyjnego, co wynika z treści cytowanego wyżej przepisu art. 39, a zatem oznacza to, że organ przyznający zasiłek nie jest zobowiązany do spełnienia żądań strony, która musi się liczyć z tym, że organ odmówi przyznania świadczenia lub jego rozmiar będzie różny od tego, który strona określiła we wniosku. W myśl art. 11 ust. 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593, ze zm.) brak współdziałania osoby lub rodziny z pracownikiem socjalnym w rozwiązywaniu trudnej sytuacji życiowej, odmowa zawarcia kontraktu socjalnego, niedotrzymywanie jego postanowień, nieuzasadniona odmowa podjęcia zatrudnienia, innej pracy zarobkowej przez osobę bezrobotną lub wykonywania prac społecznie użytecznych, o których mowa w przepisach o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, lub nieuzasadniona odmowa podjęcia leczenia odwykowego w zakładzie lecznictwa odwykowego przez osobę uzależnioną mogą stanowić podstawę do odmowy przyznania świadczenia, uchylenia decyzji o przyznaniu świadczenia lub wstrzymania świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej. Jak wynika z akt administracyjnych A.D. mieszka w domu, w którym koszty utrzymania nieruchomości ponoszą jego właściciele, tj. siostra i szwagier skarżącego. Ponadto skarżący objęty jest pomocą społeczną i dlatego też każdy kolejny wniosek o przyznanie pomocy musi być poddany szczególnej analizie pod kątem oceny podejmowanych czynności przez samego skarżącego, mających na celu eliminację trudnej sytuacji życiowej w jakiej się znalazł. Ocena ta nie wypada pozytywnie, zwłaszcza wobec faktu nie podjęcia przez skarżącego proponowanego zatrudnienia w Centrum Usług Socjalnych. Sąd nie może ingerować w sferę orzeczniczą organów administracji, gdy te działają w ramach uznania administracyjnego i dokonują samodzielnie oceny zwłaszcza w szczególnie uzasadnionych przypadkach warunków i wyboru osób uprawnionych do pobierania świadczeń, jeżeli tylko decyzje te są odpowiednio uzasadnione, a powołane przyczyny znajdują potwierdzenie w ustalonym stanie faktycznym. Poczynione w tym zakresie przez organ administracji ustalenia odpowiadają wymogom określonym przepisem art. 107 § 3 k.p.a. Jak wynika z notatki urzędowej ( k. 38 akt ) skarżący występował do SKO z odwołaniami od decyzji organu I instancji w przedmiocie umieszczenia go w Domu Pomocy Społecznej, z których jedna ze spraw w związku z wniesioną już przez A.D. skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. – sygn. akt II SA/Go 358/06 została odrzucona z powodu nie uzupełnienia jej braków formalnych, a innemu z odwołań skierowanych do SKO nie nadano jeszcze biegu. Wydane zatem w tym zakresie decyzje były przedmiotem odrębnych postępowań. Mając powyższe na uwadze uzasadnia to, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zmianami ) oddalenie skargi, jednocześnie pełnomocnikowi ustanowionemu w ramach przyznanego stronie prawa pomocy w związku z faktycznym udzieleniem pomocy prawnej zasądzono wynagrodzenie, o którym mowa w art. 250 cytowanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Anna Juszczyk-Wiśniewska Ireneusz Fornalik Maria Bohdanowicz